De voorpagina van de krant op dinsdag 16 augustus 2016.
De voorpagina van de krant op dinsdag 16 augustus 2016. ©

Doet de Volkskrant iets fout met deze voorpagina?

De Volkskrant krijgt boze reacties op de voorpaginafoto van dinsdag.  Daarin laten we de verscherpte controles op Schiphol zien om een groot verhaal binnenin aan te kondigen. Te zien is een controle door de Marechaussee van een auto. De bestuurder heeft een moslim-achtig uiterlijk. De kop luidt: 'Is Schiphol wel veilig?' en de intro ernaast: 'Na de marechaussee wordt nu het leger ingezet voor de extra bewaking van Schiphol. Wat staat de reiziger nog te wachten - en helpt het?'

Onder de foto staat dit onderschrift: 'Marechaussees en militairen voeren maandag controles uit de op de toegangsweg naar luchthaven Schiphol'.

De bestuurder op de foto, M. Rashid, beklaagt zich bij de krant dat wij met de foto hebben willen 'ínspelen op de associatie van moslims met geweld' om de voorpagina spannend te maken. Hij mailde zijn klacht gisteravond naar de krant en verspreidde hem tegelijkertijd via sociale media, waar zijn brief nu de ronde doet.

Had de fotograaf net zo lang moeten zoeken tot hij een controle vast kon leggen van zeg, een blonde vrouw?

Philippe Remarque, hoofdredacteur

Ik heb meneer Rashid vanochtend uitgenodigd op de redactie om hem duidelijk te maken dat wij kunnen begrijpen dat hij onaangenaam verrast was, maar dat wij de stigmatisering die hij erin ziet geenszins hebben beoogd. Wij hebben de werkelijkheid willen weergeven zoals onze fotograaf, Guus Dubbelman, die aantrof op Schiphol. Dit is wat er nu gebeurt. Guus was maandagmiddag een uur op de alternatieve oostelijke route naar Schiphol. In die tijd werden op die plek zes auto's gecontroleerd. In de drie auto's waarvan hij de controle goed kon fotograferen, zaten bestuurders met een moslim-achtig uiterlijk. Wij waren ons op de redactie bewust van de gevoeligheid daarvan en hebben er over gediscussieerd. Maar de krant heeft de taak de werkelijkheid te laten zien. Had de fotograaf net zo lang moeten zoeken tot hij een controle vast kon leggen van zeg, een blonde vrouw, omdat ons die werkelijkheid niet aanstaat? Dat zou pas manipulatie zijn geweest. De boodschap over deze controles mag onaangenaam zijn, dat betekent nog niet dat de boodschapper, in dit geval de krant, iets fout doet.

Het ging ons om de verscherpte controle. Zoals uit de intro blijkt, zien wij de heer Rashid als reiziger die wordt gecontroleerd, niet als verdachte. Ik sta dan ook vierkant achter de keuze voor deze foto, die goed weergeeft wat er gebeurt op Schiphol. Maar de kop had wel beter gekund. Met een kop als 'Helpt dit?' , 'Wat staat de reiziger nog te wachten?' of 'Hoe beveilig je een luchthaven?' vragen die in de intro's op de voorpagina en binnenin werden gesteld, hadden we misschien de associatie kunnen vermijden die nu bij een deel van de lezers is ontstaan.

Blijft de vraag over of we de toestemming van meneer Rashid hadden moeten vragen, zoals hij in zijn brief stelt. Dit is een zeer bekende kwestie in het mediarecht. Het recht op vrije nieuwsgaring door de media staat tegenover het recht op privacy van mensen op een afbeelding. Bij foto's die kranten in de openbare ruimte maken, weegt het recht op vrije nieuwsgaring in principe zwaarder. Dat vind ik ook juist. Media moeten in het algemeen belang kunnen verslaan wat er gebeurt.

Philippe Remarque is hoofdredacteur van de Volkskrant.

Volg en lees meer over:

Reacties (86)

U hebt javascript nodig om een reactie achter te laten.
Plaats een reactie Nog 600 tekens
  • macfreek -
    Philippe Remarque laat zien weinig kennis te hebben van de wet. Het recht op privacy en het recht op nieuwsgaaring zijn -in tegenstelling tot wat Remarque stelt- gelijkwaardig. Dat de klager in mijn ogen een zeikerd is, doet daar niets aan af. De rechter heeft gewogen: weegt het beeld van privacyschending op tegen het recht op publicatie. In dit geval had de fotograaf gemakkelijk een foto van de andere kant van de auto kunnen nemen waarop de bestuurder niet zichtbaar was. Het is jammer dat de Volkskrant niet in staat is zelf deze afweging te maken, en dat de rechter dat nu heeft moeten doen.
  • Herman Span -
    Wat een gezeik zeg. Waarom zijn deze mensen zo snel op hun teentjes getrapt. Waarom moeten we altijd op onze tenen lopen en op onze woorden passen. Waarom werd er, toen ik 5 jaar was 10 jaar na de oorlog, niets aan gedaan toen ik werd uitgescholden voor vuile rotjood? nogmaals wat een gezeik zeg. Wat is nu eigenlijk het probleem?
  • sanspareille -
    Alsof het er alleen maar om gaat hoe die foto NU gebruikt wordt. Misschien dat Mijnheer Rashid's boze reacties hem ervoor gevrijwaard heeft, maar dit soort foto's gaan toch altijd in archieven zodat Mijnheer Dubbelman weer een paar euro kan beuren elke keer dat het kreng weer - steeds verder uit context - wordt gebruikt elke keerdat ze een baard en een paar smerissen samen op n foto nodig hebben? Wat n hypocriet verhaal dit. Zeg dan niks
  • Stefan N. -
    De belangrijkste reden dat dit soort dingen gebeuren is niets anders dan incompetentie. Van onder naar boven maar vooral boven. Philippe Remarque cs. tonen in deze reactie aan hoe diepgeworteld die incompetentie is als een willekeurig persoon die krant nog beter kan runnen. Probleem met incompetentie is dat je niet kunt weten dat je incompetent bent. Daar is Philippe Remarque te incompetent voor.
  • Stefan N. -
    Dat is zoiets als een artikel schrijven over een groenteboer, een foto maken van broccoli en vervolgens bij controverse een verweer te schrijven met als beschrijving van de betreffende foto als "broccoli-achtig". Je schreef over een groenteboer. Je maakte een foto van broccoli. Je bedoelde broccoli. Punt.
  • Stefan N. -
    1. het betreft een opiniestuk, het verweer nieuwsgaring valt te betwisten. De actuele nieuwswaarde van het stuk had afgedaan kunnen worden met 150 woorden en een foto van de KM. 2. headlines met vragen zijn van het niveau schoolkrant. 3. in de inleiding van dit stuk wordt het newspeak-achtige verweer van De Volkskrant wederom duidelijk; "Te zien is een controle door de Marechaussee van een auto. De bestuurder heeft een moslim-achtig uiterlijk"
  • Mouche et Mont -
    De krant moet verkocht worden, nietwaar?
  • R Leeuw -
    Ik vind de reacties op Geenstijl veel leuker. Die weblog heeft bovendien de doopcel van M. Rashid wel gelicht en gemerkt dat het een fundamentalistische moslim is. Met bijbehorende haat tegen joden en ongelovigen (en ongelovig zijn al die goedmens-reageerders hieronder). Goed dat de marechaussee hem er uit pikte en prima dat de Volkskrant hem fotografeerde. Zulke mensen zijn niet welkom in Nederland. Ik ben blij dat de Volkskrant nu ook -net als Geenstijl- deze mening deelt. En ja, ik discrimineer niet. Ebru Umar is welkom. Heel erg welkom zelfs
  • Kees Rotteveel -
    ik zat vorige week in een bus naar Schiphol. een taxi vlak voor ons werd gecontroleerd; een foto daarvan was dan stigmatiserend voor TCA geweest? Mohammed R. heeft een kort lontje.
  • Frank Mussche -
    Toevallig blijkt op facebook van de man op de foto dat hij nogal wat haatimams en moslimfundamentalisten (salafisten) als vrienden had. Wellicht wilde hij daarom liever niet in beeld.