Cubaanse dissidenten raken verdeeld over bedoelingen Castro-regime

Harde kern beschouwt vrijlaten politieke gevangenen puur als een pr-stunt van..

SANTA CRUZ De vorige week in Cuba aangekondigde ‘geleidelijke vrijlating’ van 52 politieke gevangenen is deze week begonnen. Negen zijn opgevangen door Spanje. Nog eens elf zullen volgens de Cubaanse katholieke kerk de komende dagen op het vliegtuig naar Madrid worden gezet. Een deel van de dissidentenbeweging is sceptisch en spreekt van ‘gedwongen deportaties’.

Nu de vrijlating van de politieke gevangenen druppelsgewijs begint, kampen de verschillende dissidentengroepen in Cuba met contrasterende meningen en gevoelens. Er circuleren vooral veel vragen. Wat gebeurt er met degenen van de 52 die het land niet willen verlaten? En wat wordt, los van de 52, het lot van de rest van de gedetineerde opposanten?

Volgens de laatste cijfers die de gedoogde Cubaanse Commissie voor Mensenrechten en Nationale Verzoening (CCDHRN) begin deze maand bekendmaakte, zitten in Cuba 167 personen vast om politieke redenen. Dus blijven 115 mensen in de gevangenis of komen ook zij op vrije voeten? En dan nog de belangrijkste vraag: is de begenadiging van de opgesloten andersdenkenden de start van openheid en hervorming of gaat het om een pr-operatie van het regime om het imago op te poetsen en tijd te winnen?

Sabotage
De Spaanse minister van Buitenlandse zaken Miguel Ángel Moratinos – die vorige week in Havana samen met de lokale katholieke kerk bij het bewind de belofte afdwong van vrijlating van de 52 – zei dinsdagavond dat alle Cubaanse gevangenen binnenkort vrij komen. President Raúl Castro zou bereid zijn die personen vrij te laten die niet zijn veroordeeld voor sabotage, terrorisme of geweldpleging.

Terwijl Moratinos zijn aankondiging deed, kwamen de eerste zeven vrijgelaten gevangenen met een dertigtal familieleden aan in Madrid. Gisteren volgden er nog twee, beiden journalist, met hun families. In een communiqué zeiden de negen: ‘We laten onze strijdende broeders achter en veel politieke gevangenen blijven in de kerkers van het eiland.’

Oud-correspondent van Reporters zonder Grenzen Rodrigo González, een van de negen, zei in een aparte verklaring: ‘Volgens een Chinees spreekwoord begint de langste weg met een eerste stap. In heel Cuba doet één woord de ronde: verandering.’ De in Spanje woonachtige Cubaanse dissidente Blanca Reyes, die de vrijgelatenen verwelkomde, zei: ‘Jullie aankomst is zoetzuur. Het is een mengsel van vreugde en pijn, want om in vrijheid te leven hebben jullie je land moeten verlaten.’ Volgens Reyes vormen de vrijlatingen ‘een akkoord ondertekend door een regering die het water aan de lippen staat’.

Gematigde opposanten in Cuba, zoals Oscar Espinosa Chepe en Héctor Palacio spreken van een ‘nieuwe, hoopvolle fase. ‘De eerste vrijlatingen scheppen kansen op radicale hervormingen die Cuba hard nodig heeft. De Verenigde Staten en Europa moeten nu dapper zijn en hun relaties met onze autoriteiten versoepelen,’ zei Espinosa Chepe gisteren.

Zuurstof
Harde Cubaanse dissidenten, zoals de christen-democraat Oswaldo Payá en de voorzitter van de CCDHRN Elizardo Sánchez, zeggen dat de vrijlatingen in feite ‘gedwongen deportaties’ zijn. ‘Cellen worden verruild voor ballingschap en het regime krijgt volkomen ten onrechte zuurstof toegediend’, aldus Sánchez. Payá zei gisteren: ‘De politieke gevangenen in Cuba worden voor het blok gezet: gevangenis of verbanning. Dat getuigt van gebrek aan respect voor hun waardigheid en gevoelens.’ Volgens Payá moeten de VS en de Europese Unie hun betrekkingen met Cuba ‘bevroren’ houden zolang de ‘repressieve wetten op ons eiland van kracht blijven’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden