Lezersbrieven Dinsdag 30 juli

Marinus van der Lubbe was geen communist, maar een radencommunist

De ingezonden lezersbrieven van dinsdag 30 juli

Marinus van der Lubbe met Duitse politieagenten voor aanvang van zijn proces wegens het in brand steken van de Duitse Rijksdag in Berlijn. Beeld Universal Images Group via Getty

Brief van de dag: Marinus van der Lubbe had afkeer van Stalin

Was Marinus van der Lubbe, de man die in 1933 het gebouw van de Rijksdag in Berlijn in brand zou hebben gestoken, een communist? Volgens de Volkskrant van 29 juli wel. De propagandaleugen van de nazi’s leeft blijkbaar nog steeds voort. In werkelijkheid was Van der Lubbe geen communist, maar een zogenaamde radencommunist. De Nederlandse radencommunisten vormden destijds een minuscule stroming van enkele tientallen mensen die absoluut niets met Stalin te maken wilden hebben, omdat zij de Sovjet-Unie als een verwerpelijke kapitalistische dictatuur beschouwden.

Onderling verschilden zij van mening over het belang van individuele protestacties. Dienden bewuste radencommunisten ‘exemplarische daden’ te stellen om het proletariaat wakker te schudden of was dat juist verkeerd omdat het de massa’s van hun zelfbevrijding afleidde? Van der Lubbe behoorde tot de Linkse Arbeiders Oppositie (LAO) van Eduard Sirach (1895-1937), een in Rotterdam ­gebaseerde radencommunististische groep. De LAO pleitte vóór individuele acties.

Nadat hij in Berlijn was gearresteerd verklaarde hij tegen de Duitse politie dat hij de Rijksdag in brand had gestoken, omdat ‘ik besefte dat de arbeiders uit zichzelf niks ondernemen (tegen het Nationaal-Socialisme)’. Van der Lubbes medestrijders in de LAO konden deze gedachte volledig billijken. Eduard Sirach publiceerde vrijwel onmiddellijk een brochure (Marinus van der Lubbe: een jonge arbeider uit Leiden) die als volgt eindigde: ‘De brandstichting in het Rijksdaggebouw is de daad van een revolutionaire proletariër (..). Zooals de rook opsteeg uit het gebouw van het democratisch bedrog, waarin vijftien jaar lang de Duitsche massa aan het kapitalisme verkwanseld werd, zoo zijn de parlementair-democratische illusies, die de Duitsche arbeiders aan het kapitalisme ketenden, in rook opgegaan. De daadkracht en de zelfverzaking, die Van der Lubbe ­bezielden, zal de arbeidersmassa moeten bezielen, wil zij aan het misdadige kapitalisme een einde maken!! Daarom zijn wij met hem solidair!’

Marcel van der LindenAmsterdam

Remco Campert

‘Als je vier of vijf bent, heb je geen idee hoe oud je kunt worden’, schrijft Remco Campert op de voorpagina in zijn laatste . In 1994 keken hij en ik elkaar wat langer in de ogen bij een boekhandel in Zaltbommel. Ik was nog jong, ik had ook geen idee hoe oud ik zou worden. Er stond best een lange rij, maar ik mocht eerst. ‘Mooie vrouwen die poëzie kopen, gaan voor’, zei hij glimlachend. Voorin mijn dichtbundel schreef hij: ‘Voor mijn lieve Trees’. Ik zweefde naar huis en ben altijd een klein beetje verliefd op hem gebleven.

Trees Roose, Haren

Hitteverlet

Na de (gelukkig voorbije) zeer warme dagen wil ik even stilstaan bij de werknemers die hierin moesten werken. Nu is het zo dat in de winterperiode onder meer de bouwvakkers bij meer dan 6 graden vorst recht hebben op vorstverlet. Aangezien we de laatste jaren nog nauwelijks echte vorst hebben gekend, moeten de zogenaamde vorstverletpotjes bij de sociale partners fors zijn toegenomen. Het lijkt me dus tijd om de bakens te verzetten. Met andere woorden: gebruik het vorstverletpotje ook voor een hitteverlet. Analoog aan de vorstgrens lijkt mij een hitte grens van tussen 35 en 37 graden (gelijk aan de ­lichaamstemperatuur) een goed uitgangspunt, maar dat laat ik graag over aan de onderhandelingen tussen de sociale partners.

Jan Gevers, IJsselstein

Duitsland

Peter Giesen schetst in zijn column (Ten eerste, 29 juli) de weinig vooruitstrevende indruk die Duitsland op hem maakt. Ter illustratie noemt hij de op veel plaatsen afwezige mogelijkheid om te pinnen. Welnu, de afschaffing van contant geld, waar een deel van Nederland zo naar lijkt te hunkeren, zal uiteindelijk vooral aan de bankensector ten goede komen. Zonder contant geld heeft de consument geen uitwijkmogelijkheid meer om iets af te rekenen. Het logische gevolg is dat de banken hun tarieven voor het verwerken van ­betalingen zullen verhogen. Ik vind het om die reden juist goed dat contant geld in Duitsland zo’n sterke ­positie heeft.

Als onderwerpen voor Duitslandkritiek zou ik het ziektenkostensysteem (hoge bijdragen, lange wachtlijsten, tweedeling particulier en ziekenfonds) en het pensioensysteem (48 procent van de Duitsers ontvangt per maand minder dan 800 euro pensioen) willen aandragen.

Chris Borowski, Berlijn

Ruimtevaart

John de Bont stelt in zijn Brief van de Dag (O&D, 29 juli) dat ruimtevaart jaarlijks miljarden verslindt en in sterke mate bijdraagt aan de klimaatverslechtering. Daar valt nogal op af te dingen. Satellieten zijn niet meer weg te denken. Tenzij je terug denkt te kunnen naar de tijd van de trekschuit, de hondenkar en de lantaarnopsteker. Satellieten zijn er voor allerlei doeleinden, onder meer voor communicatie, navigatie en wetenschappelijk onderzoek. Gratis is het niet, maar we krijgen er veel voor terug, waaronder kennis over de aarde en over de gevolgen van de activiteiten van de mens op onze planeet.

In de ruimtevaart is alleen de lancering van een raket milieubelastend. Maar die duurt maar kort. Daarna functioneert de satelliet vele jaren lang vrijwel zonder enig brandstofverbruik. Eenmaal in de gewenste baan, is immers geen brandstof meer nodig. De aan boord benodigde elektriciteit voor de instrumenten kan worden geleverd via zonne-energie.

Johan van Knegsel, Eindhoven

Vaccinatie

Geweldig dat er in de rubriek De Wending is gekozen voor een interview met Alien Alberts, na eerdere discussie in deze krant over de berichtgeving rondom het besluit van Berend Botje om niet-gevaccineerde kinderen niet toe te laten. Als jeugdarts ben ik onder de indruk van de pleitbezorging door mevrouw Alberts. Ik ben blij dat ze open vertelt over de besluitvorming en vooral dat deze heeft geleid tot gesprekken met ouders, die veelal alsnog hebben besloten hun kinderen te laten vaccineren.

Door van meerdere kanten (kinderopvang, overheid, GGD, RIVM en zorgprofessionals) het belang van vaccineren te benadrukken, kunnen we samen zorgen voor een hoge vaccinatiegraad. Maar er is ook daadkracht nodig, die mevrouw Alberts heeft getoond en die hopelijk vele kinderopvangorganisaties in haar kielzog zullen tonen. Ik hoop dat ook de andere partijen in het vaccinatiedebat hun maatschappelijke en professionele verantwoordelijkheid nemen.

Femke de Bok, jeugdarts Groningen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden