Bier om je warm te houden in de winter

Het is koud buiten, dus er is chocolademelk, snert en glühwijn. Maar in de winter is er ook bier. Bier om door te warmen of voor bij de boerenkool met worst. Echt waar! Een selectie van zes winterbieren.

Beeld .

Bier is er niet alleen om de zomerwarmte te verdrijven. Ook voor de winter zijn er soorten om je aan te verwarmen. We hebben gezocht naar intense bieren, in kleur, geur en smaak. Ze zijn verschillend van karakter, maar hebben één ding gemeen: ze zijn rijk, en maken een stevige indruk. Drink ze niet te koud - 12 tot 14 graden Celsius - zodat de smaken goed tot hun recht komen. Schenk ze bij voorkeur in een bokaal of tulpglas. Het mooiste, voor de smaak en het oog, is een zogenaamd teku-glas. Mocht de intensiteit wat te veel worden: een klein glaasje is ook lekker. En, voor de volledigheid, deze bieren worden gewaardeerd voor mannen én vrouwen.

Anchor Porter

Noem ze microbrouwerijen, noem ze craftbrouwerijen of ambachtelijke brouwerijen. Het is allemaal goed, maar laten we het niet meer hebben over speciaalbier. Bier is bier en daar zijn maar twee soorten van: lekker bier en niet-zo-lekker bier.

Veel consumenten - ook in de VS - vinden de lichte brouwsels van de brouwgiganten tegenwoordig niet meer zo lekker. En daarom is het aantal Amerikaanse 'craft breweries' met eigen, karaktervolle bieren sterk gegroeid. Er zijn er inmiddels circa drieduizend.

De Anchor Brewing Company uit San Francisco is een van de belangrijkste inspirators van deze opleving. Deze brouwerij zette de bakens uit door het maken van Amerikaanse versies van oude Engelse bieren als IPA en 'barley wine'. Ook deze Anchor Porter komt er vandaan. Porterbier stamt uit het 18de-eeuwse Londen. De kenmerkende bruinzwarte kleur komt van het gebruik van donkere, soms zelfs geroosterde mout en het royale gebruik van hop. Relatief bescheiden in alcoholpercentage (Anchor Porter: 5,6 procent) en met een breed palet aan bier-smaken. Delicater van smaak dan de krachtpatsers die verderop op deze pagina's aan bod komen. Deze Anchor Porter roept smaakassociaties op als zuiver, geroosterd, zacht, licht, bitter, hazelnoot. De nadronk is subtiel. Perfect bij de boerenkool en elk ander stevig wintergerecht. Deze porter valt in de categorie - u vermoedde het al - lékker bier.

Beeld .

Brouwerij Anchor Brewing

Prijs euro 2,39 (35 cl)

Verkrijgbaar bij Gall&Gall, slijters.

Alternatief Fuller's London Porter

Duchesse de Bourgogne

Laten we het beestje gelijk bij de naam noemen: Duchesse de Bourgogne is een West-Vlaams roodbruin bier. Op die typering zijn ze in Vlaanderen nogal precies. Ter bescherming van dit Vlaamse cultuurgoed is zelfs een Hoge Raad in het leven geroepen. Dit type bier wordt gerijpt op grote eikenhouten vaten: de foeders. Als u ooit in Roeselare in de gelegenheid bent Brouwerij Rodenbach te bezoeken, zou ik het zeker doen. Tussen de lange rijen met immense, meer dan manshoge vaten begrijpt u zo'n Hoge Raad weer wat beter.

De balans in smaken die zo kenmerkend is voor het West-Vlaamse roodbruin komt het mooist tot uiting in de Duchesse de Bourgogne van brouwerij Verhaeghe uit Vichte. Het heeft een zuurtje, het heeft een zoetje, het heeft wat fruitigs, het heeft wat aards. Het bitter ontbreekt, dankzij het gebruik van de overjarige hop die wel de conserverende werking heeft, niet de aroma's. Met iets meer dan 6 procent alcohol is er nog voldoende ruimte voor een tweede glas.

Duchesse de Bourgogne is een bier met een complex karakter. Een chic, adellijk bier, dat thuishoort op een piekfijn gedekte tafel, waar eendenborst met rode kool wordt geserveerd.

Beeld .


Brouwerij Verhaeghe

Prijs 6,70 euro (75 cl), 1,65 euro (25 cl).

Verkrijgbaar bij Mitra, slijters.

Alternatief Rodenbach Grand Cru

Hel & Verdoemenis

Het zwaardere broertje van de porter is de 'stout porter', of kortweg 'stout': Engels voor stevig, zwaar. Dat betekent meer grondstoffen, meer vergistbare suikers in het bier, meer alcohol, kortom een massieve smaak.

Het vlaggeschip van Brouwerij De Molen uit Bodegraven is een stout met de naam 'Hel & Verdoemenis'. Het is een 'Imperial Russian Stout', zo genoemd toen dit type met scheepsladingen naar het Russische hof werd gestuurd. Bier dat de zware tocht over bevroren zeeën aankan.

Dit bier is gitzwart met een okerkleurige, stevige schuimkraag. Elk nipje is een explosie van fluwelige smaak: koffie, chocola, Haagse hopjes; elk slokje brengt een sensatie. Deze stout drink je niet bíj een dessert. Het ís een dessert. Met bijna 12 procent alcohol.

Beeld .

Brouwerij De Molen.

Prijs 4,49 euro (33 cl).

Verkrijgbaar bij Mitra, slijters.

Alternatief Kompaan 39 Imperial Stout, Emelisse Imperial Russian Stout.

Struis

Goede wijn is nog geen bier, leerden we ooit in een tv-reclame. De term 'barley wine' is er een die losjes wordt gebruikt bij de typering van bierstijlen. Het is een aanduiding voor bieren met een alcoholpercentage rond de 11 procent, subtiel koolzuur, en een rood- tot donkerbruine kleur. Ze hebben een iets zoetig, snoepig karakter, met dank aan de suikers die in het bier overblijven na de vergisting. Plakt lekker in de mond. Geschikt als aperitief, maar ook met desserts als crème brûlée, tarte tatin, of kaasplank kan de barley wine prima uit de voeten.

De molen van brouwerij 't IJ aan de Funenkade in Amsterdam is al decennialang een baken voor bierminnend Nederland. In het aangrenzende pand, een voormalig badhuis, bouwde brouwpionier Kasper Peterson in de jaren tachtig zijn bedrijf uit. Het brouwen vindt tegenwoordig grotendeels verderop in de stad plaats, de brouwerij annex proeflokaal in het badhuis is inmiddels een toeristenattractie geworden.

De Struis voldoet ruimschoots aan de kwalificatie van barley wine. Het zoet is hier niet te overheersend, evenmin als de alcohol (9 procent). Nauwelijks een zuurtje te ontwaren en ook al geen bitter. Toch een volle, verwarmende smaak waarin we aroma's van steenfruit en noten herkennen. Struis is een biologisch bier.

Beeld .

Brouwerij 't IJ,

Prijs 2,29 euro (33cl).

Verkrijgbaar bij Gall&Gall, Mitra, slijters.

Alternatief Het Uiltje Oh buurman wat doet U nu, Hertog Jan Grand Prestige.

Schneider Weisse aventis Eisbock

Een mond vol, die naam. Denk bij Weisse (of Weizen) niet direct aan witbier. Weizen is het Duitse woord voor tarwe. Dat wordt inderdaad ook gebruikt om het bekende Belgische witbier van te maken, waar gerst de meest gebruikte graansoort voor het maken van bier is. Het productieproces en de bijkomende ingrediënten (bijvoorbeeld citrusfruit en koriander) maken dat Belgisch witbier en Duitse Weizen zeer verschillende bieren zijn. Deze Aventinus wordt gemaakt met een mengsel van gerst en tarwe.

De term Eisbock heeft betrekking op de methode waarbij door bevriezing water aan het bier wordt onttrokken en zo het alcoholpercentage wordt opgevoerd. Water bevriest immers eerder dan alcohol. De Beierse brouwfamilie Schneider maakt hiermee een bier dat net onder de 12 procent blijft.

Niet dat het bier daardoor beperkt is in zijn smaak. Integendeel: het is rijpheid troef. Rozijnen, pruimen, vijgen, verwarmende kruiden. Vol, dik bier; bier om op te kauwen. Bij een dessert of erna.

Beeld .

Brouwerij G. Schneider & Sohn.

Prijs 2,65 euro (33cl).

Verkrijgbaar bij slijters.

Alternatief SNAB IJsbok.

Leön

We zakken af naar het zuiden voor wat extra warmte: naar Piemonte, ergens tussen Turijn en Genua. Hoewel bier in Italië met meer accijns wordt belast dan wijn, zijn ook de Italianen dol op 'birra arti-gianale'. De Italiaanse tak van de Slow Food-organisatie brengt sinds een aantal jaren een Guide alle birre d'Italia uit, de biergids is inmiddels ruim 400 bladzijden dik.

Teo Musso, de aartsvader van deze opmars, houdt er een eigen stijl op na. Opgegroeid in een wijnfamilie, moet je ook wel eigenzinnig zijn om halverwege de jaren tachtig in een nietig dorpje een bar te beginnen die vooral buitenlandse bieren serveert. Tegen de stroom oproeiend werd de bar uitgebouwd tot brouwerij en inmiddels is het Baladin-imperium uitgegroeid tot diverse bierbars, restaurants en hotels in Piemonte en ver daarbuiten.

De hoed afnemend voor het Belgische erfgoed, zoals meer Italiaanse brouwers doen, heeft hij zijn eigen variant van een kerstbier in Belgische stijl geproduceerd. Niet te zoet, niet te hoppig, haast verfrissend. Tonen van kruiden en gedroogd fruit, met een flinke aanwezigheid van de 9 procent alcohol. Het doet denken aan boerenjongens. Dit is bier dat tegen een stootje kan, dat misschien zelfs wat tegenwicht nodig heeft in de vorm van een hartige maaltijd. Denk aan stevig vlees, ragouts, pittige kaas. Maar ook bij chocola doet de Leön (Nöel, maar dan omgedraaid) het prima. O ja, deze fles heeft een kurkentrekker nodig.

Beeld .

Brouwerij Le Baladin.

Prijs 9,49 euro (75cl).

Verkrijgbaar bij Casa del Gusto, Amsterdam.

Alternatief St.-Bernardus Abt 12, Gouden Carolus Classic.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden