PROFIELAndrew Cuomo

De in opspraak geraakte gouverneur van New York was vorig jaar nog een coronaheld

 Andrew Cuomo, gouverneur van New York. Beeld AP
Andrew Cuomo, gouverneur van New York.Beeld AP

Een derde vrouw is naar voren gekomen met beschuldigingen van seksueel ongewenst gedrag tegen Andrew Cuomo. Het brengt de gouverneur van de Amerikaanse staat New York, die eerder respect afdwong in de coronacrisis, nog dieper in de problemen.

Nog maar een paar maanden geleden gold gouverneur Andrew Cuomo van New York als een held wegens zijn aanpak van de coronapandemie in zijn staat. Cuomo kreeg zelfs een Emmy voor de dagelijkse persconferenties waarin hij het publiek zeven weken achter elkaar op de hoogte hield van maatregelen die de autoriteiten namen om de uitbraak onder controle te krijgen. Maar nu is hij in het nauw geraakt door beschuldigingen van ongewenste intimiteiten én het verdoezelen van het aantal corona-sterfgevallen in de verzorgingshuizen.

Cuomo’s coronabriefings waren een verademing naast de televisieoptredens waarop president Trump de Amerikanen trakteerde. In plaats van Trumps fantasieën over het plotseling verdwijnen van het virus en het mogelijke effect van een bleekmiddelbehandeling baseerde Cuomo zich op de harde feiten.

Zijn optreden straalde daadkracht uit op een moment dat New York in de greep was geraakt van een golf besmettingen waaronder de ziekenhuizen in de stad begonnen te kraken. Cuomo’s populariteit nam zo toe, dat er binnen de Democratische partij zelfs even werd gefluisterd of hij het bij de verkiezingen niet beter tegen Trump zou kunnen opnemen dan Joe Biden, die maar nauwelijks zichtbaar was op het hoogtepunt van de pandemie.

Zover kwam het niet, maar Cuomo vierde zijn pandemie-triomfen in oktober alvast met de publicatie van een boek met de zelfverzekerde titel: Amerika in crisis, Lessen in leiderschap uit de covid-19 pandemie. Een beetje voorbarig, concluderen zijn critici nu. Al eerder klonk er ook wel kritiek op het optreden van de gouverneur. Volgens sommige berekeningen zouden er veel minder coronadoden zijn gevallen als hij in het begin niet had gewacht met zijn besluit New York op slot te gooien.

Straatvechter

Net als Trump staat Cuomo bekend als een straatvechter, die er niet voor terugdeinst om zijn tegenstanders met een vuile truc onderuit te halen als het nodig is. ‘De Prins der Duisternis’ wordt hij wel genoemd. De 63-jarige gouverneur leerde de kneepjes van het politieke vak bij zijn vader Mario Cuomo, die de staat van 1983 tot 1994 bestuurde. Als tiener zou hij bij de verkiezingsstrijd tegen Ed Koch, de Democratische burgemeester van New York, posters hebben opgehangen met de tekst: Vote for Cuomo, not the Homo, iets dat hij altijd heeft ontkend.

Ook de huidige Democratische burgemeester van New York, Bill de Blasio, heeft herhaaldelijk kennisgemaakt met de harde hand van Cuomo. In april vorig jaar schoffelde Cuomo hem onderuit, toen hij bekendmaakte dat de scholen tot het eind van het schooljaar gesloten zouden blijven wegens de coronapandemie. Een paar uur later verscheen gouverneur Cuomo op de televisie met de mededeling dat De Blasio alleen maar een ‘meninkje’ had gegeven.

In het rauwe New Yorkse politieke klimaat is het gebruikelijk dat de gouverneur van de staat en de burgemeester van New York City een gespannen relatie hebben, ook al zijn ze van dezelfde partij. De burgemeesters zijn wereldberoemd, maar de gouverneurs hebben de politieke macht. Maar veel mensen vroegen zich af of het nu werkelijk nodig was zelfs midden in een pandemie door te gaan met de onderlinge politieke vete.

Het lijkt erop dat Cuomo nu betaald krijgt voor zijn behandeling van De Blasio. De burgemeester van New York keerde zich tegen de gouverneur nu Cuomo door twee voormalige medewerksters wordt beschuldigd van ongewenste intimiteiten. Tegen een jonge medewerkster zou Cuomo seksueel getinte opmerkingen hebben gemaakt, de andere vrouw beschuldigt hem ervan dat hij zich aan haar zou hebben opgedrongen. Dinsdagochtend kwam daar een aantijging bij. De 33-jarige Anna Ruch beschuldigt Cuomo in een interview met The New York Times van seksueel ongewenst gedrag. Hij zou in september tijdens een bruiloft zijn handen op haar blote onderrug hebben gelegd en gevraagd hebben haar te mogen kussen.

Volgens De Blasio moet de volksvertegenwoordiging Cuomo de speciale noodbevoegdheden afnemen die hij wegens de corona-pandemie heeft gekregen. Onder die regeling kan Cuomo op eigen houtje maatregelen afkondigen of wetten opschorten.

Bloed ruiken

Uiteraard ruiken de Republikeinen bloed, nu Cuomo, een van de felste critici van Trump, onder vuur ligt. Maar Cuomo’s positie wordt nog hachelijker doordat hij ook een heel moeizame relatie heeft met zijn linkse partijgenoten uit New York, die hem veel te behoudend vinden.

De gouverneur raakte vorige maand al in de problemen nadat bekend werd dat de FBI en federale aanklagers een onderzoek zijn begonnen naar de vraag of zijn kantoor heeft geprobeerd het aantal coronadoden in verzorgingstehuizen te verdoezelen. Volgens Letitia James, de procureur-generaal van New York, was het werkelijke aantal twee keer zo hoog als de autoriteiten rapporteerden.

Cuomo probeerde zich te redden met de verklaring dat zijn medewerkers de cijfers ‘niet op tijd’ hadden gemeld. Maar dat was uit politieke motieven, gaf een medewerkster van Cuomo toe: hij was bang dat de regering-Trump de cijfers tegen hem zou gebruiken.

De belaagde gouverneur probeerde zondag ook vergeefs de andere brand te blussen. Hij gaf toe dat hij tegen zijn medewerkster dingen heeft gezegd die ‘verkeerd zijn opgevat als ongewenst geflirt’. Maar steeds meer New Yorkers vragen zich af of hij deze crisis zal overleven.

Controlefreak

Bij zijn medewerkers staat Cuomo bekend als een controlefreak. Die eigenschap heeft hem dit keer geen goed gedaan. Na de beschuldigingen over ongepast seksueel gedrag stelde hij zelf een voormalige rechter voor die het onafhankelijke onderzoek naar de affaire moest leiden. Dat kwam hem te staan op de beschuldiging dat hij de zaak onder het tapijt probeerde te vegen.

Zo vader, zo zoon

Cuomo leek hard op weg zijn vader Mario Cuomo te overtreffen. Die wist het drie ambtstermijnen uit te houden als gouverneur van New York, maar tot nog toe leek zijn zoon veel kans te hebben over twee jaar voor een vierde keer te worden gekozen. Sommige politieke vijanden sturen aan op een afzettingsprocedure tegen hem, maar die route lijkt onwaarschijnlijk. Wel kan hij zijn verdere ambities – ook voor het Witte Huis – waarschijnlijk vergeten.

Dynastie

Door zijn huwelijk was Cuomo verbonden met de beroemdste politieke dynastie van de Verenigde Staten: de Kennedy’s. Cuomo was vijftien jaar getrouwd met Kerry Kennedy, een van de dochters van Robert Kennedy die in 1968 tijdens de verkiezingscampagne werd vermoord.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden