Het Eeuwige Leven van Jaco Huijpen (1962-2019)

Jaco Huijpen (1962-2019): Geroemde bas met overdonderend stemgeluid

Tien jaar lag de wereld aan zijn voeten. Maar daarna stokte zijn operacarrière en werd het stil rond Jaco Huijpen.

Jaco Huijpen.

Zeker tien jaar was Jaco Huijpen een van de grootste operasterren ter wereld. ‘Hij kon een bloedmooi en overdonderend geluid maken. Tussen 1995 en 2005 lag de wereld aan zijn voeten.

‘En hij genoot ervan’, zegt zijn impresario Theo van den Bogaard, die hij dertig jaar trouw bleef. ‘In die tijd zong hij probleemloos zestig voorstellingen per jaar in de allergrootste operagezelschappen, zoals de Opéra National de Paris en de Bayerische Staatsoper. Hij kon zich een rol helemaal toe-eigenen. Neem Osmin uit Mozarts Die Entführung aus dem Serail: hij werd mondiaal gezien als een van de beste Osmins.’ Van den Bogaard rekent de bas tot de grootste tien Nederlandse operasterren ooit.

Maar na 2005 verloor zijn carrière aan kracht. Hij zegde uitnodigingen af. Door privéomstandigheden en gezondheidsklachten raakte hij uit beeld. In 2017 bleek zijn stem nog niets te hebben ingeboet en had hij een glansrol in de 8ste symfonie van Mahler, een van de grootste koorwerken. Dat was zijn laatste grote optreden, samen met zijn beste vriend, de tenor Frank van Aken. Op 13 september overleed hij in zijn slaap in zijn huis in Assendelft, waar hij alleen leefde. Hij werd 57 jaar.

Huijpen groeide op in een zeer muzikaal gezin in dit Zaanse dorp. ‘Muziek was de rode draad in ons gezin’, zegt zijn broer Marc. Niet alleen klassieke muziek, maar ook gregoriaans en Elvis en The Beatles. Ik weet nog dat we in de jaren zeventig meededen aan de beatmissen die toen in de katholieke kerk werden gehouden.’

Jaco bleek al snel een van de beste bassen te zijn. Hij was solist bij de jaarlijkse uitvoeringen van de Matthäus en de Johannes Passion op het conservatorium in Hilversum. Vervolgens kreeg hij vaste dienstverbanden bij het zangersensemble van het Musiktheater im Revier in Gelsenkirchen en het Gärtnerplatztheater in München. Bij de Nederlandse Opera debuteerde hij als een van de inquisiteurs in Verdi’s Don Carlos. Zijn carrière nam een hoge vlucht nadat hij in 1989 tweede was geworden in het Singer of the World-gala in Cardiff.

Hij had op dat moment een relatie met Amèl van der Hulst, die hij op het conservatorium had leren kennen en met wie hij twee kinderen zou krijgen. Terwijl zij in Nederland bleef werken, reisde hij de wereld over. ‘Twee weken thuis, daarna weer vijf weken naar een grote stad voor de repetities en de uitvoeringen’, zegt Theo van den Bogaard.’

Na zijn debuut in La Monnaie in Brussel — naast Jonas Kaufmann — vertolkte hij Osmin in de Opera di Roma, het Liceu te Barcelona en de Oper Frankfurt. Jaco schitterde op de podia van de Unter den Linden Oper te Berlijn, het Teatro Real in Madrid en de Nationale Opera. Naast deze rol vertolkte hij in vele zalen in Europa die van Kaspar in Der Freischütz. Van den Bogaard: ‘Hij was geliefd, hield van het applaus en de diners na afloop. Ik kan mij herinneren dat we nooit ergens anders te gast waren dan bij Italianen. De uitbaters bleken hem altijd goed te kennen, bijna altijd stond er een tafeltje klaar.’

Zijn carrière stokte net op het moment dat hij de werken van Wagner wilde oppakken. Zijn broer Marc: ‘Op een gegeven moment liepen de boekingen terug. En als de boekingen terug-lopen, raak je uit beeld. En dat leidt weer tot minder boekingen. Een vicieuze cirkel.’

Zijn ex Amèl van der Hulst — ze waren sinds 2003 gescheiden — zegt altijd een goede relatie met hem gehouden te hebben. ‘We woonden niet ver van elkaar. Hij kookte graag voor mij en onze kinderen en was vaak bij belangrijke familiegebeurtenissen. We zullen hem enorm missen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden