Bethlehem krijgt alleen de uitlaatgassen

VIER dagen voor de zelfmoordaanslag op de Mahane Yehuda-markt in Jeruzalem, reisde Ghassan Andoni af naar West-Europa. 'Mijn missie is ten einde, dacht ik, toen ik van die aanslag hoorde....

FRANS VAN SCHOONDERWALT

In februari van dit jaar deed Andoni voor het eerst landen als Nederland, Finland, Denemarken, Zweden en Zwitserland aan. Doel van zijn bezoek waren vooral de touroperators bij wie hij zich introduceerde als vertegenwoordiger (én oprichter) van ATG, de Alternative Tourism Group uit Beit Sahour, op de westelijke Jordaanoever.

'Er was een aantal redenen om ATG op te richten. Als je zorgvuldig het Heilige Land bestudeert, ontdek je de eenzijdigheid. Toeristen besteden vrijwel hun gehele vakantie in Israël en komen alleen naar de bezette gebieden voor een dagtochtje. Toch ligt 80 procent van de heiligdommen van het Heilige Land op Palestijnse grond. Bezoekers worden overspoeld met informatie over de joodse geschiedenis en de Israëlische cultuur, maar ze horen nooit iets over de andere christenen in dit gebied, of over de moslimgemeenschap.

'Er is ook het economisch aspect. Bezoekers besteden al hun geld in Israël en brengen ons alleen maar de uitlaatgassen van de doorgaande bussen. Dat is niet eerlijk. Als wij in vrede naast elkaar willen leven, moet Israël inzien dat het met ons moet delen. Dat wij ook recht hebben op een stuk van de taart. De afgelopen dertig jaar bezochten ongeveer zestig miljoen mensen Israël. Die vroegen niet naar de Palestijnse regio omdat ze die niet kenden en omdat ze er niet over geïnformeerd werden. Op die manier is ons heel wat economisch voordeel onthouden.'

Volgens een recent VN-rapport daalde het bruto nationaal product per hoofd van de Palestijnse bevolking de laatste vier jaar van 2425 dollar naar 1700. Het werkloosheidspercentage bedraagt 40. Andoni: 'De Palestijnen leven onder zware omstandigheden. Ze zijn belegerd, hun vrijheid is beperkt tot een paar vierkante kilometer, er is geen im- of export.'

Toerisme zou een kentering teweeg kunnen brengen, meent Andoni. Maar dan niet het traditionele toerisme dat de platgetreden paden volgt. 'ATG wil toeristen overhalen meer tijd op Palestijnse bodem door te brengen, in Bethlehem, Jericho, Nablus, Hebron of Gaza, en ze dan in contact brengen met de lokale bevolking, met de plaatselijke cultuur, met wetenschappelijke, religieuze en politieke organisaties.'

Tijdens zijn Europese rondreizen hoorde Andoni heel wat touroperators over allerlei restricties klagen. 'Als ze een Israëlische collega vroegen naar Hebron te gaan, was het antwoord: sorry, te gevaarlijk, onze gids mag dat niet. Of als iemand uit een groep een vriend in Nablus wilde bezoeken, was de reactie: te gevaarlijk, dat doet onze chauffeur niet.

'Het is niet eerlijk ons gebied als gevaarlijk af te schilderen. Dat is geen noodzakelijke informatie meer, maar een hetze. Zoiets past niet in het beeld van toerisme, waar het toch gaat om het verstevigen van onderlinge contacten, om tolerantie.

'Natuurlijk is er een crisis in het Heilige Land. Dat moet je een toerist eerlijk vertellen. U gaat een gebied binnen waar het niet zo veilig is als in Nederland. Maar dat geldt in gelijke mate voor Israël en de bezette gebieden.'

De laatste twee jaar zijn in Bethlehem vier grote hotels gebouwd. ATG is tevens begonnen met een opleiding van gidsen. Andoni: 'Alleen mogen onze gidsen en tourbussen niet in Israël komen en andersom wel. Dat moet veranderen. De Israëli's moeten inzien dat we geen concurrenten zijn, maar goede buren. Alleen op die manier kun je in vrede naast elkaar leven. FvS

ATG, P.O.Box 173, Beit Sahour, West Bank, tel. 0972-2-647.21.51.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden