InterviewEva Jinek

Lessen over succes uit het boek van Eva Jinek: ‘Wees niet bang? Wees juist wél bang. En ga er dan toch voor’

Eva Jinek: ‘Ik denk oprecht niet dat er ooit iets speciaals gebeurt als je zegt: ik durf niet, ik blijf lekker thuis.’ Beeld Hilde Harshagen
Eva Jinek: ‘Ik denk oprecht niet dat er ooit iets speciaals gebeurt als je zegt: ik durf niet, ik blijf lekker thuis.’Beeld Hilde Harshagen

In haar interviewboek Droom groot, dat vrijdag verschijnt, gaat talkshowhost Eva Jinek (43) op zoek naar het geheim van succesvolle mensen. Wat is háár geheim?

Antoinnette Scheulderman

Opgedragen aan haar zoon, ‘voor Pax’, begint het boek van Eva Jinek met een uitspraak van schrijver en feminist Susan Sontag: ‘Het is nooit bij me opgekomen dat ik niet het leven zou kunnen leiden dat ik wilde leiden. Het is nooit bij me opgekomen dat iets me daarvan kon weerhouden. Voor mij was het heel simpel: mensen met idealen en ambities die later niet het leven leiden waar ze als kind van droomden, hebben het gewoon opgegeven. Ik dacht: nou, dan geef ik niet op.’

De pad van Eva Jinek is donkergroen, uitgedroogd, heeft nageltjes, een doffe blik in zijn ogen en woont in een glazen kistje op zilveren pootjes. Jinek doopte hem haar ‘carrière-pad’. Ze kreeg het opgezette dier van haar ‘enige tv-vriendin’ Merel Westrik, met wie ze precies tien jaar geleden haar carrière als presentatrice begon, in het WNL-ontbijtprogramma Vandaag de dag.

Uit Droom groot: ‘De pad kreeg ik van Merel toen ik op een dieptepunt was aanbeland, ongelukkig en overmand door twijfels. Aan de vooravond van elk tv-seizoen haal ik hem weer tevoorschijn en waakt hij, tot afgrijzen van anderen, over de kaptafel waar ik dagelijks word opgemaakt.’

Welk moment was het precies, dat dieptepunt waarop zij je die pad cadeau deed?

‘Januari 2015 mocht ik acht weken lang voor het eerst dagelijks een latenighttalkshow maken. En vervolgens werd ik dag in, dag uit helemaal afgeslacht. Alles was verkeerd aan me: mijn stem, mijn haarkleur, mijn accent, mijn ex-vriend, mijn toenmalige vriend, echt alles. Ik ben iemand die in principe overal enthousiasme voor kan opbrengen. Als er nu tegen me wordt gezegd dat ik een half jaar op een cruiseschip moet gaan werken, of een kinderdagverblijf opzetten, denk ik: ‘Leuk, goed idee!’ Maar in die tijd was dat enthousiasme voor het eerst in mijn leven weggeëbd. Ik begrijp als geen ander het principe van doorzetten, maar op dat moment vroeg ik me af: is dit het waard? Hoe erg zou het zijn als ik opgeef? Ineens leek me dat een heel aantrekkelijk vooruitzicht.

‘Gelukkig heb ik volgehouden, al weet ik nu dat je ook kunt stoppen als het wél goed gaat – een inzicht dat voor mij als een soort openbaring kwam toen ik muzikant Maite Hontelé voor mijn boek sprak. Zij was op het toppunt van haar roem toen ze besloot om helemaal te stoppen met trompet spelen. Ook al heb je alles bereikt waarvan je droomde, en zelfs meer; je kunt toch zomaar ineens besluiten om er gewoon mee op te houden en een heel nieuw leven beginnen.’

Eva Jinek bij haar thuis. Aan de roze tafel heeft ze alle vrouwen uit het boek geïnterviewd.  Beeld Hilde Harshagen
Eva Jinek bij haar thuis. Aan de roze tafel heeft ze alle vrouwen uit het boek geïnterviewd.Beeld Hilde Harshagen

Terwijl jij destijds al eerder met veel kritiek te maken had gehad, namelijk toen je overstapte van de NOS naar WNL. Je boek begint met een zin over die periode: ‘Ik zal nooit vergeten waar ik reed toen ik op de radio hoorde dat mijn carrière voorgoed voorbij was.’

‘Ik zat in de auto onderweg naar mijn ouders om met hen die transfer te vieren en ineens hoorde ik twee journalisten op de radio analyseren hoe treurig die was. ‘Haar zien we nooit meer terug’, zeiden ze letterlijk. Ik heb de neiging om weg te rennen van ongemak, maar dat kon toen niet; in die auto, midden op de A44. Waardoor ik die dag geheel tegen mijn zin een waardevolle les leerde: dat je met ongemak soms even moet zitten. Dat die opvlammende golf van brandende schaamte dan op een gegeven moment wel weer draaglijker wordt.’

‘Hoe lang moet ik nog aan deze citroen blijven likken?’, vraag je je in het begin van je carrière meermalen af.

‘Dat gevoel had ik ook al meegemaakt toen ik presentator van Nieuwsuur zou worden, hun jongste anchor ooit. Een heel mooie stap in mijn carrière die in één rechte lijn omhoog was gelopen, totdat een lid van de redactieraad me apart nam en zei: ‘Je bent het liefje van Moszkowicz, en dat blijf je. Meer zal jij nooit worden.’ De keuze om mij te ontslaan nog voordat ik was begonnen vanwege de man met wie ik een relatie had, brak mijn reputatie in de knop, ik sliep er weken niet van. Uiteindelijk keerde ik met hangende pootjes terug bij het NOS Journaal waar ik vervolgens elke avond náást de presentator van Nieuwsuur en in de studio van Nieuwsuur een paar minuten de korte nieuwsberichten moest voorlezen. Nou, dan lik je wel aan een citroen, hoor.’

Uit het boek: ‘Elke keer dat ik daar stond was ik me intens bewust van het feit dat iemand anders op de stoel zat waar ik had moeten zitten. De sfeer was en bleef ijzig en onaangenaam, en mijn trots gemangeld. Ik heb me doorlopend geschaamd. Het werd een les in nederigheid die ik niet snel zal vergeten.’

Haar kenmerkende luide lach door het filiaal van gezonde sappenbar Joe & The Juice, op een paar honderd meter van haar appartement in Amsterdam Oud-Zuid: ‘Geloof me, ik heb vaak genoeg in ongemak liggen marineren. Altijd even verfrissend! En daarvan is die pad nu een soort reliek geworden: dat lelijke beest herinnert me eraan dat ik desondanks toch heb doorgezet. Dat de tegenwerking me uiteindelijk weerbaarder heeft gemaakt. Als je ergens wilt komen, is het onvermijdelijk dat je krassen oploopt. En ik weet nu dat ook iemand die in wezen een pleaser is, moet leren accepteren dat je nooit iederéén gelukkig kunt maken. Wat mij ook altijd helpt zijn de woorden van mijn ouders: ‘Vergeet alles wat anderen zeggen. Stop al je aandacht in wat jij doet en zorg dat het goed is.’’

‘You can’t be what you can’t see.’

‘Dat is een gevleugelde uitspraak over rolmodellen: iemand moet je voorgaan, zodat je kunt zien wat er mogelijk is. En dat is precies wat ik met mijn boek wil doen: al sinds ik me kan herinneren lees ik interviews met succesvolle mensen, maar vaak worden daar heel grote stappen in gezet. Inééns zitten ze op die toppositie. Terwijl ik zo graag tot in detail wil weten hóé dat is gegaan. Wie heeft je geholpen om daar te komen, wie juist niet? In mijn talkshow vraag ik daar altijd gericht naar: ‘Wat zei je precies? Wat bedoelde je exact?’ Maar in de twaalf tot achttien minuten die ik op televisie heb voor een gesprek, kan ik nooit helemaal ruim baan geven aan mijn nieuwsgierigheid. Ik verlangde er enorm naar om eens drie uur lang op details in te zoomen. Dus in dit boek komt alles samen: mijn zucht naar volledigheid, de behoefte om langer met mensen te praten en daar niet in te sturen, maar het gewoon te laten gebeuren.

‘Ik werd ook een beetje moe van alle leuzen die misschien Instagramwaardig zijn en zo op een T-shirt kunnen – we should all be feminists, geluk maak je zelf, #girlboss – maar ze betekenen zo weinig. Uit alle gesprekken die ik heb gevoerd, blijkt hóéveel tijd het kost om iets te bereiken. Tijd, moeite en doorzettingsvermogen. Er is geen verkorte weg naar ervaring. Dus moet je op de momenten die moeilijk zijn een belangrijke keuze maken: ga je ongemak ten koste van alles vermijden, of durf je het aan te gaan?

‘De hoofdvraag in het boek is: hoe moet je leven om succesvol en gelukkig te zijn? Inmiddels weet ik dat dat succes niemand is komen aanwaaien. Wie je ook bent, je krijgt te maken met weerstand. Dat kunnen vooroordelen of seksisme zijn, maar ook je eigen onzekerheid, verlies van gezondheid of een kind, microagressie, een slechte jeugd of verlammende schaamte.’

Droom groot, verhalen van voorbeelden is weliswaar geen biografie, maar het 224 pagina’s tellende deel één van de in totaal zestig gesprekken die ze voerde, ademt in alles Eva Jinek. Ze interviewt haar kraamvrouw, haar manager Kristien, de cardioloog in opleiding aan wie ze haar placenta doneerde en schrijft een ode aan haar moeder Radana (‘Mijn moeder zag een interview niet zitten, omdat zij net als mijn vader en broer vindt: ‘Jij wilde dit leven, wij niet.’ Dus daarom werd dit portret mijn oplossing’).

Ze behandelt onderwerpen die ook in haar eigen leven spelen (de fulltime werkende moeder, faalangst versus brandende ambitie, het al dan niet bestaande glazen plafond) en er staan meerdere interviews in met vrouwen die net als zijzelf ouders hebben die hun moederland vrijwillig of gedwongen verlieten in de vastberaden hoop hun toekomstige kinderen een beter leven te bieden dan ze zelf hadden gekend.

Ruim twee jaar werkte ze eraan, met enkele pauzes vanwege de geboorte van zoon Pax, corona en het dagelijks presenteren van een talkshow.

Op de door de televisiewereld zowel verguisde als veelgelezen site Mediacourant word jij steevast als een vakantieganger neergezet. Onlangs nog: ‘Een kleine twee jaar geleden verraste Eva Jinek vriend en vijand met haar overstap naar RTL 4. Inmiddels redt ze het prima op de late avond, maar een kijkcijfermagneet is het nou ook weer niet. Verder is ze vooral veel op vakantie. Voor die naar verluidt 1,2 miljoen euro per jaar is ze maar een maand of zes aan het werk.’

Gegrinnik boven een beker groen sap: ‘Daar kom ik niet meer van af. Mijn collega’s plagen me er nu mee: ‘Hoe is het, met je 18 maanden vakantie?’ Terwijl: ik maak net zoveel maanden talkshow als ik bij de NPO deed. En ik heb nog nooit zo hard gewerkt als de afgelopen twee jaar.’

Had je het maken van een boek onderschat?

‘Volledig. Terwijl ik helemaal geen schrijver ben, vraag ik aan mensen: vertel me jouw levensverhaal, vertel me waar het pijn deed. Als anderen zich voor jou zo kwetsbaar durven op te stellen, moet je wel recht doen aan hun verhaal. Dus deed ik vaak echt dágen over een bepaalde formulering. Gekmakend, zeker in combinatie met een dagelijkse talkshow.’

Het eerste interview in het boek is dat met advocaat Carry Knoops.

‘Die keuze is bewust gemaakt, als een soort mission statement. ‘Ik ken weinig mensen die zijn zoals Carry, dus trek je eraan op.’ Ik had Carry en haar man Geert-Jan al regelmatig in mijn talkshow te gast gehad, maar leerde nu pas haar persoonlijke verhaal kennen van vóór de tijd dat ze succesvol advocaat werd.’

Dat Carry vroedvrouw was geweest, alleenstaande moeder van drie zonen en pas driekwart jaar viool speelde toen ze werd aangenomen op het conservatorium. Maar dat het allemaal begon met het verhaal van haar moeder, die na de oorlog kaal en gehavend in Amsterdam was teruggekeerd vanuit het concentratiekamp. In het huis van haar ouders woonden nu andere mensen, die de deur in haar gezicht dichtsloegen. Niemand bleek bereid te helpen.

‘Toen Carry als jonge vrouw die geschiedenis hoorde, werd het een obsessie voor haar: zou zij dat óók kunnen – zichzelf weten te redden als ze er op een dag ineens helemaal alleen voor zou staan? Ze was 22, had net de opleiding tot vroedvrouw afgerond en besloot een enkeltje Londen te kopen. Om te zien of ze daar in haar eentje zou kunnen overleven. Dat vond ik zo bijzonder: de intrinsieke drive om iets aan jezelf te bewijzen. En er spreekt veel zelfliefde uit – het ging Carry niet om de bevestiging van buitenaf, maar alleen haar eigen interne validatie. Haar levensverhaal leest als een avonturenroman, waar ik op de momenten dat ik lui ben of dreig te worden voortaan aan denk. Na zo’n Carry Knoops-moment wil je er zelf ook meteen weer vol tegenaan.’

‘Ambitie zat al in de moedermelk’, schrijf je. Werd er bij de Jineks thuis erg gehamerd op het belang van presteren en succes?

‘Er werd niet expliciet gezegd dat mijn broer en ik succes moesten nastreven, maar we mochten zeker ook niet lui zijn. Als ik iets deed, moest ik het goed doen. En ik voelde die verplichting ook naar mijn ouders toe; zij hebben zelf niet voor de makkelijkere weg gekozen en daar zat veel ambitie achter. Ik weet inmiddels dat dit het verhaal is dat veel migrantenkinderen hebben. Je wilt het offer dat je ouders voor jou hebben gebracht niet verkwanselen. Ik kan het gewoon niet maken om er niets van te maken – zo simpel is het.’

Eva Jinek: ‘Inmiddels weet ik dat dat succes niemand is komen aanwaaien. Wie je ook bent, je krijgt te maken met weerstand.’ Beeld Hilde Harshagen
Eva Jinek: ‘Inmiddels weet ik dat dat succes niemand is komen aanwaaien. Wie je ook bent, je krijgt te maken met weerstand.’Beeld Hilde Harshagen

Met zangeres Roxeanne Hazes heb je het over faalangst. Jij vertelt: ‘Ik durf het bijna niet te zeggen, maar vroeger heb ik mensen gesmeekt om mijn arm tussen de draaideur te zetten, zodat ik die zou breken, want dan hoefde ik niet meer te presenteren.’ Roxeanne zelf hoopt ook bij elk optreden dat er iets zal gebeuren waardoor ze niet op hoeft.

‘Ik zou een apart boek kunnen vullen over de dingen die mensen bedenken om onder hun faalangst of podiumvrees uit te komen. De beloning van toch steeds je angsten trotseren is ervaring – en die ervaring helpt je door zulke momenten heen.

‘Roxeanne is ervoor in therapie gegaan en zij leerde een truc die eigenlijk heel simpel is: ga vaker van het beste scenario uit, in plaats van het slechtste. Sindsdien zegt zij op voorhand tegen zichzelf dat het léúk is wat ze gaat doen. Dat ze bevoorrecht is, er zin in heeft. Een manier om je brein te foppen, maar voor haar werkt het.’

Ook in het gesprek met prof.dr. Rianne Letschert gaat het over faalangst.

‘Terwijl zij op haar veertigste de jongste rector magnificus ooit aan een Nederlandse universiteit werd – en dat terwijl ze zelf niet uit een familie komt waarin studeren gebruikelijk was. Onlangs werd ze gebeld door Wopke Hoekstra, of ze interesse had om lid te worden van de Groeifondscommissie. De eerstvolgende bijeenkomst was al een paar dagen later en daar zat ze dan: bloedonzeker tussen louter topeconomen, prins Constantijn van Oranje en wetenschappers als Robbert Dijkgraaf. Maar ze deed het wél. Met haar verhaal wil ik laten zien dat het een misvatting is om te denken dat je je angsten eerst moet afzweren om verder te komen. Dat je ook kunt doorgaan ondánks die angst. Toen ik haar sprak, realiseerde ik me dat we het al jaren verkeerd zeggen tegen onszelf en onze kinderen. Dat het niet is ‘wees niet bang, ga ervoor!’, maar: ‘Wees bang, en ga ervoor.’ Ik denk oprecht niet dat er ooit iets speciaals gebeurt als je zegt: ik durf niet, ik blijf lekker thuis. Te horen dat mensen die ik zo hoog heb zitten ook allemaal hun twijfels kennen, vond ik heel troostrijk.’

Aan welke lessen had jij persoonlijk nog meer iets?

‘Angela Maas is als cardioloog gespecialiseerd in het vrouwenhart en combineerde een heel zware baan in het ziekenhuis met de zorg voor een kind dat autistisch is. Zij vertelde hoe ze dat deed: door in haar hoofd compartimenten te maken. Het werkte niet om in het ziekenhuis de hele dag bezig te zijn met het feit dat ze op dat moment niet bij haar kind was. Dús regelde ze dat er goed voor haar zoon werd gezorgd als zij er niet kon zijn, waardoor haar hoofd vrij was om belangrijk werk te doen waarmee ze levens van vrouwen redt.

‘Mijn eigen zoon Pax zei vanochtend ineens tegen me: ‘Van mij hoef je niet meer te werken.’ Ik leg hem dan meteen uit dat dat wel moet, omdat we anders geen huis kunnen betalen of een treintje kunnen kopen. Maar als hij zoiets zegt, voel ik dat natuurlijk óók in mijn hart. Op dat soort momenten denk ik expliciet aan Angela. Ja, ik ga nu toch naar mijn werk, maar Pax is thuis bij zijn vader. En de andere zes maanden van het jaar ben ik vaker thuis dan andere ouders.

‘Dus daarmee is het klaar met het schuldgevoel, basta, nu ga ik me concentreren op mijn werk.’

Je benoemt nergens dat alle geïnterviewden vrouwen zijn, op twee non-binaire personen na.

‘Omdat het niet per se vrouwenverhalen zijn. Voor iedereen is het interessant om te lezen hoe je tot geluk en succes komt.’

Het zijn wel allemaal fulltime werkende vrouwen, terwijl het merendeel van de Nederlandse vrouwen ‘deeltijdprinsesjes’ zijn, zoals Sander Schimmelpenninck dat noemt.

‘Ik ben een liberaal, dus ik zou nooit tegen anderen zeggen welke keuze ze moeten maken. Maar ik constateer wel dat er ontzettend veel vrouwen financieel niet onafhankelijk zijn. Waardoor je geen vrijheid van keuze hebt. En dat is een positie waar ik zelf nooit in terecht zou willen komen.’

‘I plan to have a happy life’, zegt prinses Laurentien van Oranje.

‘Die moet ik onthouden, dacht ik meteen. Er zit zoveel autonomie en slagvaardigheid in. Zij vertelt dat ze als kind wel veel liefde en erkenning kreeg, maar nooit complimenten, terwijl ze daar wel behoefte aan had. En dat ze als echtgenote van een prins ineens voortdurend op haar uiterlijk werd beoordeeld, nooit meer op inhoud. Dat vindt ze moeilijk, maar ze heeft ook besloten zich er niet door te laten afremmen. Want: ‘I plan to have a happy life.’ Heerlijk.’

Je interviewt meerdere vrouwen die een bijzondere uitvinding hebben gedaan of aan het ontwikkelen zijn: van de abortuspil tot kogelwerende huid, een moderne eendenbek en de kunstmatige baarmoeder. Ook gaat het in meerdere interviews over seksuele problemen bij vrouwen.

‘Seksuoloog Ellen Laan vertelt dat minimaal één op de tien vrouwen regelmatig pijn heeft tijdens de seks. Wat mij betreft is dat dus een soort epidemie, en daar wil ik aandacht voor vragen. Wist je dat de clitoris tot vorig jaar zelfs nooit in onze schoolboeken is afgebeeld? Ik vind dat een soort middeleeuwse informatieachterstand.

Op de eerste pagina draag je het boek op aan jouw zoon, op de laatste bedank je jouw man Dexter. ‘Dexter, mijn liefde, mijn alles. De manier waarop je mij steunt, mij omhoogtrekt en voor Pax en voor mij zorgt, maakt alles mogelijk.’

Met plotseling natte ogen: ‘Dat staat er niet voor niets in. Bedenk je eens dat je thuiskomt en zegt: ‘Schatje, ik heb een dagelijkse talkshow en o ja, ik ga ook nog een boek maken!’ Dat kan alleen als je partner bereid is je te ondersteunen. Ik ben trots op de unieke positie die ik heb bereikt, maar het lukt alleen als iedereen eraan meewerkt. Mijn man, mijn ouders, schoonouders.’

Vrienden.

‘Van wie je deels afscheid hebt genomen. Dit leven gaat niet zonder offers, je kunt niet alles hebben: én carrière maken en een goede moeder en partner zijn en er hobby’s op nahouden en een bloeiend sociaal leven. Something has to give. Dus is er in mijn leven heel weinig ruimte over voor andere dingen dan mijn gezin en mijn werk. Gelukkig is dat mijn eigen keuze geweest. Al besef ik natuurlijk ook dat dit niet eindeloos zo kan doorgaan. Dex is een uitzonderlijk goede vader, maar hij heeft ook weer zin om gewoon te kunnen werken.’

Eva Jinek: ‘Er werd niet expliciet gezegd dat mijn broer en ik succes moesten nastreven, maar we mochten zeker niet lui zijn.’ Beeld Hilde Harshagen
Eva Jinek: ‘Er werd niet expliciet gezegd dat mijn broer en ik succes moesten nastreven, maar we mochten zeker niet lui zijn.’Beeld Hilde Harshagen

Nog even over het motto van je boek: die quote van Susan Sontag ademt wel erg de maakbaarheidsgedachte. Terwijl de vraag nu mede door documentaires als Klassen actueel is of het eigenlijk wel waar is, dat als je maar hard genoeg je best doet, je alles kunt worden wat je wilt.

‘Ik weet dat dat niet waar is, maar wat mij betreft is het wel iets om naar te streven. Ik realiseer me heel goed dat ik zelf uit een gespreid bedje kom, met ouders die mij en mijn broer overal in stimuleerden. Ik ben ook een rijk, wit meisje en wat dat betreft heb ik mazzel gehad. Maar dat geldt echt niet voor iedereen die ik sprak en tóch hebben zij iets bijzonders gepresteerd. Zo moet je dit boek ook zien; als troost én als inspiratie. Ook mensen bij wie er ontzettend veel tegenzat, is het gelukt iets van hun leven te maken. Dus: misschien kun je veel meer dan je denkt.’

null Beeld Hilde Harshagen
Beeld Hilde Harshagen

Aan tafel bij Jinek

Het was tot dusver de grootste talkshowrel van het jaar: ‘de kwestie Koning’. Vlak voor de verkiezingen van 17 maart richt cabaretier Martijn Koning zich in een roast rechtstreeks tot Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet, die vervolgens de studio van Jinek verlaat. Na de uitzending belt Eva Jinek met Baudet en maakt excuses. Martijn Koning vertelt later naar aanleiding van zijn optreden duizenden doodsbedreigingen te hebben gekregen.

Heb jij behalve met Baudet ook nog met Martijn Koning gebeld?

‘Ik heb hier al alles over gezegd wat ik wilde zeggen, dus ik doe er geen uitspraken meer over.’

Vind je achteraf gezien dat je Thierry Baudet te vaak een podium hebt geboden in jouw talkshow?

‘Absoluut niet. Hij is precies drie keer te gast geweest in de bijna twee jaar dat ik bij RTL 4 zit. Wij zijn een actualiteitenprogramma, dus nodigen mensen uit die in het nieuws zijn. Aan een soort cordon sanitaire doe ik niet, en alle keren dat gasten aan mijn tafel aanwijsbare onzin verkondigden, heb ik stevig verzet geboden.’

Op 17 november zei presentator Charles Groenhuijsen in Op1 naar aanleiding van de uitspraken van Forum-Kamerlid Pepijn van Houwelingen aan het adres van D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma (‘uw tijd komt nog wel, want er komen tribunalen’) dat er die avond in de NPO-talkshow geen Kamerleden welkom waren die anderen bedreigen. Baudet beklaagde zich daarover op Twitter. Begreep jij de keuze van Op1?

‘Ik ga niet over de keuzes die andere programma’s maken, alleen over die van onszelf. Wij maken elke dag opnieuw een heel weloverwogen journalistieke afweging wie we aan tafel uitnodigen. Daar is geen strikte definitie of eenduidige regel voor.’

In Jinek schuiven geregeld politici aan van de kleine rechtse partijen. Joost Eerdmans (JA21), Caroline van der Plas (BoerBurgerBeweging), Wybren van Haga (Belang van Nederland). Rechtvaardigt hun zetelaantal de hoeveelheid aandacht die ze in jouw programma krijgen?

‘Alleen Joost Eerdmans schoof tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen ‘geregeld’ aan, samen met Michiel Vos, voor evenwicht in hun analyses.

‘Caroline van der Plas is helemaal niet ‘geregeld’ aangeschoven, maar in twee jaar tijd slechts drie keer te gast geweest. De eerste keer als opvallende nieuwkomer in de Tweede Kamer, overigens samen met een andere opvallende nieuwkomer: Sylvana Simons. Daarna nog een keer omdat zij Kamervragen had gesteld over de zusjes Valk die na het overlijden van hun moeder uit hun woning dreigden te worden gezet en ten slotte een keer in debat met Peter van der Voort en Jan Vlug over de coronapas, waar zij tegen was.

‘Wybren van Haga is slechts twee keer te gast geweest. De eerste keer in 2019 toen hij uit de VVD-fractie werd gegooid en recent, nadat hij 250 duizend handtekeningen had verzameld en die dag aangifte had gedaan tegen de Nederlandse staat. Bij mij aan tafel ging hij in discussie met Mr. Geert-Jan Knoops over de haalbaarheid van die aangifte.

‘Dus nogmaals: wij maken elke dag weer een weloverwogen afweging of we iemand uitnodigen of niet. Daar gaat een heel proces aan vooraf dat niet alleen te maken heeft met hoeveel zetels iemand heeft. Maar vooropgesteld: ons programma is er voor het maatschappelijk debat en dan niet alleen voor de grootste partijen, of om de mening van de grote meerderheid te laten horen. Aan een journalistieke talkshowtafel moeten ook kleinere partijen en de opvattingen van hun achterban te horen zijn. Ook zij zijn onderdeel van het maatschappelijk debat, én het debat in de Tweede Kamer.’

Sheila Sitalsing schreef het laatst nog in deze krant: rechts-radicale ophef is voor de Nederlandse media onweerstaanbaar. Wilders is er groot mee geworden, Thierry Baudet praat op de FvD-website over ‘het nut van ophef’. Vind jij dat de media - en talkshows in het bijzonder - zich extra bewust moeten zijn van de rol die ze spelen in het grootmaken van politici c.q. partijen?

‘Ik weet alleen dat mijn team en ik er altijd heel erg bewust van zijn dat wat wij doen impact heeft. Daar gaan wij heel prudent mee om. Niemand komt er ‘zomaar’ bij ons in. En over de manier waarop wij journalistiek tegengas bieden aan al onze gasten is altijd zorgvuldig nagedacht.’

Ambitieus

Eva Jinek interviewde zestig mensen over hun succes; dertig interviews staan in Droom groot, volgend jaar verschijnen de overige dertig. Ze interviewde haar favoriete talkshowgast Raven van Dorst en 59 anderen, onder wie Wende Snijders, Eloise van Oranje, Marike Stellinga, Simone Weimans, Robin de Puy, Rebecca Gomperts, Maite Hontelé, Naz Kawan, Fidan Ekiz, Khadija Arib, Marieke Lucas Rijneveld, Fabienne Chapot en Nazmiye Oral.

Eva Jinek presenteert vanavond voor het laatst dit jaar haar talkshow Jinek op RTL 4. Het boek Droom groot, verhalen van voorbeelden (met foto’s van Robin de Puy) verschijnt bij Uitgeverij Spectrum.

null Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden