alfabetsoepElias Zahra

‘Drag is voor mij therapie’

Elias Zahra. Beeld Foto: Harmen Meinsma - Visagie: Ed Tijsen
Elias Zahra.Beeld Foto: Harmen Meinsma - Visagie: Ed Tijsen

Hoe ziet het leven van lhbti’ers er vandaag de dag uit? Haroon Ali interviewt wekelijks iemand over seksualiteit, genderidentiteit, hokjes en alles wat daarbuiten valt.

‘Ik heb gelukkig geen bloed gezien of heel erge dingen meegemaakt’, zegt de non-binaire Elias Zahra (19) over hun jeugd in Aleppo, Syrië. ‘We hoorden wel vaak geweerschoten en explosies. Ook hadden we geen water en elektriciteit.’ Het werd steeds onveiliger tijdens de oorlog, dus vertrok het gezin naar Libanon. ‘We hebben daar uiteindelijk drie jaar gewoond. Ik werkte in een fietsenwinkel.’ In Libanon werd Zahra veel gepest. ‘Ze noemden me homo, meisje, vonden me geen echte jongen.’

Sinds 2016 woont de familie in Enschede. In Nederland leerde Zahra nieuwe termen voor seksualiteit en genderidentiteit, zoals panseksueel en non-binair, en de voornaamwoorden hen en hun. Maar Zahra’s ouders en twee zussen, die christelijk zijn, begrijpen weinig van de identiteiten die hun kind heeft aangenomen. Het leidde tot veel ruzie, waardoor Zahra een jaar geleden uit huis ging. Binnenkort verhuist hen naar Hilversum, waar Zahra een mode-opleiding gaat volgen.

Hoe label je jezelf?

‘Ik heb me altijd al afgevraagd: vind ik jongens of meisjes leuker? En wie ben ik zelf eigenlijk? In Syrië en Libanon kon ik daar nooit over praten, maar in Nederland kon ik die gevoelens onderzoeken. Ik identificeer me nu als non-binair en panseksueel. Ik voel me aangetrokken tot alle genders, al heb ik een voorkeur voor een mannelijk voorkomen. Zelf kan ik er niet tegen als mensen me aanspreken als man, zo van: hé jongen, gefeliciteerd man. Maar ik wil ook niet de hele tijd meid worden genoemd. Daarom vind ik de aanspreekvormen they/them zo mooi, of hen/hun in het Nederlands.

‘Mijn afkomst speelt geen rol in mijn leven. Ik heb wel een grote passie voor mode en drag, en hoe je kleding kunt gebruiken om een verhaal te vertellen. Op den duur wil ik optreden als drag queen. Ik ben er alleen nog niet uit wat mijn stijl is, en mijn dragnaam verandert iedere twee weken. Ik word enorm geïnspireerd door non-binaire, genderneutrale mode. Ik vind het leuk om te spelen met gender, bijvoorbeeld door een nepbaard op te doen. Maar ik kan er ook van genieten om me heel vrouwelijk te kleden en laat mijn haar nu groeien. Ik breng mensen graag in de war.’

Hoe verliep je coming-out?

‘We hadden thuis vaak ruzie over mijn kleding en mijn gedrag. Een jaar geleden riep mijn vader: ‘Wil je homo zijn of zo?’ Toen floepte ik eruit: ‘Nee, ik wil het niet zijn, maar ik bén het wel.’ Dat was niet de manier waarop ik uit de kast had willen komen. Mijn familie wilde toen dat ik mezelf veranderde en de spanning liep thuis steeds verder op. Ik kon er niet meer tegen. Via mijn middelbare school kwam ik in contact met de wijkcoach, die een studentenkamer voor me vond. Mijn ouders wilden me eerst niet laten gaan, omdat ik in hun ogen ziek was en hulp nodig had. Dat was wel een dieptepunt in mijn leven. Ik kon een week lang alleen maar huilen. Maar daarna draaiden ze toch weer bij. Mijn ouders zeiden dat ze hun zoon niet willen kwijtraken en altijd van me zullen houden.’

Hoe gaat je familie er nu mee om?

‘Ze vinden het nog steeds moeilijk dat ik op jongens val. Een paar weken geleden vertelde ik ze dat ik ook non-binair ben, waar ze helemaal niks van snappen. Ik legde uit dat ik nooit ergens bij hoorde en niet langer in een hokje wil worden geduwd. Maar mijn vader vindt dat er regels zijn die je moet volgen. Ik heb hem zelfs een boek gegeven dat alles uitlegt, maar ze willen zich er niet in verdiepen. Mijn oudste zus van 21 houdt zich ook erg afzijdig, dus ik heb even wat afstand van ze genomen. Ik denk niet dat mijn familie dit interview zal lezen, maar ik maak me niet druk om hun mening en heb geen goedkeuring nodig. Daarom deel ik mijn verhaal, om anderen aan te moedigen zichzelf te zijn.’

Wat is de grootste hindernis die je hebt overwonnen?

‘Ik heb last van depressies en zit dan te huilen in mijn kamer. Dat is moeilijk en vermoeiend, maar ik gebruik nu medicijnen en krijg sinds een half jaar therapie. Dat helpt veel, omdat ik werk aan mijn zelfbeeld en comfortabeler wordt met mijn lichaam. Drag is voor mij ook therapie. Als ik mezelf transformeer met kleding, haar en make-up, voel ik een kracht die ik op andere momenten niet heb, dan ben ik echt zelfverzekerd.’

Wat wil je anderen leren over jouw strijd?

‘Je bent oké zoals je bent, dus verander dat nooit. Er zijn omgevingen waarin je niet jezelf mag zijn, maar heb dan geduld. Ik heb ook jaren moeten wachten, maar het wordt op den duur echt beter.’

Wat hoop je voor de toekomst?

‘Ik wil later mijn eigen modelijn hebben, met genderneutrale kleding die door uiteenlopende lichaamstypen kan worden gedragen. Daarnaast hoop ik dat het makkelijker wordt om het geslacht x in je paspoort te krijgen, zonder dat je fysiek in transitie moet en allerlei papieren van de dokter moet laten zien. Ik heb nu nog een verblijfsvergunning, maar in mijn eerste paspoort moet een x staan.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden