Het eeuwige leven Jan Linzel (1915-2019)

De ‘King of Vliehors’ overleed symbolisch op Bevrijdingsdag

Hij ontkwam naar Engeland en vloog voor de RAF nadat hij was neergeschoten boven Den Haag. Later werd hij de ‘King of Vliehors’.

Jan Linzel.

Hij was de laatste nog levende oorlogsvlieger die in mei 1940 streed tegen de oppermachtige Duitse Luftwaffe boven Den Haag.

Jan Linzel werd 10 mei 1940 in zijn Fokker D21 neergeschoten. Hij werd zwaargewond en buiten bewustzijn gevonden. Na zijn herstel lukte het hem naar Engeland te komen en kreeg hij een opleiding bij de RAF. Als piloot op een Spitfire en Hawker Tempest maakte Jan Linzel meer dan 150 vluchten boven nazi-Duitsland.

Na de oorlog werkte hij op de vliegbases Twente en Leeuwarden en op de schietrange Vliehors op Vlieland. Hij kreeg daar de bijnaam ‘King of Vliehors’. Na zijn pensioen in 1973 zou hij emigreren naar Ierland, waar hij zich vestigde in Glengarriff in het westen van het land. ‘We waren daar enkele keren op vakantie geweest en vonden het heel mooi. Daarnaast had hij geen vertrouwen meer in de Nederlandse politiek die bezig was het leger af te schaffen. Hij was bang dat er hetzelfde zou gebeuren als in 1940’, zegt zijn zoon Otto Linzel. Hij wijdde zich aan zijn hobby’s tuinieren en fietsen en hielp boeren in de omgeving. Jan Linzel overleed symbolisch op Bevrijdingsdag 5 mei. Hij was 103 jaar oud.

Inval

Linzel werd op 7 december 1915 geboren in Stadskanaal als zoon van een aannemer. Van jongs af aan was hij gefascineerd door de luchtvaart. In 1938 greep hij zijn kans om zelf te leren vliegen bij de Koninklijke Luchtmacht. Bij de Duitse inval op 10 mei 1940 was hij als sergeant-vlieger geplaatst op het vliegveld Ypenburg dat werd aangevallen door Duitse bommenwerpers. Samen met vijf andere vliegers van zijn squadron stegen ze op in hun Fokker-jachtvliegtuigen in een poging die onschadelijk te maken. In een interview met de Irish Times vertelde hij wat er toen gebeurde. ‘Ik zag een silhouet van een vliegtuig dat ik nog nooit eerder had gezien. Het had een Duits merkteken en ik schoot meteen. Ik merkte dat er een grote vlam uit de rechtermotor kwam en daarna zwarte rook… ik dook meteen naar beneden. Nadat ik weer was opgeklommen zag ik een grote formatie van Heinkels in de richting van Den Haag. Ik dook achter de formatie en schoot op al die toestellen totdat ik geen munitie meer had. Er kwam een kogel door de bodem van mijn toestel en die raakte mijn been. Ik sprong met een parachute uit het toestel.’

Na twee uur werd hij gevonden door een boer die dacht dat hij een Duitse piloot was. ‘Ik zei hem dat ik zo Nederlands was als ‘jouw koeien daar’.’ Zes weken lag hij in een ziekenhuis, voordat hij weer naar huis kon. Later sloot hij zich aan bij het verzet. Bij een eerste poging om naar Engeland te komen strandde hij in de Pyreneeën. Een tweede poging lukte wel. Via Zwitserland — waar hij enige tijd als illegaal in de cel zat — , Zuid-Frankrijk, Spanje en Portugal kwam hij naar Engeland, waar hij RAF-vlieger werd. Na de oorlog zou hij daar nog enige tijd testvlieger zijn.

Terugkeer

In 1948 keerde hij terug in Nederland — eerst bij de Jachtvliegschool in Twente en later als vluchtcommandant Gloster Meteor-straaljagers op vliegbasis Leeuwarden, waarbij De Vliehors het oefenterrein was.

‘Officieel was het een kapiteinsfunctie. Maar toen Linzel bevorderd werd tot majoor, werd de rang opgeschaald. Hij wilde niet weg van Vlieland’, zegt zijn zoon Otto die werd geboren in 1959 nadat hij een jaar eerder was gehuwd met Marianne Nowak.

In 2015, 75 jaar na de Duitse invasie, werd hij opgehaald door een ere-escorte van de Nederlandse luchtmacht voor de herdenking. Naast vier Britse onderscheidingen ontving hij het Oorlogsherinneringskruis, het Kruis van Verdienste en het Vliegerkruis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden