LAND VAN AFKOMSTAjouad El Miloudi

Ajouad El Miloudi: ‘Ik wilde absoluut niet op tv komen als Marokkaan’

Beeld Ernst Coppejans

Presentator Ajouad El Miloudi (32) waakte er jarenlang voor om in het ‘exotische hoekje’ van Hilversum terecht te komen. Nu presenteert hij De nieuwe maan. ‘Ik zag in dat ik iets kan bijdragen.’

Vroeger wilde Ajouad El Miloudi niet eens te gast zijn in De nieuwe maan, de talkshow die hij tegenwoordig iedere vrijdag presenteert op NPO2. ‘Nu zie ik dat ik te radicaal was. Ik moest en zou presentator worden van neutrale programma’s en wilde absoluut niet op tv komen als Marokkaan. Daar was ik te geobsedeerd mee bezig.’

Twee gesprekken. Het eerste bij zijn afscheid van de Amsterdamse zender AT5. ‘Ik kwam daar binnen toen ik 18 was en drie jaar later ging ik weg, met een contract voor drie programma’s bij de KRO. Bij dat gesprek zat een eindredacteur die zei dat ze het razend knap vond, zo jong en zo snel doorgebroken als presentator.

‘De uitvoerend producent zei toen dat die doorbraak ook te maken had met andere factoren, zoals mijn afkomst. Op dat moment dacht ik: vuile Duitser, al die jaren heb ik hier mijn best gedaan en nu krijg ik dit. Het was zo onder de gordel, zo neerbuigend: het is wel leuk en je kan best wat, maar dit is natuurlijk niet jouw verdienste.

Ajouad El Miloudi (Nederland, 1987) is tv-maker. Ajouad en de Top 600 wordt op 6 en 13 mei uitgezonden om 20.25 uur bij de NTR op NPO3. Ook presenteert hij De nieuwe maan, elke vrijdag om 18 uur op NPO2. ‘Een heel mooie plek om me te ontwikkelen. Waar krijg je nou de kans om op je 32ste bij de publieke omroep iedere week een live talkshow te presenteren?’

‘En dat is precies waar ik zo allergisch voor was. Ik zag het om me heen, het diversiteitsbeleid in Hilversum. Bij De wereld draait door (DWDD) namen ze een diversiteitsredacteur aan. Het tempo en de werkdruk zijn daar heel hoog en zij was daar niet op berekend, dus ze viel door de mand. Het viel me op dat de redactie daarna superwit was. Kennelijk was de conclusie: exotische mensen en dit programma maken, dat gaat niet zo goed samen.

‘Een andere redacteur was weer overgekwalificeerd voor wat hij mocht doen. Echt een erudiet persoon, hij had tegelijk journalistiek en filosofie gestudeerd. Een uitmuntende journalist die bij Zembla of Nieuwsuur had kunnen werken. En die moest dan de research regelen voor een programma waarin mensen langs de weg van de route naar Marokko werden aangesproken. Tegen hem werd gezegd: jij kunt wel zo’n programmaatje doen. In dat systeem kon hij geen redacteur zijn bij een gewoon programma.

‘Het was afvinken. In Hilversum konden ze denken: we hebben één buitenlandse redacteur in dienst genomen, aan onze plicht is weer voldaan. Daar wilde ik geen voorbeeld van zijn, ik was bang dat ik ook zo zou worden gezien. Dat was mijn obsessie. Ik zag dat donkere collega’s, presentatoren en redacteuren, geen onderdeel waren van de carrousel waar iedereen bij hoorde. Ze werkten in een speciaal hoekje waar ze hun kunstje mochten uitvoeren.’

Het tweede gesprek was met Jeroen Pauw. ‘In 2010 won ik de Philip Bloemendal Prijs voor televisietalent. Ik was verbolgen dat ik toen niet in zijn show mocht komen om daarover te vertellen. Later zei Jeroen: waarom zou ik jou over die prijs aan het woord laten, terwijl je beter iets kunt bijdragen over het onderwerp waar je echt verstand van hebt: je afkomst.’

Wat was het verschil tussen die twee gesprekken?

‘Jeroen was progressiever, hij wilde me voorbereiden op een carrière als mediamaker. Ik moest een stap maken in mijn werk. Als presentator van veilige programma’s was ik multi-inzetbaar, maar ik had geen karakter. Nu was het tijd voor meer profiel.’

En dat profiel moest bestaan uit jouw afkomst?

‘Dat is onvermijdelijk, ik moet ook niet naïef zijn. Die obsessie had ik heel gedisciplineerd volgehouden. Als DWDD belde of ik wilde komen omdat Aboutaleb burgemeester van Rotterdam werd of omdat Hans Spekman van de PvdA iets had gezegd over Marokkanen: altijd afhouden. Ik hield me er te veel mee bezig, daardoor was ik niet relaxed. Later zag ik in dat ik iets kan bijdragen.

‘In 2017 maakte ik het programma Ajouad: kaaskop of mocro?  Ik had Keuringsdienst van waarde gepresenteerd. En Puberruil en De reünie, met Anita Witzier. Ik had een basis neergezet en bewezen dat ik inzetbaar was voor niet-etnische dingen. Met die neutrale titels op zak durfde ik pas exotisch te gaan doen.’

Op 6 en 13 mei presenteer je de tweedelige documentaire Ajouad en de Top 600, over jonge criminelen in Amsterdam. Is dat ook een exotisch programma?

‘Zo zie ik het niet. Het is absoluut niet een programma over Marokkanen. Ik spreek Marokkaanse jongens, maar ook Surinaamse, Antilliaanse, Irakese en Nederlandse. Ik ben opgegroeid in Amsterdam-Oost, in die tijd een ruige, gewelddadige buurt. Waarom maakt de ene persoon de keuze voor het criminele leven en de andere niet? Dat ben ik me gaan afvragen. Het programma gaat over keuzes en perspectieven, niet over etniciteit. Over psychisch beschadigde jongens die extreem materialistisch zijn.

‘Toen ik opgroeide waren de media niet de beste bondgenoten van de Marokkaanse gemeenschap. Als in mijn buurt een camera kwam, zette je een capuchon op en deed een hand voor je gezicht. Media of entertainment werden niet gezien als iets goeds, tenzij je heel veel geld verdiende, zoals Ali B of Najib Amhali.

‘In de ene wereld was ik helemaal de man. Hoe had ik op mijn 19de al zo veel bereikt? Bij AT5 had ik een eigen programma en ook bij FunX, onder jongeren een superpopulaire zender. In de andere wereld, thuis, werd het niet gezien als een serieus leven.

‘Toen ik bij AT5 werkte kwam mijn vader de redactie op lopen, hij vond dat ik mijn leven vergooide en wilde me daar weghalen. Op school kon ik goed leren, ik had een nette eindlijst. Hij wilde inzetten op een studie economie of medicijnen. Vanuit het perspectief van een gastarbeider was dat een goede basis. Mijn vader is slimmer dan dat hij alleen naar geld kijkt. Maar toen hij complimenten over me begon te krijgen en zag dat ik een auto kon kopen, begreep hij dat het serieus was.’

Nederlands

‘In het buitenland valt pas op hoe divers Nederland is. Je buurman kan een Turk zijn en je collega een Arubaan. In Marokko bestaat dat niet. Daar heb je Afrikanen die de oversteek naar Europa willen maken. Die maken echt geen onderdeel uit van de maatschappij.’

Marokkaans

‘Bij familie.’

Partner

‘Marokkaans, uit Nederland. Dat is zo gelopen, het was geen bewuste keuze.’

Wit of blank

‘Blank. Wit klinkt zo hard, op de kleur gericht.’

Robert Vuijsje interviewt voor de Volkskrant Nederlanders over de rol die afkomst speelt in hun leven. Hij spreekt onder anderen nog met kok London Loy (Surinaams) en wetenschapper Sinan Çankaya (Turks).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden