Column Ibtihal Jadib

Halalhotels, halalkippen, halalstickers: alles is ineens halal

Beeld Valentina Vos

Een vriendin van me is op vakantie geweest naar zo’n all-inclusive resort waar je lui aan het zwembad kunt liggen, af en toe jezelf omhoog hijst om een hippe winkelstraat te ‘ontdekken’ en verder geen denkkracht hoeft te besteden aan het eten aangezien er driemaal daags een buffet klaarstaat waar drie weeshuizen een week op kunnen draaien. Even lekker bijkomen, heet dat. Ik heb vorig jaar voor het eerst zo’n all-inclusive uitgeprobeerd en moet bekennen dat ik het hemels vond. Er was namelijk een crèche met een kinderboerderij op het terrein waar pasgeboren schildpadjes rondkropen waardoor mijn kinderen uren zoet waren. Een gouden vondst.

Het resort waar mijn vriendin was geweest had een andere vondst: het was een halalhotel. Ik had daar nog nooit van gehoord en was stomverbaasd. Maar het concept is een slimme zet. Creditcardmaatschappij ­Mastercard verwacht dat de almaar groeiende groep ‘halaltoeristen’ volgend jaar 220 miljard dollar te besteden heeft. Dan wil je als hotel wel even een halalsticker op de voordeur plakken. Je legt een paar halalkippen op het buffet, de Heinekenkratten verhuis je – volgens goed Saudisch gebruik – naar de ‘geheime’ kelder en in de vrijgekomen opslagkamer leg je een schoon tapijtje neer zodat je een stilte/gebedsruimte hebt. Als je dan nog een paar kamer­schermen neerzet rond een van de zwembaden waar gesluierde dames voortaan ook topless kunnen zonnen, kun je die 220 miljard zo binnenharken. Lange leve de vrije markt die de consument op zijn wenken bedient!

Toen mijn vader als gastarbeider naar Nederland kwam, bestonden er geen halalkeurmerken. De heersende opvatting in zijn tijd was dat moslims vlees mochten eten dat werd geslacht door ‘mensen van het boek’. Oftewel: christenen en joden met wie moslims het Oude Testament delen. Tegenwoordig kun je, buiten alle islamitische slagerijen, gewoon in de supermarkt halalvlees kopen. Maar daar blijft het niet bij. Je kunt het zo gek niet bedenken of het heeft een halal­variant: make-up, tandpasta, shampoo, hoestdrank, nagellak, hypotheken, medicatie, enzovoorts. Laatst hoorde ik iemand zelfs over ­halalwater. Het zou dan gaan om water dat ­gebotteld wordt in flessen die vooraf niet met alcohol zijn ontsmet. Ik vind dat je dan ook om halal-operatiekamers moet vragen waar het chirurgisch gereedschap even onder de lauwe kraan wordt afgespoeld, in plaats van die duivelse alcohol te gebruiken. 

Het vervelende van halalkeurmerken is dat er geen absolute autoriteit is die kan bepalen wat halal is. De teleologische discussie die je over dat begrip kunt voeren is opzijgeschoven: tegenwoordig bepaalt de industrie wat halal is. Iedereen kan zo’n keurmerk in het leven roepen, controle is er nauwelijks. Zo wordt er slim ingespeeld op een religieus concept om veel geld te verdienen. Ondertussen is de implicatie van die keurmerken niet gering: alles wat níét halal is, wordt haram. Zo bepaalt de industrie hoe ‘de goede moslim’ behoort te leven.

Het begrip ‘halal’ is verrassend eenvoudig. Het duidt op zaken die bijdragen aan het welzijn van mens, dier en milieu. Met een beetje ­lo­gisch nadenken begrijp je dan dat een ­plofkip uit de bio-industrie weliswaar ritueel kan ­worden geslacht, maar daarmee nog niet halal wordt. En een hotel kan nog zo goed ­inspelen op islamitische gasten, maar daarmee blijft de schaamteloze voedselverspilling aan het buffet in stand. Sylvia Witteman schreef onlangs dat verstandig eten geen kwestie is van keurmerken, maar van gezond verstand en een beetje kennis van zaken. Daar zit geen woord Spaans bij.

ibtihal.jadib@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden