ProfielHarry Markopolos

Harry Markopolos: de sullig ogende accountant die premiejager van het financiële Wilde Westen werd

Hij waarschuwde voor het piramidespel van Bernie Madoff en kaartte de zaak rond Enron aan. Wie is deze premiejager van het financiële Wilde Westen?

Harry Markopolos Beeld Bloomberg via Getty Images

De Amerikaanse klokkenluider Harry Markopolos, die eerder Bernie Madoff ontmaskerde, sloeg deze week weer toe. Volgens hem fraudeert het beursgenoteerde reuzenconglomeraat General Electric. De adder onder het gras: hij verdiende aan zijn eigen onthulling.

Alles wat Harry Markopolos (62) doet en zegt, volgen de financiële markten met begerige blikken. De gewezen optiehandelaar en aandelen­analist op Wall Street werd in 2004 fulltime klokkenluider. Zijn eerste grote prooi: Bernie Madoff. Het was Markopolos die in 2005 ontdekte dat diens beleggingsfonds een piramidespel was. Na een eenmansoffensief om dit te ontmaskeren, viel Madoff in 2008 door de mand. Hij bleek 65 miljard dollar te hebben verduisterd. Madoff kreeg 150 jaar gevangenisstraf als grootste witteboordencrimineel in de geschiedenis. Markopolos, de sullig ogende accountant, werd een superheld.

Topje van de ijsberg

Donderdag publiceerde Markopolos een 175 pagina’s dik rapport met de conclusie dat ‘General Electric voor 38 miljard dollar (ruim 34 miljard euro, red.) aan verliezen heeft weggemoffeld in de boekhouding’. ‘Mijn team en ik zijn zeven maanden bezig geweest met een onderzoek naar de boekhouding van GE en denken dat deze 38 miljard slechts het topje van de ijsberg is’, schreef hij in een persbericht. Markopolos noemt het een grotere fraudezaak dan de geruchtmakende ondergang van de energiereus Enron in 2001 en WorldCom een jaar later samen. Markopolos noemde GE zelfs ‘Genron’. Na de bekendmaking kelderde het aandeel van GE met 13 procent.

GE ontkende meteen de aanklacht. ‘De beschuldigingen zijn vals en misleidend. We zijn teleurgesteld dat een individu zonder enige kennis van GE deze ernstige aanklachten doet. GE opereert integer en staat achter zijn financiële verslagen.’

Veel beleggers schrokken zich echter lam. Als Markopolos dit aan de orde stelde, moest er wel wat aan de hand zijn. Een verborgen schuld van 38 miljard dollar zou het einde betekenen van GE, een gigant die vliegtuigmotoren, medische apparatuur en energiecentrales bouwt en ook nog actief is in vervoerdiensten en financiële diensten. De beleggers verkochten massaal aandelen, en de koers zakte met 13 procent.

Genadeklap

Vijf jaar geleden was GE misschien nog onkwetsbaar. Sindsdien volgen de tegenslagen elkaar op en wordt het bedrijf vergeleken met een gewonde mammoet die nu blijkbaar door een individu de genadeklap kan worden toegediend. Vorig jaar werd GE voor het eerst uit de geschiedenis verbannen uit de Dow Jones-index, de koersgraadmeter van de dertig grootste bedrijven in de VS.

Toen werd het vrijdag en bleek Markopolos zelf een slaatje te slaan uit zijn onthulling. Hij tipte op voorhand en tegen een beloning een onbekend hedgefonds. Dat verkocht aandelen die na de beursval goedkoper konden worden teruggekocht. Daarmee zou een superwinst kunnen worden gemaakt, waarvan Markopolos naar eigen zeggen ‘een redelijk percentage’ zou krijgen.

Strafbaar is dat niet: iedereen mag marktanalyses schrijven, wat de onthulling van Markopolos feitelijk was. Hij stuurde zijn rapport ook naar toezichthouder SEC. Daar zou hij een beloning kunnen krijgen van honderden miljoenen als GE zou worden bestraft voor de boekhoudfraude. Klokkenluiders kunnen 30 procent van een boete boven de 1 miljard dollar krijgen.

Wilde Westen

Op Wall Street worden types als Markopolos wel de premiejagers van het financiële Wilde Westen genoemd. Markopolos zou eerder al eens 100 miljoen dollar hebben verdiend door samen met ex-medewerkers fraude bij de financiële instellingen State Street en BNY Mellon bij de SEC te hebben gemeld.

GE’s topman Larry Culp noemde vrijdag de aantijgingen een zuiver voorbeeld van marktmanipulatie. Hij erkende dat GE na de publicatie van het rapport zelf aandelen was gaan inkopen om de koers te ondersteunen. Uiteindelijk bleef het verlies beperkt tot 10 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden