EU, voorkom dat Iran Mousavi opruimt

Er moet internationaal een vuist gemaakt worden tegen de op handen zijnde arrestatie van de Iraanse oppositieleider Mousavi, vindt Afshin Ellian....

Op de site van Green Freedom Wave (mowjcamp.com) staat een citaat van Mostafa Tadjzadeh dat de kern van de Iraanse politieke situatie aangeeft: ‘De afspraak was dat wij het islamitische Japan zouden worden. Nu zijn we op weg om het islamitische Noord-Korea te worden en als Ahmadinedjad president wordt, dan zullen we het islamitische Zimbabwe worden.’

Mostafa Tadjzadeh, onderminister ten tijde van president Khatami, werd zoals velen één dag na de verkiezingen in Teheran aangehouden. Hij zit nu in de Ewin-gevangenis.

In Teheran worden politieke gevangen gedwongen in het openbaar valse bekentenissen af te leggen. Abtahi, de vicepresident onder Khatami, eiste van de rechter de zwaarste straf op hem toe te passen – in de zwartste stalinistische en maoïstische traditie. Al weken geleden werd het duidelijk dat het land aan de vooravond van grote zuiveringen staat. Ook de inlichtingendiensten van Iran worden hieraan onderworpen. Niet alleen de minister voor Inlichtingenzaken is afgezet, maar met hem zijn tientallen kopstukken van dat ministerie ontslagen. Het zijn allemaal geen fijne figuren. Maar toch toont dit proces aan dat de huidige machthebbers van Iran geen kritisch geluid, zelfs van de zijde van hun vrienden, dulden. Wie zijn die machthebbers?

Volgens Iraanse en internationale bronnen geeft Modjtaba Khamenei (de zoon van de leider) namens zijn vader leiding aan een groep mannen die de touwtjes in Iran stevig in handen heeft: een paar apocalyptische ayatollahs, de opperbevelhebber van de Revolutionaire Garde, vertegenwoordigers van de inlichtingendiensten, de rechterlijke macht, Basij (militie), Ahmadinedjad, de stafchef van de Iraanse strijdkrachten, en misschien nog een paar andere ingewijden.

De recente showprocessen tegen leden van de oppositie hebben geen enkele indruk gemaakt op het volk. Maar ze waren dan ook vooral gericht op het effect bij vier mannen: Rafsanjani (de tweede man van het regime), Khatami (oud-president), Karoubi en Mousavi, de twee tegenkandidaten. Zij moesten inzien wat hun te wachten staat: de dreiging onteerd, ontkleed, in een pyjama gehesen als spion van de westerse machten, tentoongesteld te worden.

Daarom wordt bijna elke dag door allerlei figuren en organen die deel zijn van het islamitische establishment de berechting van vooral Mousavi geëist. Een aantal parlementariërs heeft al aangifte gedaan tegen Mousavi. Ook op internet zijn aangiftes te vinden (die men alleen maar hoeft te ondertekenen) tegen Mousavi. De vraag is: welk orgaan gaat de tegenstanders van het regime arresteren? Hoe werkt zo iets?

De broer van oud-president Khatami, Mohammad Reza Khatami, onthulde afgelopen zaterdag dat de personen die tot nu toe gearresteerd zijn, in de eerste instantie niet werden aangehouden door de rechterlijke macht of zelfs inlichtingendiensten. Ze werden aangehouden door de Revolutionaire Garde. Hij noemt zelfs hun kazerne in Teheran: de Tharallah Kazerne.

De Revolutionaire Garde beschikte allang over een algemeen geformuleerd arrestatiebevel, aldus Khatami. Een aantal dagen geleden meldden verschillende bronnen in Teheran mij dat Khamenei, de ‘opperste leider’ van Iran, het bevel heeft gegeven voor het arresteren van Mir Houssein Mousavi. Twee personen zijn uitgerust met deze bevoegdheid: de opperbevelhebber van de Revolutionaire Garde en de hoofdaanklager van de revolutionaire rechtbank in Teheran. Het is een carte blanche: ze zijn vrij om te beslissen wanneer en hoe ze de arrestatie willen uitvoeren.

De machthebbers zijn de demonstraties zat. Het moet afgelopen zijn, menen zij. Om dit te realiseren moet Mousavi worden opgeruimd. De keerzijde hiervan is dat de arrestatie van Mousavi tot meer verzet zou kunnen leiden en het regime zal dwingen tot massaal bloedvergieten – de oppositie zal hierdoor voor lange tijd worden onderdrukt. Het is daarom van belang dat de Europese Unie Iran waarschuwt voor de consequenties van de arrestatie van Mousavi.

De Europese Unie spreekt niet met een mond. Duitsland, Frankrijk en Nederland, drie landen met duidelijke standpunten over het regime in Teheran, moeten gezamenlijk verklaren dat de arrestatie van Mousavi onaanvaardbaar is en zich niet storen aan het verwijt dat zij zich mengen in de binnenlandse aangelegenheden van Iran. De toekomst van Iran is van mondiaal belang. En daarom is het ook belangrijk dat de secretaris-generaal van de Verenigde Naties een speciale onderzoeker naar Iran stuurt om de ernstige schendingen van de mensenrechten te onderzoeken.

De boodschap moet helder zijn: Mousavi mag niet worden gearresteerd. Gebeurt dat wel, dan zijn in Iran Zimbabwaanse toestanden uitgebroken. Met dit verschil dat Iran geopolitiek aanzienlijk belangrijker is dan Zimbabwe.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden