De grote IPA-test

Menig bierkenner drinkt tegenwoordig IPA. IPA - geen nood, we leggen het zo uit - ligt nu zelfs in de supermarkt. Welke is geschikt voor een kennismaking? We lieten ruim twintig soorten proeven door kenners.

Beeld x

We helpen u eerst uit de brand: IPA is India Pale Ale. Een bierstijl uit het 18de-eeuwse Engeland. Een Ale is een bovengistend bier, in tegenstelling tot 'lager' - beter bekend als pils. Het woord Pale slaat op de kleur van de mout: lichter dan de tot dan toe gebruikelijke bruine of nagenoeg zwarte varianten. India verwijst naar de exportkwaliteiten van het bier: door extra hop en verregaande fermentatie overleefde het bier de zeereis van Engeland naar India.

IPA's worden over de hele wereld door vrijwel alle brouwerijen gemaakt, maar vooral in de VS is het een stijl die populair is. Bestel je een IPA, verwacht dan bier met een uitgesproken smaak: een specifieke bitterheid met een lading fruitige, bloemige, soms zelfs harsige aroma's. Dat is te danken aan het royale gebruik van hop, de plant die zorgt voor de conservering en smaak van het bier. IPA is bier dat het goed doet bij eten met stevige smaken.

We lieten doorgewinterde IPA-drinkers blind 23 Nederlandse, Engelse en Amerikaanse IPA's proeven. We presenteren de vijf die het meest in de smaak vielen, waaronder soorten die geschikt zijn als eerste kennismaking met het genre.

1: Flying Dog Raging Bitch

De Amerikaanse brouwerij Flying Dog uit Maryland kwam met drie bieren voor in deze test. Gespecialiseerd in IPA zou je kunnen zeggen. En dat blijkt: deze IPA scoort unaniem hoog. Dit is een IPA zoals een IPA bedoeld is. Oker van kleur, stuivende geuren, en een golf van citrusachtige, bloemige en zelfs kruidige smaken. Appel, citroen, druif, gras; het zijn slechts een paar van de genoteerde associaties.

Belgian Style staat erop. Dat staat op de fles omdat er een Belgisch gist is gebruikt, die zorgt voor een wat drogere bitterheid. Kortom, dit is geen rechttoe, rechtaan bier. Alle ingrediënten blazen hun partijtje mee in dit complexe, spannende bier.

Het advies is wel pas een glas in te schenken nadat er al wat andere IPA's de revue zijn gepasseerd. Als eerste kennismaking met IPA is deze Raging Bitch met een alcholpercentage van ruim 8 en zijn knetterende smaakervaring wellicht te overdonderend. Net als het etiket overigens.

Prijs: circa euro 2,80 (35 cl).

2: Goose Island IPA

Het is de angst van elke bierliefhebber: dat zijn of haar favoriete brouwerij(tje) op een dag wordt opgekocht door een industriële brouwer. Het gebeurde met Goose Island Beer Company uit Chicago. Begonnen als een brewpub eind jaren tachtig, kwam het in 2011 tot een overname door het grootste brouwconcern ter wereld, Anheuser-Busch InBev. En wat gebeurde er met de kwaliteit van het bier? Helemaal niets.

Deze IPA komt binnen zodra je hem ziet, ruikt en proeft. Weelderige bitterzoete aroma's van onder meer honing en meloen laten van alles gebeuren in de mond. De helderheid van het bier verraadt filtering. Een zachte afdronk leidt op aangename wijze de volgende slok in van dit bier met net geen 6 procent alcohol. Goose Island IPA mag gelden als een bier waar zowel beginnende als gevorderde IPA drinkers plezier aan beleven.

Prijs: circa euro 2,50 (35 cl).

Hoe bitter is bitter?

IPA is dus een bittere biersoort. Maar hoe bitter precies? Dat kun je meten. Met de International Bittering Units (IBU)-schaal kan objectief worden vastgesteld hoe bitter een bier is. Het is iets met alfazuren, kortom: voer voor scheikundigen. Gewoon pils heeft een IBU van circa 25, IPA's zitten zo rond de 50. Extreme IPA's scoren rond de 100 of hoger. Hoe iemand die bitterheid zelf ervaart, is een kwestie van voorkeuren en de andere smaakbepalende ingrediënten in het bier.

Beeld x

3: De Molen Vuur & Vlam

De 17de-eeuwse molen in Bodegraven waar Brouwerij de Molen is gevestigd kun je zien als het epicentrum van de Nederlandse bierwereld. Door veel te experimenteren en de samenwerking te zoeken met gelijk-gestemden in de mondiale bierwereld, werd de in 2004 opgerichte brouwerij van Menno Olivier en John Brus het uithangbord van de Nederlandse biercultuur.

De kenmerkende zwartwitte etiketten, met alleen tekst, vullen menige plank in de lokale bierspeciaalzaak. Daar is ook de Vuur & Vlam.

Dit is een IPA uit het boekje: de karakteristieke smaken en aroma's zijn aanwezig, zij het minder uitgesproken dan de winnaars van deze test. Mooi amber van kleur, ongefilterd, met een vol mondgevoel en een fijne, fruitige aanwezigheid van hop.

Vanwege zijn milde karakter is het een prima bier voor een eerste kennismaking met de IPA bierstijl. Ruim 6 procent in alcohol.

Prijs: circa euro 2,50 (33 cl).

IPA en zijn neefjes

Is een gewone IPA u te gewoon? Geen nood, er is een uitgebreid repertoire aan afgeleide stijlen. Imperial IPA, ook wel Double IPA genaamd, bevat een extra dosis hop. (Emelisse in Kamperland maakt zelfs een Triple IPA). Wilt u het wat minder uitgesproken, dan is de American Pale Ale (APA) een optie.

4: Kaapse Brouwers Carrie

Dat bier brouwen in is en het aantal brouwers in Nederland enorm groeit, wist u al. Dat het niet eenvoudig is als startende brouwer iets toe te voegen aan al het moois dat er al gemaakt wordt, is ook duidelijk. Maar de mannen van Kaapse Brouwers uit Rotterdam lukt het. En goed ook.Op Katendrecht, bijgenaamd de Kaap, loodsen zij Rotterdam de wereld van het moderne bier in.Carrie is de Kaapse IPA die vol en rond is, in een haast romige balans van zoetig en bitterig, zonder de IPA-stijl uit het oog te verliezen. Het panel was zeer te spreken over dit donker- amberkleurige, ongefilterde bier met 6,5 procent alcohol. Ook de Carrie is zeer geschikt als een eerste IPA.

Prijs: circa € 2,75 (33 cl).

Beeld x

5: De Prael IPA

Tot voor kort hadden de bieren van brouwerij De Prael namen van al dan niet Amsterdamse volkszangers. Kon je in het huiskamer-achtige proeflokaal op de Amsterdamse Wallen lekker aan een Johnny of Tante Leen nippen. Daar is helaas vanaf gestapt, maar het bier is er niet minder lekker op geworden.

Deze IPA zit wat meer aan de moutige kant van het spectrum. Minder uitgesproken hoppig dan de collega's in deze test, maar met voldoende fruitige bitterheid. Onder de fijne schuimkraag zit een mondvullend bier van 5,7 procent alcohol waar je haast op kunt kauwen. Een lange nasmaak maakt elke slok compleet. Voorheen werd dit bier gebotteld onder de naam Nick en Simon. Dat u het maar weet.

Prijs: circa euro 2,50 (33 cl).

Beeld x

Blik

Een aantal IPA's is verkrijgbaar in blik. Goose, Brewdog en Flying Dog leveren hun IPA's nu al in blik. We denken dat meer brouwers zullen volgen. Blik heeft een aantal voordelen ten opzichte van glas, waarbij behoud van smaak de voornaamste is. Voor IPA's geldt namelijk dat ze het liefst zo vers mogelijk gedronken worden, vanwege de hoparoma's. Glas laat toch altijd licht door en dat beïnvloedt de smaak. Dat bleek ook in deze test: van de geteste bieren zaten er twee zowel in blik als fles. De blikvarianten werden hoger gewaardeerd. Schenk het bier wel uit in een glas, om de geur en smaak tot zijn recht te laten komen.

Ook gedronken: Anchor IPA, Anderson Valley Heelch Hops, Brand IPA, BrewDog Punk IPA (blik & fles), Brooklyn East IPA, Flying Dog Easy IPA, Flying Dog Snake Dog (blik & fles), Fuller's IPA, Brouwerij 't IJ IPA, Jopen Mooie Nel, Brouwerij Kees Farmhouse IPA, Meantime IPA, Oedipus Gaia, Rogue Brutal IPA, Thornbridge Jaipur, Het Uiltje UPA.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden