FUN biedt wat anders dan ballenbak en draaimolens

Van speeltuinachtige attracties moeten ze niets hebben. Het moet allemaal nieuw zijn, en anders. Om dat te bereiken hebben ondernemers met een zeer uiteenlopende achtergrond, van kranenbouwers tot architecten, de koppen bijeen gestoken....

Van onze verslaggever

René Bogaarts

ROTTERDAM

'In de bus zaten de ondernemers nog wat onwennig naast elkaar. Maar toen ze na de rondleiding in Kalkar zelf op onderzoek uit gingen, waren het net kleine jongetjes. Dwalend door het reactorvat, met opgerolde mouwen gebogen over een speciale constructie.'

Enthousiasme is volgens Karin Bakker, coördinator bij het Innovatiecentrum in Rotterdam, kenmerkend voor FUN bv, een bedrijf dat attracties voor pretparken bedenkt, ontwikkelt en produceert. FUN werd onlangs opgericht door twintig ondernemers uit totaal verschillende branches, variërend van kranenbouw tot bedrijfspsychologie, en van architectuur tot multimedia.

Als startkapitaal heeft ieder van hen het haast lachwekkend lage bedrag van 2500 gulden ingelegd. 'Maar', zegt Bakker, 'de uren die iedereen er al in gestoken heeft, en die zijn ingebracht als achtergestelde lening aan FUN, bedragen nu al enkele tonnen.'

Bakker is degene die het initiatief heeft genomen voor FUN. Ze werd, vertelt ze, geïnspireerd door een televisie-optreden van Hennie van der Most, die 'wezenloos enthousiaste' Overijsselse zakenman die de oude kerncentrale in Kalkar wil ombouwen tot het pretpark Kernwasserwunderland. 'Ik ben altijd gefascineerd geweest door die markt. Toen ik Van der Most zag, wist ik: die moet ik hebben.'

'Dankzij ons project Vlechtwerken hebben we een databank vol bedrijven die belangstelling hebben voor samenwerking. We hebben een groep ondernemers uitgenodigd eens in Kalkar te gaan kijken. Met de bus; Van der Most kwam met een helicopter. Na afloop was iedereen dolenthousiast, het gonsde in de bus van de ideeën. Na de eerste brainstormsessie hadden we al tientallen ideeën voor attracties op papier.'

In het kantoortje van Bakker, op de tiende verdieping van het World Trade Centre in Rotterdam, heeft ir. Hans Wijga het 'Grote Ideeënboek' al plechtig uit zijn tas gehaald. Met fraaie schetsen wordt een hele trits mogelijke attracties voor Kernwasserwunderland verduidelijkt. Mensen die met waterspuiten een bal in het doel van de tegenstander moeten blazen, bezoekers die in glazen bollen over een hevig bewegend wateroppervlak zwalken of een parcours voor kleine amfibievoertuigjes.

'En zo'n restaurant', zegt Wijga, directeur van een 'ontwerpburo voor bewegend staal', terwijl hij het plaatjesboek even weglegt. Hij plant zijn elleboog op Bakkers bureau, en brengt het schoteltje op zijn hand van het bureaublad met een draaiende beweging op schouderhoogte. Bovenop de tientallen meters hoge koeltoren van Kalkar kunnen de gasten uitstappen, zodat ze eventueel langs de gigantische waterglijbaan weer naar beneden kunnen.

Tijdens het gesprek in het World Trade Centre blijkt dat de aandeelhouders van FUN ieder hun eigen inbreng hebben. Terwijl Wijga allerlei constructies toelicht, vertelt de psycholoog Marc van Os dat FUN vanaf het allereerste begin een eigen methodiek heeft ontwikkeld om ideeën te rubriceren. 'Bij elke attractie kijken we naar de amusementswaarde voor deelnemers en publiek, de doorstroming, de sensatie. We vragen ons af wat er precies wordt geprikkeld.'

Wijga houdt het plaatje van de 'lifeboat' op, een schip dat met een noodgang van meters hoogte in het water dondert. 'Ik heb misschien nog een leuke aanvulling', zegt Cor Noltee, oprichter van het multimediabedrijf Moreality, tegen Bakker, Wijga en Van Os. 'Voor de toeschouwers, die een tijd niks te doen hebben, zouden we een enorm projectiescherm kunnen ophangen waarop beelden uit de boot kunnen worden getoond.'

'Dit is nou de kracht van samenwerking', zegt initiatiefneemster Bakker, waarna Wijga meteen opmerkt dat FUN niet alleen in staat is voor pretparken ideeën te leveren, maar deze ook uit te voeren. 'We combineren de functie van denktank en productiebedrijf', vult Van Os aan.

Noltee: 'De eerste keer dat ik aan de gesprekken meedeed, dacht ik aanvankelijk dat ik de enige creatieveling was, dat de rest alleen bruggen en kranen bouwt. Maar al snel bleek dat zij, naast hun technische bagage, een hele partij creativiteit bezaten.'

Noltee is enkele maanden geleden met Bakker naar een grote beurs in New Orleans geweest. 'Maar wat je daar ziet, is allemaal hetzelfde. Er zijn vrijwel geen nieuwe ideeën. Het is voortborduren op bestaande concepten. Oude dingen in een nieuw jasje, speeltuinachtig.'

Tot nu toe heeft FUN nog maar een paar opdrachten binnen: een ervan is de bouw van twintig amfibievoertuigjes voor Kernwasserwunderland. 'Maar Van der Most wil de oude centrale stukje bij beetje veranderen in een pretpark', zegt ze verontschuldigend. 'En ik weet nog dat hij heel enthousiast was over de botsbollen', vult Noltee haar aan.

'We zijn ook ingehuurd door een gemeente - ik kan nog niet zeggen welke - om een probleemgebied in te richten', vertelt Bakker geheimzinnig. 'En er zijn genoeg winkelcentra die weleens wat anders willen dan een ballenbak.'

Bakker is ervan overtuigd dat er behoefte is aan een bedrijf als FUN. De hogere economische school in Rotterdam is bezig met een onderzoek. Maar Jeff Bertus, de voorzitter van de Club van Elf, de elf grote attractieparken, heeft haar verzekert dat er sprake is van een groeimarkt. 'De mensen hebben minder echte vrije tijd, maar ze willen meer. Ze springen zo effectief mogelijk met hun vrije tijd om. Je ziet dat de attractieparken tegenwoordig zelf creatieve mensen binnenhalen omdat de markt niet op commando ideeën kan leveren. Dat is een probleem voor ze.'

Intussen hebben volgens Bakker al wel diverse ondernemers gevraagd of ze ook niet konden toetreden tot FUN. 'Er is een wachtlijst', zegt ze. Voorlopig komen er geen nieuwe deelnemers bij. FUN wil zelf de benodigde extra disciplines uitkiezen. 'En deelnemers moeten ook fun uitstralen', lacht Van Os.

Vastomlijnde businessplannen heeft FUN nog niet, blijkt tijdens het gesprek. Maar de deelnemers rekenen erop dat FUN over drie jaar winst gaat maken.

De vraag of de plannen van FUN niet getuigen van naïviteit', valt slecht bij de aanwezigen. 'We hebben samen met KPMG en ABN Amro, die ook in FUN deelnemen, goede afspraken gemaakt. Alles is juridisch afgedekt', bromt de zakelijke psycholoog Van Os.

Bakker sust de gemoederen met haar opmerking dat 'er natuurlijk weleens ruzie' zal zijn. 'Maar we willen een sfeer creëren dat alles bot op tafel komt. Iedereen beseft dat hij het niet alleen kan. Samenwerken is zinvol, ook al word je niet allemaal miljonair.'

De voornaamste afspraak die de FUN-deelnemers gemaakt hebben, is betaling per gewerkt uur, gelijke betaling voor iedereen. FUN krijgt de eigendomsrechten van elk idee. 'Want', zegt Wijga, 'het gaat niet om een idee alleen. In een grote groep kunnen we heel snel zien of het levensvatbaar is. En neem dat amfibievoertuigjes. Dankzij de bijdragen van diverse mensen is daar nog veel aan verbeterd.'

FUN zorgt voor uitgewerkte ideeën. De realisatie wordt uitbesteedt. Liefst bij FUN-deelnemers, maar als zij dat niet kunnen of een te hoge prijs vragen, wordt een externe leverancier benaderd. Dat de producerende deelnemers op die manier meer geld verdienen dan de 'bedenkers', wordt niet als een probleem ervaren. 'Een productiebedrijf loopt ook meer risico, heeft meer kopzorgen. Dat ze dan meer verdienen, is niet meer dan logisch', zegt Bakker.

Het innovatiecentrum en ABN Amro blijven voorlopig als aandeelhouder bij het bedrijf betrokken. Karin Bakker blijft voorlopig fungeren als coördinator tot er een statutair directeur gevonden is. Gelukkig, vinden de deelnemers, want FUN heeft behoefte aan charismatisch leiderschap.

'Als FUN eenmaal loopt, stap ik over', lacht Bakker. 'Je leert zo'n groep toch steeds beter kennen. Het is net of je getrouwd bent.' Grijnzend antwoordt Van Os: 'Nou, als het zo'n keurslijf wordt, dan stap ik op.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden