'Makkum kennen we nu wel, we zeilen naar St. Tropez'

Terwijl politici zich het hoofd breken over de toekomst van de Unie, worden de Europese grenzen in het hoofd van de burger in rap tempo geslecht....

'Vroeger', zegt Hendrik, 'was dit iets voor de Goldschmedings.'

'De Piepers', zegt André, 'de Boonstra's.'

'Vijf jaar geleden', zegt Hendrik, 'hadden wij dit niet gedaan.'

'Dat was', zegt André, 'niet voor gewone mensen.'

Ze drinken bier (Hendrik) en café noir (André) op een terras en zoeken hun mast tussen duizend masten in de oude haven van Marseille. Zeiljacht Zephyr II heeft een Nederlandse vlag op de spiegel en hij is de enige niet: de Nederlandse, Duitse, Belgische en Britse vlaggen beginnen de Franse aardig te verdringen in de eindeloze havens van de zuidkust.

En zo werd de Middellandse Zee ook de zee van gemeenteambtenaar André Jansen (59) en bedrijfsjurist Hendrik van Niftrik (58), wonend te Amsterdam, die als zelfbenoemde 'jonge bijnapensionados' (André) een lang weekend doorbrengen op hun onlangs aangeschafte boot, liggende Port Napoleon vlakbij de monding van de Rhône.

Zephyr II is een donkerblauw stalen jacht van 47 voet, een Vennekens voor kenners, een maat te groot voor het IJsselmeer maar hier in de med valt ze weg tussen imposanter spul. Een stoer scheepje is het: twintig jaar oud, avontuurlijke krassen op de romp. Gebouwd in Vlaanderen voor een Duitser, deze winter van een andere Duitser gekocht in Spanje door de Hollanders André en Hendrik (zeilmaats sinds 1972) die haar nu richting Marseille sturen, gedreven door een mediterrane bakstagwind van 19 knopen.

Zo'n schip, zegt Hendrik, die het stuurwiel met zijn voeten bedient zodat hij in de zon kan zitten, koop je niet in Nederland. Heel Europa is tegenwoordig het interessegebied van de watersporter: 'We zochten een boot en toevallig vonden we 'm in Zuid-Spanje – het had ook Zweden of Kroatië of Turkije kunnen zijn.'

Zephyr II lag te bleken in de zon van Almerimar, hij was te bezichtigen op internet en na fors e-mailverkeer en een bezoek ter plaatse besloten André en Hendrik tot de koop.

Ze hadden 'm daarna als deklast naar Den Oever kunnen laten brengen, hun vorige thuishaven. Maar waarom? Den Oever is mooi hoor, 'maar voor de zoveelste keer naar Hindeloopen of Makkum zeilen', zegt André, 'dat wordt na 41 jaar zeilen stomvervelend.' Om te zwijgen van het haperende Hollandse zomerweer, en om te zwijgen van de honderden bootjes die je onderweg naar Hindeloopen of Makkum tegenkomt.

Dus is het Frankrijk geworden; beter bereisbaar immers dan Zuid-Spanje en spectaculair goedkoper dan Mallorca, waar men vierduizend euro liggeld vraagt – per maand.

'Wat is het verschil tussen een tweede huis in Frankrijk en een boot?', vraagt Hendrik, donderdagmiddag op Schiphol, in kantoorpak,klaar voor de reis naar zijn nieuwe thuishaven.

Als KL 1407 wordt geannuleerd en luchthavenpersoneel de passagiers opdracht geeft 'naar huis' te gaan rent Hendrik naar het treinstation, koopt een kaartje Brussel, sprint in Bruxelles-Midi naar het loket voor een enkele reis per TGV, neemt vier minuten later de trein naar Paris Gare du Nord, springt in een taxi, komt op tijd aan op Gare de Lyon, neemt opnieuw een TGV die hem nog voor middernacht afzet in Avignon en vandaar is het nog een uur per taxi naar Port Napoleon waar André hem aan boord verwelkomt met rosé.

'Met de trein, dat is zo gek nog niet', zegt Hendrik.

'En we kunnen het ook nog eens met de auto proberen', zegt André.

Temperatuur van het zeewater: 20 graden Celsius.

Dat er veel Duitsers op het IJsselmeer varen (21 procent) is bekend, zegt Reinier Steensma van bureau Waterrecreatie Advies te Lelystad. Dat de Belgen het Deltagebied verkiezen (17 procent) eveneens. Maar hoeveel Nederlandse watersporters een haven zoeken over de grens is nooit geteld, al zal niemand het hem kwalijk nemen wanneer hij een stijgingvoorziet. Voortekenen: 'Steeds meer Nederlanders varen op ruimer water, en steeds verder weg: naar Scandinavië, Engeland, het zuiden. De vergrijzing geeft mensen tijd om langer weg te blijven. Zeezeilen wordt gemakkelijker; vroeger was het een hele kunst je positie te bepalen, nu weet je met één druk op de knop van je GPS-ontvanger waar je bent.' Conclusie: 'Ongetwijfeld zijn er meer mensen voor wie een boot in een buitenlandse haven haalbaar wordt.'

Voilà André en Hendrik. Het is 25 zeemijl varen van de Golfe de Fos naar Marseilles Vieux Port; ruim 7 knopen loopt Zephyr II voorlangs kliffen en stranden, drie tankers en twee zeiljachten vaart hij tegemoet.

'Het zijn de goedkope vluchten', verklaart Hendrik de aanwas van buitenlandse jachten in Spaanse en Zuid-Franse zeehavens.

'De taxi naar het vliegveld', zegt André, die met een verrekijker zoekt naar haaien, 'is nog duurder dan de vlucht.'

'Het is de economie', zegt Hendrik. 'Wij zijn de generatie die zich deze aankopen kan permitteren.'

'Het is de mondialisering', zegt André. 'Reizen door Europa is normaal geworden, ook voor je werk. Het is gemakkelijk geworden door de euro – geen gesodemieter meer met peseta's en escudo's. Iedereen spreekt de taal. Niemand meer is verbaasd.'

Het is, ten slotte, de psychologie, concluderen de schippers van Zephyr II: nauwelijks meer voelen ze zich buitenlander in Europa. 'En het aardige is ook dat je eigen nationalisme zo vanzelf verdwijnt.'

Ze drinken bier en koffie op het terras van The Shamrock, een Ierse pub gelegen langs de boulevard van de oude haven van Marseille, en rekenen uit dat Corsica maar 150 mijl verwijderd is.

'Dit soort mogelijkheden', overweegt Hendrik, 'ik bedoel een boot hebben in Frankrijk – is gedaald in rang.'

'Het is gedemocratiseerd', zegt André, die vanavond nog een zeekaart koopt waarop ook te navigeren is naar de badplaats St. Tropez. 'En dat is eigenlijk heel aardig.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.