Dagboek Marie Cornélie van Wassenaer Obdam (1799-1850)

Dagboekfragment: neuzen dicht in de residentie van de tsaar

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

De kleedkamer van keizerin Maria Feodorovna in het Gatchina paleis in St. Petersburg. Beeld Getty Images

Gatsjina, 10 oktober 1824

We gingen op zoek naar de hof­dames, die in de vieste en onwelriekendste gangen wonen die ik ooit in mijn leven gezien heb. Geen daglicht of frisse lucht komt hier ooit binnen. De kamers zijn klein en laag en worden zo sterk verwarmd, dat je kans loopt er flauw te vallen.

Onder in het paleis kwamen we langs enkele wachtverblijven, waar de lucht zo walgelijk is, dat je er niet aan voorbij kunt lopen, zonder je neus dicht te knijpen.

Na afloop restte ons maar een ogenblikje rust voor het diner. Dit vindt plaats om drie uur. Na de soep komen eerst verschillende soorten patés. Daarna volgen koude kip met gerookte tong, kalfsvlees in een koude gelei met rijnwijnsmaak. Dan: rundvlees zonder geur noch smaak, opgediend met slechte aardappels, kool, knollen en wortels – alles op dezelfde schotel. Hierna komen vis, een of twee ragouts met truffels, een rollade die bestaat uit kip en piepkuiken, gevolgd door vla en een gelatinepudding; de ene dag een rode en de andere dag een gele.

Zie daar wat er van 1 januari tot en met 31 december aan de tafel van deze tsarina wordt gegeten. De in rood livrei gestoken koks serveren zelf de schotels. De butlers lossen elkaar na enkele weken af, hetgeen – op de afwisselend rode en gele pudding na – weinig verandering brengt.

Marie Cornélie van Wassenaer Obdam (1799-1850), hofdame van de latere koning Willem II. Ingekort fragment uit Dagboek van haar reis naar het hof van Sint-Petersburg (red. Thera Coppens). Meulenhoff, 2003. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden