Column Caspar Loopt

Iedere keer als ik vanaf de Brabantse Wal Zeeland in rij, bevangt me een licht gevoel van dieptevrees

Aflevering 277: Even iets rechtzetten over de Haringvlietsluizen en dan lichte paniek bij de Brabantse Wal.

Zuid-Holland uit, Zeeland in. Eerst nog iets rechtzetten over de Haringvlietsluizen. Op basis van informatie van een boswachter in deze krant schreef ik dat de sluizen vooralsnog slechts 10 centimeter op een kier zouden gaan. Die bewering bleef doorzeuren. 10 centimeter, daar kan misschien een pakje vissticks doorheen, maar geen volwassen zalm. Het blijkt dan ook niet te kloppen. Navraag bij Rijkswaterstaat leert dat de kier minimaal 40 centimeter wordt.

Zeeland dan. Ik kom er nogal eens, door een speling van het lot zijn mijn broer en mijn ouders er terechtgekomen. Dat is wennen, want wij zijn van de hogere gronden in het oosten, van het vaste land, en iedere keer als ik vanaf de Brabantse Wal Zeeland in rij, bevangt me een licht gevoel van dieptevrees, je zakt strikt genomen toch af naar de bodem van de zee. En dat is in Zeeland merkbaarder dan in de rest van laag Nederland. Het verklaart wellicht de ernstige volksaard. Als mijn vader een grapje maakt, wordt hij nogal eens aangekeken alsof hij zojuist een dijk heeft doorgestoken. Al kan het natuurlijk ook aan zijn Arnhemse humor liggen.

Natuurgebied Rengerskerke Beeld Caspar Janssen

Ik benader Zeeland nu vanaf de zeekant, over de Brouwersdam, langs Port Zélande, Center-Parcsland, langs het Grevelingenmeer. Ik was graag nog naar het onbewoonde eiland Hompelvoet gegaan, vanwege de naam en omdat het een bijzonder natuureiland is in het Grevelingenmeer. Het komt er niet van.

Maar de worsteling met het (zee)water kun je eigenlijk overal illustreren. Wat ooit de definitieve oplossing van de ingenieurs leek in de strijd voor veiligheid, het  bouwen van dammen, sluizen en keringen, blijkt ook een bron van nieuwe problemen. In het Grevelingenmeer is de waterkwaliteit abominabel, als gevolg van de aanleg van de Brouwersdam, vanwege de bruuske afsluiting van de zee dus. In de Oosterschelde verdwijnen de zandplaten en de slikken waar vogels foerageren en zeehonden leven. 

Dat heeft weer te maken met de Oosterscheldekering, de getijdenwerking in de zeearm is er door verminderd. Bij storm wordt het zand wel van de platen en slikken geslagen, maar de vloedstroom is te zwak geworden om het zand in de geulen weer terug op de platen te brengen. Zo verdwijnen jaarlijks rond de honderd voetbalvelden aan zand in de geulen. Die ‘zandhonger’ leidt er op den duur toe dat de Oosterschelde een grote bak zout water wordt, zonder slikken en platen. 

Ik begin te lopen bij Rengerskerke, een natuurgebiedje vlak bij Zierikzee. Hier, in dit binnendijkse gebied, is juist iets moois gebeurd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.