Het eeuwige leven Ina Bouman

Ina Bouman was de vrouw die het misdaadgenre veranderde (1936-2018)

In haar thrillers over maatschappelijk relevante kwesties rekende auteur Ina Bouman af met het clichébeeld van de vrouwelijke speurder.

Ina Bouman Beeld rv

Haar debuut Dames aan de Maas, met als hoofdpersoon de geëngageerde journaliste Jos Welling, baarde in 1985 groot opzien. Ineens was daar een misdaadthriller waarin radicaal werd afgerekend met het clichébeeld van vrouwelijke speurders. Haar hoofdpersoon was niet alleen slimmer dan de mannen, maar onderhield ook liefdesrelaties met de eigen sekse, zoals ze zelf in haar eigen leven deed. Haar karakters waren vrijmoediger en origineler.

Hersenbloeding

In totaal zou Ina Bouman zes thrillers, een toneelstuk en een hoorspel schrijven. Haar laatste boek verscheen in 2004. Een hersenbloeding maakte daarna schrijven onmogelijk, wat ze volgens haar partner Marycke Borghardt ‘vreselijk vond’.

Ze overleed 15 maart aan de gevolgen van een nieuwe hersenbloeding in haar woonplaats Amsterdam. Ze wordt overleefd door één zoon die ze had uit een kort maar stormachtig huwelijk met de bekende dichter Hans Andreus, eind jaren vijftig.

Ina Bouman was de dochter van een bouwkundig ingenieur in Delft. Haar vader inspireerde haar zelf ook bouwkunde te gaan studeren in een tijd dat vrouwelijke studenten, op wat toen nog de Technische Hogeschool heette, even zeldzaam waren als mannen in de verpleegkunde.

In die tijd ontmoette ze de dichter Hans Andreus pseudoniem van Johan van der Zant die samen met Remco Campert, Gerrit Kouwenaar en Lucebert behoorde tot de stroming van de zogenoemde Vijftigers. Ze trouwde met hem in 1958 en ze kregen samen een dochter en een zoon. Andreus droeg een van zijn bekendste gedichten aan haar op: Voor de dag van morgen. ‘Zeg het aan geen mens. Wanneer ik morgen doodga,/ vertel dan aan de bomen/ hoeveel ik van je hield.’

De dochter was al overleden toen ze in 1960 uit elkaar gingen.

'Ze liet zich niet indelen in een hokje'

Terwijl Andreus twee jaar later al weer hertrouwde ontdekte Bouman dat ze, behalve op mannen, ook op vrouwen viel. Ze zou in de loop der jaren een aantal relaties hebben. Borghardt: ‘Ze was een bijzonder aantrekkelijke vrouw. Ze liet zich nooit indelen in een hokje van hetero, lesbisch of biseksueel. Als ze een relatie had was ze monogaam, maar na een tijdje vielen die relaties altijd weer uit elkaar.’

Ze onderhield zichzelf en haar kind met allerlei baantjes. Ze was personeelsmedewerker bij een bedrijf, organiseerde inspraakavonden in haar woonplaats Huizen en was zelfs enige tijd grafoloog handschriftkundige. Tegelijkertijd sloot ze zich aan bij de feministische beweging en werd redacteur van Serpentine, de socialistische tegenhanger van het wat keurigere blad Opzij.

Engagement

Haar engagement bleek uit de boeken die ze schreef. Haar thrillers gingen over maatschappelijk relevante kwesties, zoals de farmaceutische industrie, genetische manipulatie, bouwfraude en vrouwenhandel. Onderwerpen, die nu nog steeds actueel zijn. Ze werd het eerste vrouwelijke lid van het van Genootschap van Misdaadauteurs. Twee van haar boeken werden vertaald in het Duits. Daarnaast verschenen van haar verhalen in bundels, met onder meer auteurs als Tomas Ross en René Appel.

Marycke Borghardt leerde ze in 1994 kennen. Met haar zou ze 24 jaar een latrelatie hebben.

Borghardt noemt Ina Bouman ‘aimabel’ en ‘ nooit veroordelend’.

In 2016 werd ze nog het eerste vrouwelijke erelid van het Genootschap. ‘Ze heeft voor heel veel lezers en ook voor de schrijfsters die na haar kwamen, een nieuw kader geschapen, een nieuw voorbeeld van hoe je als vrouw kunt schrijven en van hoe je over vrouwen kunt schrijven’, zo werd toen haar invloed beschreven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden