Hutspot

Henk Müller


Ingrediënten


Voor 4 personen
Voor vier personen: 500 gr runderborstlappen
1 kilo in stukjes gesneden winterwortelen
1,5 kilo kruimige aardappelen, in stukken.
300 gr uien, in vieren
50 gr boterzout en peper


Je zou het niet zeggen als je de grootgruttersbladen van de afgelopen feestdagen doorleest, maar Nederlanders schijnen - op gezag van een onderzoek van AH - nog steeds een volk van prakkers te zijn. De Allerhande's puilen uit van de verfijnde recepten, maar de helft van de Nederlanders zou nog dagelijks het eten prakken. Of er dan veel verschil is tussen de porties geprakte aardappelen, vlees en groenten en echte stamppotten, is de vraag. De topdrie in de wintertijd, dus stamppotttijd, zijn boerenkool, zuurkool en hutspot.

In hutspot in Nederland zitten altijd aardappelen, wortelen en uien. Op zich is dat nergens voor nodig, want hutspot of hutsepot betekent zoveel als een doorelkaar husselen van alles wat aan groenten en vlees voorhanden was. In de Leidse hutspot, door de Spanjaarden nagelaten na hun aftocht in 1572, zaten bijvoorbeeld rapen, pastinaken en wat schapenvlees. De aardappelen kwamen uit de Nieuwe Wereld en raakten pas later in zwang. De wortelen waren destijds wit.

Hutspot was ook een vorm van ketelkost waarin families, tot de komst van het fornuis, een pot boven het vuur hadden hangen met groenten en soms wat vlees, waaruit werd gegeten en die iedere dag weer werd aangevuld. Een keer per week werd de pot geleegd, schoongemaakt en daarna begon de nieuwe week. Dit soort stoofpotten kwam overal in Europa voor, bijvoorbeeld onder de naam pot-au-feu en Irish Stew.

Waarom er zo nodig wortelen door hutspot moeten, is niet duidelijk, het zal wel met voorkeur voor zoetigheid te maken hebben, schrijft Onno Kleyn in zijn culinaire kalender van 2003 waaruit we eerder kookten. Een erfenis van de appelmoes die onze moeders door het eten roerden, suggereert hij. De zoetigheid van wortelen wordt alleen maar versterkt door de uien, dus voor wie het te veel wordt: doe er zilveruitjes of mosterd door.


Bereidingswijze

Zet het klapstuk op met zoveel water dat het onderstaat, doe er zout bij en laat het een uurtje koken. Doe er boter bij, de wortelen, aardappelen en uien en doe er zoveel water bij dat het onderstaat. In een halfuurtje laten gaar koken. Deksel afnemen en op hoog vuur vocht laten inkoken. Klapstuk eruit halen en in plakken snijden. Stamp de groenten en doe er zout en peper bij.

Voor wie vandaag simpeler en sneller wil koken, een stevige soep van wortels. Neem voor twee personen drie uien en vijf grote winterwortels. Fruit de uien, snij de winterwortels in plakjes en doe die bij de uien als deze zacht beginnen te worden. Doe er ook wat teentjes gesnipperde knoflook bij en laat het geheel even doorfruiten.

Doe er dan driekwart liter groentenbouillon bij en een eetlepel verse tijm. Pureer de wortels als ze na ongeveer een kwartier gaar zijn met een staafmixer. Maak de soep op smaak af met peper en zout. Strooi er wat verse tijm over bij het opdienen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden