'Ik voelde me een soort Kluun'

Sinds de ziekte van zijn vrouw doet seks pijn. Gerard (65) mist het, maar langzaam wint de berusting.

Beeld .

'Drie jaar geleden kreeg mijn vrouw borstkanker, we kenden elkaar toen twaalf jaar. We hadden een geweldige relatie, voor haar ben ik van de stad naar de polder verhuisd. Ik heb er geen moment spijt van gehad. Nu ze ziek is, of herstellende ervan, is die relatie niet minder geworden. Ik heb haar altijd vergezeld naar alle doktersbezoeken en op momenten van grote vermoeidheid deed ik de boodschappen en kookte ik. Alleen: wij hebben geen seks meer. In de tijd dat ze werd geopereerd, bestraald en een chemokuur kreeg, was dat geen punt. Ik was dolblij dat ze nog leefde, maar toen ze herstelde en meer energie kreeg, toen vrienden zeiden, ha je bent weer beter, wat zie je er goed uit, toen werd het ontbreken van seks voor mij pijnlijker. De komende vijf jaar moet ze pillen slikken die haar libido uitschakelen. Ik heb voorzichtig geprobeerd dit probleem aan te kaarten bij haar artsen, maar die interesseert het niets en zijn redelijk bot. Hen gaat het alleen om die halve procent meer overlevingskansen. I cover my ass, lijkt hun motto, stel je voor dat ze ermee stopt en de kanker terugkomt. Daarbij, het lijkt zo egocentrisch je als echtgenoot druk te maken over een bijzaak als seks.

Zelf zit ze er ook minder mee dan ik gehoopt had. Geen wonder, haar libido is verdwenen. Het is niet zo dat ze wel wil, maar niet meer kan, ze wil echt niet. Letterlijk zei ze eens: ik kan het niet meer opbrengen. Het zijn niet alleen die pillen, de huid in haar vagina is door de chemo dun en overgevoelig geworden, penetratie doet pijn. Het genot dat we ervoeren, is weg. Was seks vroeger een vlucht uit het dagelijks leven, nu is het een opgave. Alles bij elkaar duurt deze situatie nu twee jaar. Ze ziet wel dat ik ermee zit, maar we praten er niet over. Er zijn regelmatig ochtenden dat ik wakker word en wil vrijen, maar dan draai ik me op mijn zij en wacht tot de lust weer zakt. Ik zin op een oplossing. Het liefst zou ik willen dat wij weer intiem konden zijn zoals we negen jaar lang waren, maar nu dat er voorlopig niet in zit, probeer ik andere uitwegen. Ik bezocht eens een prostituee, maar dat beviel niet. Ik ontmoette een andere vrouw die in hetzelfde schuitje zat als ik. Met haar heb ik een paar keer afgesproken in een hotel en dat was fijn. Al vond ik het ook geruststellend dat het alleen lust was wat ik voelde, op haar zou ik nooit verliefd worden.

Het gekke is, naarmate de tijd vordert, lijkt het alsof ik aan de situatie wen. Een paar maanden geleden was mijn behoefte aan seks en mijn frustratie veel nijpender dan nu. Ik voelde me met die vrouw in het hotel een soort Kluun. Ik dacht dat seks een laagje legt over een verhouding, dat bij wijze van spreken zelfs het samen boodschappen doen anders wordt, lichter, vrolijker en intiemer als je die ochtend seks hebt gehad. Nu kom ik er langzaam maar zeker achter dat dit niet zo is. Seks is belangrijk, ik mis het, zij weet dat ik het mis en ik zou er alles voor over hebben om onze seksuele intimiteit te herstellen. En toch lijkt het sinds een paar weken alsof ik me steeds makkelijker neerleg bij onze tekortkoming. Als ze een dwarslaesie had gehad, zou ik zonder enige bedenking achter haar rolstoel gaan lopen. Nu kruip ik tegen haar aan in bed, ik sla een arm om haar heen, we gaan uit eten en merk dat nu ze fysiek sterker wordt dit soort uitjes weer gezelliger worden. Aan het einde van de tunnel hoor je licht te zien. Iedereen om ons heen haalt opgelucht adem: ze is beter. In alles krabbelt ze op, behalve op dat front waarop een verhouding voor een belangrijk deel is gebaseerd. Ik kan daarin blijven hangen, maar ik kan me moeilijk aan haar opdringen. Er zit niets anders op dan er alles aan te doen om het einde van onze seksuele relatie niet het einde van onze emotionele relatie te laten zijn. Ik geloof dat zelfbevrediging de makkelijkste manier is om mijn probleem te lijf ter gaan. Die legt de minste druk op onze relatie. Zij moet beschermd worden, zij is degene die alles aan haar lichaam ondervindt. Wat betreft mijn gerief, ben ik steeds meer geneigd dat zelf op te lossen. Ja, ik ben nog altijd vatbaarder voor verleidingen. Bij een mooie vrouw schat ik sneller dan voorheen mijn kansen in. Maar de menselijke geest is flexibel en mijn wens haar te houden, verandert frustratie beetje bij beetje in acceptatie. Steeds meer kom ik tot de overtuiging dat het bestaat: een bevredigende relatie zonder gemeenschap. Wij zoenen, dat kan wel. En we omhelzen. Samen zijn die twee enorm intiem. Langzaam wint de berusting. Ik vind het nog steeds een enorm verlies en verbijsterend dat er in de oncologie zo weinig aandacht is voor seks en libido bij genezen borstkankerpatiënten. We hebben overwogen naar een seksuoloog te gaan, maar wat kan die doen aan haar fysieke gebrek?

Zij steekt haar kop in het zand. Ik zet de rem op mijn lust. Maar onze verhouding van twaalf jaar is veel meer dan die strijd tussen haar gebrek en mijn onvervulde verlangen. Tot mijn onvoorstelbare vreugde blijkt dat wij iets hebben opgebouwd dat sterker is dan ik ooit had durven hopen. Een mooie en troostende constatering voor de toekomst, die ik plotseling minder somber inzie.'

Op verzoek van de geïnterviewde is de naam Gerard gefingeerd. Ook geïnterviewd worden over liefde en lust? Mail een korte toelichting naar lust@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden