VONK

Bestaat de Single Issue Partij echt?

Maartje DuinBeeld Io Cooman

Opeens was daar een voorpagina met een foto en de kop 'Maartje Duin richt nieuwe politieke partij voor alleenstaanden op'. Die verwees naar mijn stuk 'Solo, het nieuwe normaal'. Ik kreeg flink wat reacties en beantwoord graag een paar vragen:

1. Bestaat de Single Issue Partij echt?
2. Waarom ga je een jaar lang over dit onderwerp bloggen?
3. Mag ik me als weduwnaar / alleenstaande moeder / knipperlichtsingle ook aansluiten?
4. Besef je wel dat de afkorting van je partij SIP is?
5. Ben je zelf single?

1. Sommigen stel ik misschien gerust, anderen teleur: de Single Issue Partij is, zoals de meesten wel direct door hadden, geen echte politieke partij. Het is een gedachte-experiment, een bijdrage aan een maatschappelijke discussie. Wat zou er in het programma van zo'n partij moeten staan? En uit wie bestaat het electoraat precies? Dat wil ik de komende maanden met jullie onderzoeken. En dan maar hopen dat de echte politiek dat oppikt.

(Historisch uitstapje: in 1967 richtte de excentrieke advocaat P.J.H.C. Koot, ook wel bekend als de 'Don Quichot van Den Haag', de Partij voor Ongehuwden op. In het partijprogramma (pdf) stond 'volledige rechtsgelijkheid voor ongehuwden op ieder gebied: belastingen, sociaal en zedelijk'. De PvO bestond niet lang, maar behaalde toch meer dan 1 procent van de stemmen in Utrecht, Den Haag en Amsterdam.)

2. De groei van het aantal alleenstaanden is een demografische verschuiving van jewelste. Dat vereist een verschuiving van perspectief. Naast gezins- of seniorvriendelijke woonwijken zouden er best singlevriendelijke woonwijken mogen komen. Sowieso is er op de woningmarkt nog een wereld te winnen wat eenpersoonshuizen betreft. Onze erfbelasting gaat er nog steeds vanuit dat iedereen een partner of kinderen heeft. En op tv en in films is het single personage maar al te vaak wanhopig op zoek naar een partner. Al die dingen bij elkaar bepalen hoe we tegen alleenstaanden aankijken. Dat moet anders, vindt de Single Issue Partij. Al is het alleen maar opdat we dan beter zicht krijgen op de échte problematiek rond alleenstaanden, die er wel degelijk is.

3. Alleenstaanden, singles, alleenwonenden: ze vormen een zeer diffuse groep. Voor de statistieken kunnen we het best naar eenpersoonshuishoudens kijken, die houdt het CBS netjes bij. Maar in die cijfers zitten ook de lat-relaties. En singles die bij hun ouders wonen weer niet.

Bij de Single Issue Partij gaat het om álle aspecten van het leven zonder partner. Wie zich door het single issue in kwestie aangesproken voelt, mag meepraten. Lat-ters: discussieer vooral mee over de afvalstoffenheffing. Niet alle alleenstaanden zijn op zoek naar een partner, maar ik wil het toch ook over daten hebben. De term 'single' is nog niet zo lang in zwang; bij ouderen spreken we meestal over alleenstaanden. Dat zal ik ook doen.

Beeld Io Cooman

Sippe mensen

4. Ja. En dat vind ik juist grappig. Trouwens, ook sippe mensen moeten vertegenwoordigd worden.

5. Als je me dit vorig jaar had gevraagd, had ik 'ja' gezegd. Nee: gezucht. Want ik vond er niks aan, het single leven. Ik was 37 en voldeed in veel opzichten aan het clichébeeld van de hoogopgeleide randstedelijke single vrouw. Ik reisde de wereld over, alleen, koesterde mijn vriendschappen, had een druk, boeiend leven. Tegelijk zei mijn even clichématige kat nog steeds weinig terug als ik hem over mijn dag vertelde.

Probleem was: ik wist niet meer hoe ik daar verandering in moest brengen. Alle mogelijkheden had ik benut: internetdaten, relatiebemiddelingsbureaus, online cursussen die de liefde van je leven beloofden als je die maar visualiseerde. Op mijn verjaardag vroeg ik mijn vrienden om een date in plaats van een cadeau. Niets bracht resultaat.

Misschien, bedacht ik, moest ik het over een andere boeg gooien. Tenslotte was ik ook nog journalist. Ik besloot mijn zoektocht naar een man te vervangen door een zoektocht naar kennis.

Ik dook in de literatuur en het gekke was: hoe meer ik te weten kwam over de sociaalmaatschappelijke positie van alleenstaanden, des te minder werd ik er persoonlijk door gekweld. Ik begon alleen zijn te zien als volwaardige levenswijze, met zijn eigen context en historie. En kijk: mijn verweduwde oma was alleen. Mijn studerende neefje. De gescheiden collega. De twee oudere dames in mijn straat die elke avond bij elkaar aten.

Singlesactivisten

In Amerika bestaat een beweging van singlesactivisten, ontdekte ik, met sociaal psycholoog Bella DePaulo als meest rabiate vertegenwoordigster. Op haar blog 'Living Single' gaat zij tekeer tegen alle vooroordelen over singles. Ik kom er in de loop van het jaar nog op terug.

DePaulo is misschien wel de meest onwaarschijnlijke koppelaarster ter wereld. En toch. Toen ik vorige zomer in de boekhandel haar boek Singled Out: How Singles Are Stigmatized, Stereotyped, and Ignored, And Still Live Happily Ever After bestelde, raakte ik aan de praat met de boekverkoper achter de kassa. Wat een vrolijke krullenbol, dacht ik. Sindsdien ben ik voor het eerst in mijn leven niet meer single.

Nederland telt al bijna drie miljoen alleenwoners en dat worden er steeds meer. Hoog tijd voor een nieuwe emancipatiegolf. Wat zou er in het verkiezingsprogramma van een partij voor alleenstaanden moeten staan? En wie zijn al die singles eigenlijk? Als lijsttrekker van de Single Issue Partij blogt journalist, radiomaker en ervaringsdeskundige Maartje Duin vanaf 9 oktober elke donderdag voor Vonk van de Volkskrant.

Volgende week in de Single Issue Partij: huwelijksuitkeringen bij bedrijven. Krijgen uw collega's een douceurtje als ze gaan trouwen? Wat vinden single werknemers daar eigenlijk van? Reageer via Facebook.com/singleissuepartij of tweet naar @MaartjeDuin.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden