Eerste en Tweede Kamer praten over rol Máxima. Maar waarom?

De verenigde vergadering op PrinsjesdagBeeld anp

Het is een bijzondere bijeenkomst, vanmiddag om 17 uur in de Ridderzaal. De Eerste en Tweede Kamer komen bijeen in een verenigde vergadering. De voltallige Staten-Generaal tezamen, dat gebeurt slechts op Prinsjesdag, om een oorlog te verklaren of te beëindigen, of, zoals vandaag, om te praten over er wat er gebeurt als koning Willem-Alexander onverhoopt overlijdt.

Drie wetsvoorstellen moeten vandaag door de Eerste en Tweede Kamer worden goedgekeurd. De belangrijkste daarvan regelt dat koningin Máxima regentes wordt van het Koninkrijk der Nederlanden als Willem-Alexander overlijdt voor 7 december 2021. Dat is de dag waarop kroonprinses Catherina-Amalia 18 wordt en het koningschap mag uitoefenen. Mocht voor die tijd ook Máxima zijn overleden, dan wordt prins Constantijn regent.

Dat wetsvoorstel is pro forma en weinig verrassend. De regeling moet in onverwachte omstandigheden voorzien in een geruisloze voortzetting van het koningschap.

Twee andere voorstellen
In de twee andere wetsvoorstellen wordt een jaarlijkse uitkering aan de regent geregeld, alsmede de voogdij over de drie minderjarige dochters van Willem-Alexander bij zijn overlijden. Ook dat ouderlijk gezag valt Máxima dan toe, gesteund door een college van toezicht. Dat college bestaat uit twee nog aan te wijzen leden en drie personen die daar ambtshalve in zitten: de vicepresident van de Raad van State (Piet Hein Donner), de president van de Algemene Rekenkamer (Saskia Stuiveling) en de president van de Hoge Raad (Geert Corstens).

De regeling is gebaseerd op de gang van zaken na de inhuldiging van koningin Beatrix in 1980. Willem-Alexander was toen 13. Zijn vader, prins Claus, werd aangewezen als regent als Beatrix binnen vijf jaar zou overlijden. Mocht Claus binnen die periode ook niet meer in leven zijn, dan zou prinses Margriet regentes zijn geworden.

Deze regelingen zijn één keer noodzakelijk gebleken, in 1890, toen koning Willem III overleed. Troonopvolgster prinses Wilhelmina was toen 10 jaar oud. Haar moeder, koningin Emma, werd regentes tot de inhuldiging van Wilhelmina in 1898.

Geen bloedbaden
Zo'n verenigde vergadering mag dan bijzonder zijn, spectaculair zal het niet worden. 'Dit soort vergaderingen zijn meestal een toonbeeld van waardigheid en respect', zegt politiek verslaggever van de Volkskrant Jan Hoedeman. 'Ze monden zelden uit in bloedbaden. Het is geen debat dat zal vonken.'

Bovendien zal de commissie die de wetten heeft voorbereid, onder leiding van D66-Eerste Kamerlid Hans Engels, in klein comité zich waarschijnlijk al verzekerd zijn van de steun van alle partijen. Er wordt niet verwacht dat er ook maar één partij zal tegenstemmen. Hoedeman: 'Het is kat in het bakkie.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden