Doodstraf op basis van 'zaaddodende maden', maar door DNA-test 15 jaar later vrij

Vijftien jaar lang heeft Damon Thibodeaux in een cel van 1,8 bij 3 meter gezeten. Vijftien jaar lang was hij bang dat hij geëxecuteerd zou worden voor een misdaad die hij niet op zijn geweten had. En na vijftien jaar is Thibodeaux eindelijk als vrij man naar buiten gelopen, omdat dankzij een DNA-test is bewezen dat hij inderdaad onschuldig is.

Een model van een cel op death row, gemaakt door een gevangene van de San Quentin gevangenis in Californië.Beeld Getty

'Elke ochtend ben ik bang dat die vrijheid weer in elkaar stort. Dat ik wakker word, en ontdek dat het maar een droom is', zegt hij tegen de Britse krant The Guardian.

Thibodeaux is de driehonderdste Amerikaanse gevangene die dankzij een DNA-test op vrije voeten wordt gesteld, en de achttiende die hierdoor aan de doodstraf ontsnapt.

Er zijn dagen geweest dat hij het bijna opgaf. 'Ik kreeg er vrede mee dat ik moest sterven voor iets dat ik niet gedaan heb', zegt hij. 'We gaan uiteindelijk allemaal dood.'

Toch bleef hij in beroep gaan tegen zijn veroordeling tot de dodencel. Een advocate riep de hulp in van het Innocence Project in New York, een organisatie die probeert om mensen die ten onrechte zijn veroordeeld door DNA-testen te rehabiliteren. Jurist Steven Kaplan uit Minneapolis, die normaal gesproken over bedrijfsfusies en overnames gaat, bekeek de zaak pro deo. 'Het was ongelooflijk', zegt hij tegen The Guardian. 'Je zou verwachten dat rechters zeer zorgvuldig te werk gaan als er een mensenleven mee gemoeid is. Maar wij stoppen meer energie in een contract van 50.000 dollar.'

Spoorloos
Het verhaal begon op 19 juli 1996, toen Thibodeaux 22 jaar oud was. Hij was in New Orleans, waar zijn moeder en zus woonden, om te helpen met de bruiloft van zijn zuster. Thibodeaux ging om met de familie Champagne en zat bij hen thuis toen de 14-jarige dochter, Crystal Champagne, om 17.15 uur naar de supermarkt ging. Meer dan een uur later was ze nog niet terug, en de hele familie ging, samen met Thibodeaux, naar haar op zoek. Maar het meisje was spoorloos.

Thibodeaux ging pas om zes uur 's morgens de volgende ochtend naar bed en viel net in slaap toen de politie hem kwam halen. Het lichaam van Crystal was gevonden, en hij bleek een verdachte te zijn. Na urenlange verhoren, waarin hem verteld werd dat de mensen waar hij mee op zoektocht was geweest zijn alibi niet onderschreven, deed Thibodeaux een test aan de leugendetector. De politie vertelde hem dat hieruit bleek dat hij loog. Ze zeiden dat hij de doodstraf zou krijgen als hij zou blijven liegen. Hij moest bekennen. Op dat moment was Thibodeaux, moe en hongerig, bereid om alles te bekennen wat ze maar wilden, dus hij maakte een verhaal van de details die hij tijdens het verhoor had gekregen over de dood van Crystal, en zei dat hij het meisje had verkracht en daarna gewurgd.

Autopsie
Ondertussen bleek de moeder van Crystal wel degelijk te hebben gezegd dat Thibodeaux bij haar in de flat zat op het moment dat zij de politie belde om haar dochter als vermist op te geven. Bovendien bleken de details van zijn bekentenis niet te kloppen. Zo bleek uit autopsie dat Crystal helemaal niet was verkracht.

Toch duurde de rechtszaak niet meer dan drie dagen, en werd Thibodeaux door de jury ter dood veroordeeld wegens verkrachting en moord.

Het duurde veel langer om Thibodeaux weer vrij te krijgen. Al het fysieke bewijs is opnieuw onderzocht en er bleek geen bloed, huidschilfer of lichaamsvloeistof van de jongen op Crystals kleding te zitten - en geen van Crystal op de zijne. Ooggetuigen hadden een waterdicht alibi voor hem, en het argument dat 'zaaddodende maden' de sporen hadden opgegeten (wat daadwerkelijk was aangevoerd in de rechtszaal) werd door een expert als pertinente onzin afgedaan.

Thibodeaux probeert nu weer iets van zijn leven te maken in Minneapolis. Toch gelooft hij zelf nog steeds in de doodstraf voor de gruwelijkste misdaden: op voorwaarde dat de bewijsvoering waterdicht is.

Jurist Steven Kaplan niet. Hij haalt tegenover The Guardian wetenschappelijk onderzoek aan, dat suggereert dat 2 tot 4 procent van degenen die ter dood zijn veroordeeld, waarschijnlijk onschuldig is. 'Als hetzelfde percentage vliegtuigen zou neerstorten', zegt hij, 'zou je dan aan boord stappen?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden