PROFIELAMARA VAN DER ELST

Dit jonge spokenwordtalent treedt op tijdens Dodenherdenking

Amara van der Elst. Beeld Hollandse Hoogte / Henriette Guest Fotografie
Amara van der Elst.Beeld Hollandse Hoogte / Henriette Guest Fotografie

Het jonge spokenwordtalent Amara van der Elst (19) treedt vanavond op tijdens de jaarlijkse dodenherdenking op de Dam. ‘Zoek niet meteen naar de verschillen. Dat is volgens mij de belangrijkste les van de Tweede Wereldoorlog.’

De ritmische manier waarop Amara van der Elst haar zelfgeschreven werk voordraagt, met gebruik van haar armen en handen, doet denken aan het optreden van de Amerikaanse Amanda Gorman op de inauguratie van de Amerikaanse president Joe Biden begin dit jaar.

Maar dat is toeval, stelt het Nationaal Comité 4 en 5 Mei, dat naar eigen zeggen op zoek was naar iets onconventioneels ter vervanging van de jaarlijkse dichtwedstrijd onder scholieren.

Van der Elst is tweedejaars student Creative Writing aan de kunstopleiding ArtEZ in Arnhem. Ze is geboren en getogen in Den Haag en onlangs verhuisd van Arnhem naar Rotterdam. Zij is tevens freelance danseres (modern).

Identiteit

Eind vorig jaar dichtte ze tijdens een Martin Luther King-lezing: ‘Het gaat niet om waar je vandaan komt, maar om wie je bent en waar je heen wilt.’ Begin dit jaar zei ze op een Poetry Stream: ‘Jij bent niet helemaal Nederlands, hè? Helemaal niet Nederlands, zo voelde het soms.’

Als kind van een Indische moeder en een Nederlandse vader, noemt Van der Elst zich half indo. ‘En dat is best ingewikkeld’, zegt zij door de telefoon. Het onderwerp verscheen pas op de voorgrond in Arnhem. ‘In de Randstad wonen zo veel mensen met diverse achtergronden, maar toch voelde ik me een alien zodra ik de deur uitliep. Ik werd neergezet als een exotisch ding. ‘Jij bent half, hè?’ Dan zei ik: nee hoor, ik ben een heel mens.’

Tijdens een samenwerking met het Wereldmuseum in 2020 dacht zij veel na over identiteit. Het genre spoken word kwam toevallig op haar pad. Een kunstdocent suggereerde in 2018 dat ze mee moest doen met Kunstbende, de jaarlijkse wedstrijd voor jongeren op het gebied van onder meer dans, muziek, taal, film.

Ze won regionaal in de categorie Taal, afgelopen jaar won ze landelijk in de categorie Theater. ‘Ik werd verliefd op spoken word. Je kunt daarmee heel grote onderwerpen, heel klein maken, en dus bespreekbaar. Je kunt er mensen diep mee raken en zorgen dat ze gaan praten over dingen die ze liever mijden. Het verbindt enorm.’

Nationale herdenking

De Nationale Jeugdraad benaderde Van der Elst voor een bijdrage op 4 mei. ‘Ik realiseerde me toen niet meteen dat ze de Nationale Herdenking op de Dam bedoelden.’

De dichter is van plan aandacht te vragen voor slachtoffers van oorlogen waar je minder snel aan denkt. ‘De mentale slachtoffers, ook generaties later.’ Zelf verloor ze een opa in de Tweede Wereldoorlog die te werk was gesteld in Duitsland.

De Indonesische geschiedenis is volgens haar nog complexer. ‘Nederland wordt afgeschilderd als de badguy, maar veel Nederlanders werden ook slachtoffer.’ Beide geschiedenissen zijn geen gespreksonderwerp binnen haar familie.

Rouw is volgens Van der Elst universeel. Haar belangrijkste boodschap tijdens de herdenking: zoek verbinding. ‘Hoe kunnen we elkaar ontmoeten, elkaar steunen? Zoek niet meteen naar de verschillen. Dat is volgens mij de belangrijkste les van de Tweede Wereldoorlog. Dat denken in kampen, grenzen, lijnen op de kaart: het heeft geleid tot geweld. Wel relevant, lijkt me, voor de jaarlijkse dodenherdenking.’

De Nationale Herdenking op de Dam is ook dit jaar besloten. NPO 1 zendt vanaf 18.45 uur de herdenking rechtstreeks uit. Deze begint in de Nieuwe Kerk met een lezing van schrijver Roxanne van Iperen en een optreden van sopraan Laetitia Gerards en leden van het Metropole Orkest. Buiten volgt de kranslegging, de voordracht van Van der Elst en een toespraak van cabaretier en acteur André van Duin.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden