Het Eeuwige Leven van Harry Watts (1923-2019)

Harry Watts (1923-2019): De eerste Canadees die bij de bevrijding in Assen arriveerde

Harry Watts was de eerste Canadees die bij de bevrijding in Assen arriveerde. Hij kreeg er vreselijk voor op zijn donder van zijn commandant.

Harry Watts

Als een van de Canadese bevrijders kreeg Harry Watts door een tot tranen toe ontroerde vrouw een zakje in de hand geduwd. Daar bleken vijf dubbeltjes in te zitten. ‘Hij heeft ze tot zijn dood gekoesterd. Er is een ketting van gemaakt die hij zijn hele leven zorgvuldig bewaarde’, zegt zijn dochter Laura Nahls-Watts.

Motorkoerier Harry Watts overleed op 10 maart, 96 jaar oud, in zijn woonplaats Kitchener in Ontario. Hij figureerde op verschillende bekende foto’s van de intocht van de Canadese bevrijders in de meidagen van 1945, zoals die in Harderwijk, te midden van feestende Nederlandse meisjes.

Drie jaar lang vocht hij tijdens de Tweede Wereldoorlog als soldaat van een speciale eenheid van de 5de Canadese pantserdivisie in Europa. Hij was naar eigen zeggen de eerste geallieerde militair die in Assen arriveerde toen de stad nog in handen was van de Duitsers. ‘Omdat hij hiervoor geen toestemming had van zijn commandant, kreeg hij vreselijk op zijn donder’, zegt Ernst Arbouw, die hem in april 2017 interviewde voor zijn boek HWR was hier. Vele malen zou hij voor Bevrijdingsdag en ­Veteranendag naar Nederland ­komen, waar hij onder meer ontmoetingen had met koningin ­Beatrix en prinses Margriet.

Stuntman

Watts werd geboren in het plaatsje Ridgeville, vlak bij de ­Niagarawatervallen, als vijfde in een gezin van zes kinderen. Al jong ging hij werken in het hoveniersbedrijf van zijn vader. In 1941 kreeg hij een oproep voor militaire dienst. In het Canadese opleidingskamp Borden werd hij voor de functie van motorrijder getraind door een stuntman die in films en op festivals optrad. Die leerde Watts hoe hij brokken kon voorkomen en bij een ongeval zo veilig mogelijk kon vallen en wegkomen.

In november 1943 werd hij via Engeland naar Italië gezonden, waar de geallieerden aan een opmars waren begonnen. Hij zou er tot begin 1945 blijven.

‘De functie van motorkoerier was bijzonder’, zei hij later. ‘Je opereerde alleen. In de pantserdivisie was het de enige functie waarvoor je je vrijwillig kon aanmelden. Als je niet meer wilde, kon je gewoon weer iets anders gaan doen, bijvoorbeeld als bemanningslid van een tank. Maar ik vond het prachtig en heel spannend. Mijn taak was berichten rondbrengen als ze te belangrijk waren om via de telefoon of telex te versturen omdat die door de Duitsers zouden kunnen worden afgeluisterd.’

Verkenningswerk

Hij deed ook verkenningswerk voor de tanks van de divisie. Dat gebeurde met landkaarten die zo goed en zo kwaad als het ging waren gemaakt. Na de Italiaanse campagne kwam hij in Nederland terecht, waar hij een rol speelde bij de bevrijding van het land. Eind mei 1945 keerde hij terug naar Canada. Zijn dochter Laura: ‘De bedoeling was dat hij vandaar naar het ­Japanse front zou worden gezonden. Maar dat hoefde niet meer, omdat de oorlog drie maanden later voorbij was.’

Na de oorlog ging hij werken in de transportsector. Later werd hij veiligheidsinpecteur. Hij was ook dichter, beeldend kunstenaar en vredesactivist. Samen met zijn vrouw Leila kreeg hij twee kinderen: naast dochter Laura ook een zoon, Roy Watts.

Zijn ervaringen in de oorlog legde hij vast in het boek Dispatch Rider, waarvan de opbrengsten werden geschonken aan liefdadigheidsinstellingen. Ook reisde hij na zijn pensionering langs scholen in Canada om lezingen te geven. ‘Hij had een hechte relatie met het Nederlandse volk. Veel van de verhalen gingen over de warme gevoelens van de ondervoede Nederlanders voor hun bevrijders’, aldus Laura Nahls-Watts.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden