'Man wil scoren, vrouw reflecteert'

Slechts negen commissarissen bij banken zijn vrouw...

amsterdam Was de kredietcrisis te voorkomen geweest als er meer vrouwen aan het roer hadden gestaan? Mannen nemen immers meer risico, terwijl vrouwen meer oog hebben voor de brede gevolgen van hun beslissingen, zo luidt het inmiddels uiterst actuele cliché over mannelijke en vrouwelijke kwaliteiten in de bestuurskamers van financiële instellingen.

‘Bedrijven moeten op zoek naar de juiste balans tussen de mannelijke drive om te scoren en de vrouwelijke eigenschap om te reflecteren’, zo vat VVD’er Frank de Grave, voorzitter van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) de noodzaak samen om meer vrouwelijke bestuurders en commissarissen in het bankwezen aan te stellen.

De Grave ondertekende vorige week samen met 73 andere mannelijke topbestuurders een paginagrote oproep in het FD aan minister Wouter Bos (Financiën) om bij de sanering van de financiële sector meer vrouwelijk talent te benutten.

Eerder pleitte headhuntersbureau Woman Capital in een dergelijke advertentie voor meer evenwicht in de bestuurskamers. ‘Mannen zijn jagers; ze zijn op zoek naar de beste deal. Vrouwen zorgen; ze houden de belangen van alle stakeholders in de gaten. De kredietcrisis vraagt erom nu echt verandering te brengen in de samenstelling’, licht Bercan Günel van Woman Capital toe.

Dat verandering nodig is blijkt uit de cijfers. De Nederlandse financiële instellingen hebben niet één vrouwelijke bestuurder in hun gelederen, en slechts negen vrouwelijke commissarissen. ‘Dat is bedroevend weinig op een totaal van 126 bestuurders en commissarissen’, zegt onderzoeker Mijntje Lückerath-Rovers van de Erasmus Universiteit. Lückerath-Rovers zette de gegevens op een rij in de ‘Female Financial Board Index’. Eerder dit jaar publiceerde ze een lijst van de vrouwen bij álle Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen.

Gemiddeld is 11 procent van de commissarissen bij de financiële bedrijven vrouw. ‘De meeste banken hebben dus één vrouw benoemd in hun raad van commissarissen’, constateert Lückerath-Rovers. ‘Alsof daarmee voldaan is aan de maatschappelijke eis tot meer diversiteit.’ Volgens de onderzoeker blijven vrouwen in hun eentje altijd in de minderheid, waardoor ze eerder genegeerd worden maar ook eerder als stereotype vrouw worden gezien. ‘Alsof je in je eentje namens alle vrouwen kan spreken. Vrouwen verschillen ook onderling van mening.’

Maar waar zijn nu de vrouwelijke commissarissen? Volgens Günel van Woman Capital houden ze zich even gedeisd. ‘Mannen kijken nu noodgedwongen paniekerig buiten de gevestigde orde zonder naar kwaliteiten te kijken. Vrouwen die nu hun nek uit steken, worden meteen afgeschreven.’

Dat afbrandrisico geldt ook voor mannen’, vindt De Grave. ‘Het wordt in onze cultuur niet gewaardeerd als je teveel op de voorgrond treedt; wie vraagt wordt overgeslagen. Die reactie zag je ook toen Rijkman Groenink zijn belangstelling toonde voor ABN Amro.’

Vrouwen moeten hun belangstelling voor topfuncties wel beter kenbaar maken, denkt De Grave. ‘Wouter Bos moet hun ambities wel kennen. Dat kan ook zonder dat dit breed door de media wordt uitgemeten.’

Hoe vrouwen in de toekomst beter tot de top kunnen doordringen is de hamvraag voor de Commissie Monitoring Talent naar de Top, die donderdag is geïnstalleerd door minister Plasterk (Onderwijs) en staatssecretaris Heemskerk (EZ). De commissie wil lering trekken uit eerdere toezegging van 47 bedrijven om de komende drie jaar meer vrouwen te laten doorstromen naar topposities. Volgens commissie-voorzitter Aad Veenman, president-directeur van de Nederlandse Spoorwegen kunnen die ervaringen ‘inspirerend en enthousiasmerend’ zijn voor andere bedrijven. Dat geldt zeker ook voor de banken, zegt Veerman. ‘Het gaat me te ver om te zeggen dat de kredietcrisis er niet was geweest met vrouwen aan het roer. Maar als je naar de samenstelling van het management kijkt, heb je de schijn in elk geval tegen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden