LANG LEVE PIM FORTUYN!

DE schrijvers die op deze plek regelmatig hun wijsheid mogen etaleren, beleefden vorige week een heerlijke verrassing. Op donderdag merkten ze namelijk dat de Forum-redactie heeft ingezien hoe lastig het kan zijn een visie te ontvouwen in het bestek van zo'n 750 woorden en bijgevolg de mogelijkheid van langere columns...

Jammer was wel dat de eerste collega die met de nieuwe omvang mocht experimenteren, de extra ruimte gebruikte voor het uiting geven aan persoonlijke ressentimenten: Marcel van Dam probeerde af te rekenen met Pim Fortuyn.

Na de sympathieke socioloog uit Rotterdam eerst in een gênante tv-uitzending voor rotte vis te hebben uitgescholden, meende Van Dam nu de denkbeelden over de multiculurele samenleving van dit 'buitengewoon minderwaardig mens' te moeten bestrijden door diens drijfveren verdacht te maken. Alsof de onjuistheid van argumenten zou kunnen worden aangetoond door insinuaties over karaktertrekken.

Het blijkt moeilijk zakelijk te reageren op het boeiende pamflet Tegen de islamisering van onze cultuur. Een verslaggeefster van het Rotterdams Dagblad ging op pad om klachten te vernemen van de buren van Fortuyn. Tot haar genoegen trof ze een vrouw die mopperde over de voorliefde van de publicist voor 'knoertharde opera's'.

Verder typeerde Sylvain Ephimenco, die in de Groene Amsterdammer de - niet zo bijster lastige - opdracht heeft Hans Righart als columnist te doen vergeten, 'Wilhelmus P.J.F.' (de voorletters kloppen niet, maar ach, het is De Groene) als een 'teleurgestelde minnaar die last heeft van haaruitval'.

Een andere Groene-scribent snelde de arme moslims te hulp. Annemarie Grewel liet in Netwerk weten de hoofddoekjes van moslim-vrouwen prima te vinden. Ook hief ze een lofzang aan op de moskee als een waardevol sociaal-cultureel ontmoetingscentrum.

Dat is toch wel een rare reactie. Eeuwenlang hebben progressieven gestreden tegen de invloed van het christendom, mede omdat het de emancipatie van vrouwen en homoseksuelen in de weg zou staan. Dat de islam, een zeker niet minder vrouwvijandige en homofobe godsdienst, in onze regio oprukt, wordt door links Nederland echter nauwelijks als problematisch ervaren.

Deze eigenaardige situatie kan verklaard worden door twee wetten van het progressieve denken die Bart Croughs, wijsgeer te Groningen, heeft geformuleerd. De eerste wet, de wet van het abjecte Westen, luidt dat bij een conflict tussen westers en niet-westers de progressieve intellectueel voor niet-westers kiest. De tweede wet, die van de onderdrukte minderheden, stelt dat bij een conflict tussen een minderheid en een meerderheid de progressieve intellectueel voor de minderheid kiest.

Het wordt ingewikkeld, merkt Croughs op, als vrouwen of homo's (tweede wet) in botsing komen met vrouw- of homovijandige moslims (eerste wet). Vorige week nog verscheen het rapport Hoe roze is Amsterdam? Onderzoeker Korf stelde vast dat homo's steeds meer door onze bevolking worden geaccepteerd, maar toonde zich onaangenaam verrast door 'de extreem negatieve opvattingen van islamitische Amsterdammers'.

En in Utrecht, zo lazen we zaterdag in Trouw, dringen Marokkaanse ouders aan op het verbieden van voorlichting over homoseksualiteit op scholen en worden bezoekers van homo-horeca wekelijks geïntimideerd, uitgescholden of gemolesteerd door allochtonen.

Dit probleem is lang genegeerd. Fortuyn windt zich op over het feit dat Nederlandse feministen niet luidkeels protesteren tegen de ernstige achterstelling van vrouwen in de islamitische gemeenschap. Diegenen die de multiculturele uitwassen wel onder ogen zien, willen nog weleens pleiten voor inschikkelijkheid van de kant van onze liberale samenleving.

De Utrechtse hoogleraar Entzinger schreef in reactie op een schokkend relaas over zedendelicten van allochtone jongeren dat multicultureel samenleven zijns inziens betekent dat 'een vrouw niet al te uitdagend gekleed door een wijk met veel moslims zal moeten fietsen en dat de homoseksuele leraar in Amsterdam-Oud West privé- en werksfeer gescheiden houdt, wil hij op school geloofwaardig blijven'. (Trouw,

6 augustus 1996).

Dat is een nogal forse concessie aan een intolerante minderheid. Fortuyn, de beschermheer van tolerantie en fatsoen, vindt zoiets te ver gaan. Wat hem betreft zou geen centimeter van de publieke ruimte moeten worden prijsgegeven aan onverdraagzamen. Dit respectabele standpunt wordt op genuanceerde, hoewel enigszins houterige wijze onderbouwd in zijn boekje. Met de xenofobie van Janmaat heeft Fortuyn's afwijzing van het cultuurrelativisme niets te maken.

Jaren geleden stak een andere geleerde veelschrijver uit Rotterdam, Couwenberg, zijn nek uit door de dilemma's van de multiculturele samenleving aan de orde te stellen. Progressieve opinieleiders nagelden de moedige hoogleraar toen aan de schandpaal, maakten hem uit voor racist en smoorden een publiek debat over een belangrijk onderwerp in de kiem. Het stemt triest te moeten constateren dat dergelijke hetzes nog steeds niet tot het verleden behoren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden