postuumJan Zijlstra (1939-2021)

Broeder Jan wandelt nu met Jezus

Tienduizenden gelovigen kenden de genezende kracht van slagerszoon Jan Piet Hessel Zijlstra uit Hillegom. Met zijn 'gaven tot genezing’ bracht hij andere kerken soms in grote verlegenheid.

Gebedsgenezer Jan Zijlstra (r) tijdens een dienst in het Amersfoorts Christelijk Centrum, Jouw Kerk. 
 Beeld Bram Petraeus / HH
Gebedsgenezer Jan Zijlstra (r) tijdens een dienst in het Amersfoorts Christelijk Centrum, Jouw Kerk.Beeld Bram Petraeus / HH

Op de website van Wings of Healing staan tientallen getuigenissen van zieken die door evangelist Jan (‘Broeder Jan’) Zijlstra zijn gered. Agnes van de Bovenkamp (Middelburg): genezen van een losstaande C2-nekwervel; Bert Marinus (Drachten), genezen van lyme in een vergevorderd stadium; Thea en Elly Zuidema (Burgum) vrij van de ziekte Scheuermann, bekkeninstabiliteit en fibromyalgie.

Zijlstra verwierf in 2007 zelfs nationale bekendheid met de ‘bediening’ van Janneke Vlot uit Bleskensgraaf. Tijdens een van zijn ‘reddingsdiensten’ stond zij na achttien jaar op uit haar rolstoel: weg waren de slopende pijnen als gevolg van posttraumatische dystrofie.

Duizenden, tienduizenden gelovigen kenden de genezende kracht van slagerszoon Jan Piet Hessel Zijlstra uit Hillegom. Hij was de ‘Uitverkorene’ en zijn gaven brachten andere kerken soms in grote verlegenheid. Want waarom gebeurden het ‘wonder’ bij hem, en niet op de plek waar jaren voor de zieke was gebeden?

Zijlstra, die op 9 september overleed aan corona, was als evangelist geworteld in de pinkstergemeente, die met zijn talrijke denominaties ook in Nederland in volle bloei staat. Het is een religieuze gemeenschap waar uit volle borst vreugdevol wordt gezongen en ‘Halleluja’ op ieders lippen bestorven ligt.

Samen met zijn vrouw (’Zuster Herma’) is Broeder Jan 64 jaar bezig geweest met wat hijzelf ook benoemde als ‘zielen winnen’. Zijn laatste sekte, Wings of Healing, telde duizenden volgelingen, het waren er honderdduizenden in allerlei varianten ervoor.

‘Hij had de gave van genezing ontvangen’, zegt Arno van der Knaap, broeder in het geloof en vriend: ‘Zijn principes waren zijn leidraad. Dat maakte hem rechtlijnig, maar ik had daar geen moeite mee. Hij was zeer bewogen en had liefde voor de mensen in nood.’

De positie van gebedsgenezers is precair, legt UvA-hoogleraar gezondheidsrecht Johan Legemaate uit. Zolang zij een claim leggen op hun genezingskracht kan iedereen geloven wat hij wil, maar zodra een medium of evangelist zich met de behandeling van een patiënt gaat bemoeien, is er een nieuwe (juridische) werkelijkheid. Het bekendste voorbeeld is rol die medium Jomanda speelde bij de dood van actrice Sylvia Millecamp. Zij werd ervoor vervolgd, maar uiteindelijk in cassatie vrijgesproken.

Zover is het bij Zijlstra nooit gekomen. De term gebedsgenezer hanteerde hij zelf niet. Hij riep de Heere aan, het was God zelf die voor genezing zorgde. Wel benadrukte Broeder Jan te zeggen dat alleen de gebeden van ware gelovigen werden verhoord.

Zijlstra begon zijn heilzame werk eind jaren vijftig als rechterhand van ‘s lands beroemdste evangelist Johan Maasbach. Na een breuk in 1992 begon hij zijn eigen gemeente: De Levensstroom in Leiderdorp, waar hij als Geroepene talrijke diensten hield. Maar hij trok ook het land in. Thialf vullen in Heerenveen was voor hem geen probleem. Hij reisde ook naar Indonesië, Suriname, de Antillen. In 2013 kwam het opnieuw tot een conflict en liet Zijlstra De Levensstroom achter zich. Hij richtte de stichting Wings of Healing op en hield zijn bijeenkomsten meestal in een sporthal in Warmond.

Zijlstra was in christelijk Nederland niet onomstreden. Hij kreeg regelmatig kritiek op zijn bijbeluitleg. Zo betichtte de hervomde predikant Aart Veldhuizen uit Veenwouden hem van ‘stuntwerk’. Hij zou ‘onvoorzichtig en onverantwoord’ met bijbelteksten omspringen.

Begin september werd hij op 82-jarige leeftijd opgenomen in het ziekenhuis. En ondanks talrijke gebeden na oproepen van voorgangers en familie (‘Hij strijdt voor het wonder’, aldus een van zijn drie kinderen, zoon Richard) vertrok hij ‘naar zijn Heer en Heiland’. Of hij zich om religieuze reden niet heeft laten vaccineren, is niet bekendgemaakt. ‘Wij weten dat hij nu wandelt met Jezus’, staat op de rouwkaart. Aan de achterzijde een foto waarop hij met gespreide armen wegloopt. Erboven prijkt de tekst: ‘Tot weer ziens.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden