Lloyd-hotel als 'culturele ambassade'

'Richard B. uit Bovenkarstel zat hier. Twee weken in deze kankercel.' De pen waarmee hij het op de muur heeft gekrabbeld, moet zijn binnengesmokkeld....

Van onze verslaggeefster

Annemieke Jansen

AMSTERDAM

Nog even, en dan wordt het voormalige landverhuizershotel ontdaan van zijn tralies en deprimerende cellenblokken, en krijgt het íets terug van de grandeur die architect Evert Breman er in 1918 instopte. Duizenden Hongaren, Roemenen en Joegoslaven overnachtten hier, voor ze inscheepten op de oceaanstomers van de Koninklijke Hollandse Lloyd, op weg naar een nieuwe toekomst op de Braziliaanse koffieplantages.

Het Lloyd-hotel wordt weer hotel. De kunstenaars die er nu nog hun ateliers hebben, zullen het pand gaan verlaten. De gemeente heeft onlangs gekozen voor de plannen van Suzan Oxenaar, Otto Nan en Liesbeth Mijnlieff die het Lloyd-hotel willen transformeren in een 'cultureel hotel', met de welluidende naam LLoyd-hotel, 'Hotel de Ville'.

Oxenaar: 'Vroeger, als je als reiziger in een onbekende stad aankwam, ging je naar het Hotel de Ville. Daar was de burgemeester in eigen persoon om je welkom te heten, en je te vertellen wat er allemaal gaande was in de stad. Díe functie komt terug in ons hotel.'

In hun culturele hotel is het niet de burgemeester, maar een 'cultureel ambassadeur' die de gasten opwacht bij de deur. Ze mikken op een breed publiek: de zakenman, die 's avonds misschien naar een theatervoorstelling wil, toeristen, 'maar ook bijvoorbeeld mijn moeder, die een keer naar Carré gaat en een nachtje in Amsterdam overblijft', zegt Mijnlieff.

Belangrijk is verder dat het hotel een ankerplaats wordt van de buurt, die vanaf zes uur 's ochtends in het café-restaurant terecht kan voor een kop koffie en een krant.

Ook verwacht het trio veel overnachtingen van mensen die werkzaam zijn in het culturele veld: musici, uitgevers, dansers, architecten, curatoren.

De 'cultureel ambassadeur' is voor deze, vaak buitenlandse gasten aanspreekpunt en een bron van informatie. Hij beschikt over een uitgebreid netwerk en kan hen zo nodig in contact brengen met hun Nederlandse collega's. Tegelijkertijd informeert hij bij zijn internationale passanten naar het culturele klimaat in het buitenland.

En wil bijvoorbeeld een uitgever zijn collega's in het hotel ontmoeten, dan regelt de ambassade een vergaderruimte ter plekke. Contracten opstellen, tips over het Nederlandse belastingstelsel, perscontacten, het ambassadepersoneel staat ter beschikking. Een last-minute-kaartje voor de opera? Het Uitbureau, dat mogelijk een vestiging in de lounge krijgt, zal zijn uiterste best doen. Musici kunnen geluiddempende kamers boeken, dansers een kamer met een barre. En de filmacademiestudenten met weinig geld? Die worden te slapen gelegd in de goedkope hotelcapsules, naar Japans voorbeeld.

Oxenaar werkt bij de Mondriaanstichting, Nan bij hotel/zalencomplex De Arena. Samen hebben ze een aantal internationale tentoonstellingen georganiseerd. Wat hen opviel is dat in Amsterdam nauwelijks accommodatie beschikbaar is waar kunstenaars behalve overnachten, ook een presentatie kunnen houden of collega's kunnen ontvangen. Toen de gemeente een nieuwe bestemming voor het Lloyd-hotel zocht en een inschrijfronde voor projectontwikkelaars hield, waren zij al een tijdje aan het brainstormen over een cultureel hotel. Iets later stapte daar ook Liesbeth Mijnlieff in, oprichtster van restaurant Mijnlieff en café-restaurant Amsterdam bij de Watertoren in Amsterdam-West.

Ze hielden een enquête onder een groot aantal culturele instellingen in Nederland met de vraag of ze hun gasten naar een dergelijk hotel zouden sturen. 'De reacties waren zeer positief. Alles bij elkaar blijkt het om zo'n tienduizend culturele overnachtingen te gaan.'

Het Lloyd-hotel, Hotel de Ville zal zo'n honderd tot 125 kamers bieden. De standaard is 'comfortabel, met als extra goedkoop'. Alle kamers zijn voorzien van koffiezetapparaat, gratis krant, en de laatste snufjes op het gebied van communicatie.

Het bekroonde architectenbureau MVRDV (hoofdkantoor VPRO ) gaat proberen alle ideeën in het zevenduizend vierkante meter tellende gebouw te passen. De eerste ruwe schetsen zijn al gemaakt. Doordat het gebouw voor deze tijd ongewoon hoge ruimtes bevat, heeft het bureau de mogelijkheid een grote variëteit in kamers te maken: hoge kamers, pijpela's, zigzagkamers, brede kamers, entresols, zolderkamers. Die elk ook weer andere bestemming krijgen: gezinskamers, werkkamers, geluiddichte kamers, atelierachtige kamers of kamers met eigen keuken voor een langduriger verblijf.

De 'culturele ambassade' slingert zich vanuit de lounge dwars door alle verdiepingen van het hotel en stelt zo overal zijn ruimte en fasciliteiten (bibliotheek, vergaderruimtes) beschikbaar.

Entree, lounge, restaurant en tuinterras moeten in elkaar overlopen, waarbij de grootte van het restaurant of lounge afhankelijk is van het tijdstip op de dag. Oxenaar: 'Zo flexibel mogelijk. Dat is misschien nog wel de beste omschrijving voor het hetgeen ons voor ogen staat. Als iemand in de lounge even iets wil bespreken met een aantal mensen, is een wandje zo gezet.'

De buitengevels van het Lloyd-hotel zijn door de gemeente Amsterdam voorgedragen voor de Rijksmonumentenlijst, wat inhoudt dat de buitenkant waarschijnlijk gerestaureerd gaat worden.

Het plan voor het culturele hotel werd door de gemeente Amsterdam gekozen uit een groot aantal inzendingen voor een nieuwe bestemmming. Dat het driemanschap een goede kans maakte, werd duidelijk toen de gemeente te kennen gaf geen luxe, viersterren-hotel op die plek te willen, maar een meer hotel New York-achtige ambience.

Oxenaar: 'Hotel New York in Rotterdam is natuurlijk een fantastisch hotel, maar heeft niet die extra functie van 'culturele ambassade'. Om geld voor de 'culturele ambassade' te genereren, heeft het trio bedacht op iedere hotelovernachting een tientje cultuurbelasting te heffen.

Vorige week heeft het Amsterdamse De Principaal/Woonstichting De Key het financieel fundament onder de plannen gelegd door 25 miljoen te willen investeren in de grootscheepse verbouwing van Lloyd-hotel.

De Principaal/Woonstichting De Key stond al op de rol voor het projectmanagement van de verbouwing. De hoop is dat, nu de grootste financier over de brug is, overige investeerders snel volgen.

1 Januari 2001 moet het hotel klaar zijn, een jaar later dan de gemeente voor ogen had. Sail 2000 zal genoegen moeten nemen met een hotel in de steigers. Maar wie goed kijkt, ziet dan op het torentje van het hotel het oude, gerestaureerde windvaantje, in de vorm van een schip.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden