Eén op de tien kankerpatiënten rookt stug door

Van roken kun je kanker krijgen, maar zelfs als dat gebeurt, roken patiënten soms gewoon door. Amerikaans onderzoek wijst uit dat negen jaar na de diagnose gemiddeld 10 procent van de patiënten nog geregeld een sigaret opsteekt.

Eén op de tien kankerpatiënten rookt stug door, zo blijkt uit Amerikaans onderzoek. Beeld ANP

Vooral patiënten die zijn hersteld van longkanker (15 procent) en blaaskanker (17 procent) kunnen niet zonder, terwijl juist die twee vormen van de ziekte in hoge mate door roken worden veroorzaakt.

Voor longarts Wanda de Kanter zijn het herkenbare cijfers. In haar spreekkamer op de thoraxoncologie-afdeling in het Antoni van Leeuwenhoek ziet ze geregeld patiënten terug die zijn blijven roken en die opnieuw kanker hebben gekregen.

De Kanter vermoedt dat de Amerikaanse percentages, gepubliceerd in het blad Cancer Epidemiology, Biomarkers & Prevention, een onderschatting zijn. Die kwamen tot stand na ondervraging van bijna drieduizend voormalige kankerpatiënten maar de vraag is, zegt De Kanter, of zij allemaal de waarheid hebben gesproken. 'Kankerpatiënten die roken, schamen zich. Vaak zeggen ze dat ze zijn gestopt, maar roken ze stiekem door.'

Tabaksontmoediging
Dom? Nee, zegt De Kanter stellig, het bewijst opnieuw hoe verslavend roken is. 'Patiënten willen vaak wel stoppen, maar het lukt ze niet.' De ASCO, de Amerikaanse beroepsvereniging van klinisch oncologen, heeft onlangs verklaard dat alle oncologen aan tabaksontmoediging moeten doen. De Kanter hoopt dat het Antoni van Leeuwenhoek dat beleid volgend jaar heeft ingevoerd.

'We vragen vanaf nu alle patiënten bij het intakegesprek of ze roken. Als dat zo is volgt, met hun toestemming, een motiverend gesprek waarin we uitleggen dat het voor hun behandeling en hun perspectief belangrijk is om te stoppen. Patiënten die van het roken af willen, kunnen we verwijzen naar onze rookstoppolikliniek of de huisarts.'

Wie na de diagnose doorrookt, verkleint zijn kansen: de chemokuur kan minder effectief zijn, de kans op uitzaaiingen neemt toe, en er is een grotere kans om opnieuw kanker te krijgen. Eenderde van alle sterfgevallen door kanker wordt door roken veroorzaakt.

Stress
Oncologen vinden het soms lastig om hun patiënten aan te spreken op het roken, weet De Kanter. 'Ze beschouwen het als hun eigen keus. Of ze maken de gedachtenkronkel die ook patiënten maken: de diagnose brengt al zoveel stress met zich mee, waarom dan ook nog de sigaret opgeven?'

Haar commentaar: 'De diagnose is hét moment om hun verslaving aan te pakken. Roken helpt niet tegen stress, maar slechts tegen de ontwenningsverschijnselen van nicotine die aanvoelen als stress.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden