Dagboek George Hart

Dagboekfragment: grote ontsteltenis, want België heeft gecapituleerd

Erik van den Berg deelt dagelijks een opmerkelijk fragment uit zijn verzameling historische dagboeken.

In de vroege ochtend van 10 mei 1940 vielen de legers van Nazi-Duitsland zonder voorafgaand ultimatum, België binnen. Deze operatie was een onderdeel van een grootscheepse campagne ter verovering van West Europa. Op 28 mei diende het Belgisch leger te capituleren voor de overmachtige vijand in weerwil van de steun van Frankrijk en van Groot-Britannië. Beeld ANP

London, 28 mei 1940

Een heele zwarte dag: Koning Leopold heeft gecapituleerd met het overgroote gedeelte van het Belgische leger, naar beweerd wordt zonder eenig overleg met de Britsche of Fransche commando’s, die in een uiterst hachelijke positie zijn geraakt. De ontsteltenis en verontwaardiging in Engeland, doch vooral in Frankrijk zijn zéér groot.

Wij Hollanders zijn minder fel in ons oordeel, althans voorloopig: als men leest van de ontzettende tafereelen van de door de Duitschers opgejaagde vluchtelingen; tienduizenden, ja honderdduizenden die door de Duitschers in het geallieerde vuur gejaagd worden, vrouwen en kinderen bestookt door bommenwerpers en machinegeweren uit jagers, door duikvliegtuigen en gemotoriseerde kolonnes, overreden, moedwillig door tanks, alles om verwarring te stichten en ’t moreel van de Belgische troepen te vernielen, dan kan men zich indenken, dat de Koning, door zoveel leed gebroken, het niet langer kan aanzien en ineenstort.

De geschiedenis zal wel oordeelen en vermoedelijk milder dan het heden. Wel blijkt duidelijk, hoe bedenkelijk de combinatie van de functie van opperbevelhebber met die van koning is en hoeveel zuiverder de gang van zaken, bij alle ellende, bij ons is geweest, hetgeen in Engeland en Frankrijk duidelijk, feitelijk nu eerst wordt begrepen.

En er is ook veel teleurstelling over dit ongeluk van de vorst, die in Nederland zoo gezien was. Ook voor onze Koningin, die op Leopold zoo bijzonder gesteld is, zijn dit wel vreeselijke dagen.

George Hart (1893-1943), ministerieel ambtenaar, vluchtte op 14 mei 1940 naar Londen. Uit Het dagboek van dr. G.H.C. Hart. Martinus Nijhoff, 1976. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.