Column Sylvia Witteman

De Parijse begraafplaats is bij zonnig weer al zo’n fijn kerkhof; onder de druipende herfstbomen is het een voltreffer

Ik was in Parijs en het regende. Niet hard genoeg om om ergens binnen te gaan zitten zuipen, maar te erg om over de boulevards te flaneren: het verplichte stokbrood onder je arm zou er maar nat van worden. Regen in Parijs is al zo erg, maar nat brood is nog erger.

Naar Père-Lachaise dan maar. Dat is bij zonnig weer al zo’n fijn kerkhof, maar onder de druipende herfstbomen is het een voltreffer, een echte dodenstad, met al die natgeregende grafhuisjes en ontroostbaar ineengezegen stenen dames in moeilijke gewaden op vochtig bemoste zerken. Ja, daar knapt een mens van op.

Jim Morrison ligt er ook. Vroeger kon je op zijn graf gaan zitten blowen en er teksten in krassen over ‘The End’ en ‘The Lizard King’, maar inmiddels zijn de graffiti weg en staat er een hek omheen. Bij gebrek aan een beter ritueel plakken bezoekers nu hun uitgekauwde propjes kauwgum op een boom naast dat hek. Een zonderlinge manier van herdenken, want bij mijn weten had Jim geen bijzondere gevoelens over kauwgum.

Ook de lippenstiftkusjes op het graf van Oscar Wilde zijn verdwenen. ‘A kiss may ruin a human life’, schreef de decadente troetel-estheet ooit. Dat gold ook voor zijn grafmonument, dat begon te slijten van al dat gelebber. Er zit nu glas voor. Het is een nogal lelijk, Assyrisch aandoend gevleugeld godje of halfgodje, van opzij verbeeld, waarbij goed te zien is dat het ooit een lul en ballen had, maar nu niet meer. Het verhaal gaat dat die mannelijkheid er in de vroege jaren zestig door kwajongens werd afgebroken. Het object zou inmiddels bij de beheerder van het kerkhof in gebruik zijn als presse-papier.

Het graf van Victor Noir, even verderop, vormt daarmee een aardig contrast. Hij stierf als 21-jarige journalist in 1870 bij een spraakmakend revolverduel. Na zijn begrafenis op Père-Lachaise werd Noir in brons vereeuwigd, levensgroot liggend op zijn eigen zerk. Het is een spectaculair, felrealistisch beeld: die jongen ligt erbij alsof hij nét is doodgeschoten, plat op zijn rug, zijn hoge hoed uit zijn hand gegleden, zijn das losgeknoopt alsof men hem nog heeft geprobeerd te reanimeren. Hij is geheel gekleed, maar onder zijn broek tekent zich duidelijk een prominent geslacht af.

Volgens Parijs bijgeloof helpt het aanraken van die bronzen roede onvruchtbare vrouwen om alsnog zwanger te worden. Het ding blinkt je dan ook, van tussen die groen geoxideerde broeksplooien, schunnig goudglanzend tegemoet.

Drie kinderen is genoeg, maar ik heb dat veel betaste kruis toch een bemoedigend klopje gegeven.

Wie weet helpt het ook voor kleinkinderen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden