Verschillende voorpagina's van Russische kranten met als hoofdthema het gecrashte vliegtuig in Oost-Oekraïne.
Verschillende voorpagina's van Russische kranten met als hoofdthema het gecrashte vliegtuig in Oost-Oekraïne. © AP

De Russen krijgen een heel ander verhaal over de vliegramp te horen

De Russische media klagen steen en been over de 'beschuldigingen uit het Westen' dat de schuld voor de vliegramp in Oost-Oekraïne bij Rusland ligt. Als argeloze televisiekijker of krantenlezer in Rusland is het moeilijk te ontsnappen aan de indruk dat Moskou sinds de ramp met het Malaysia Airlines-toestel het doelwit is geworden van een internationale hetze.

'In plaats van de waarheid, een spel van de veiligheidsdiensten', kopt de Russische krant Pravda ('Waarheid'). Volgens de krant was er 'nog geen etmaal voorbij of de westerse media begonnen de schuld voor de ramp met de Boeing bij Rusland te leggen'. 'Het gaat nog niet zover dat ze Rusland de schuld in de schoenen schuiven van het verdwijnen van het Malaysia Airlines-toestel in maart, maar misschien komt het wel zover', oppert de krant. 'Vooral omdat zo'n ontwikkeling de Verenigde Staten goed zou uitkomen.'

Het is een sentiment dat je de laatste dagen overal in de Russische media tegenkomt. Rusland is de gebeten hond, terwijl Moskou juist van alles heeft gedaan om de strijdende partijen in Oekraïne aan de onderhandelingstafel te krijgen.

Als tegenwicht tegen de westerse suggesties dat de pro-Russische rebellen in Oost-Oekraïne het passagierstoestel hebben neergehaald, laten televisiezenders als 'Rossija 1', de Russische tegenhanger van Nederland 1, voortdurend deskundigen aan het woord die de schuld bij de Oekraïense autoriteiten leggen.

Gevechtsvliegtuig
Het verst ging de zender RT, die een Spanjaard citeerde die bij de luchtverkeersleiding in Kiev werkte. Hij zou gezien hebben dat het toestel door een Oekraïens gevechtsvliegtuig was neergehaald. Uit vrees voor de Oekraïense geheime dienst zou hij naar Spanje zijn gevlucht. Jammer genoeg bleken de tweets met zijn 'onthullingen'uit Londen te komen.

De zender behoort tot een staatsmediaconcern dat onder leiding staat van de populaire tv-presentator Dmitri Kiseljov, die enkele maanden geleden de kijkers meedeelde dat Oekraïne niet bestaat. Gisteren berichtte RT dat het ministerie van Defensie 'onweerlegbare' bewijzen heeft dat Kiev in de dagen vóór de ramp met het toestel een raketbatterij van het type Buk naar het oosten van het land had gedirigeerd. Waarom, vraagt de zender zich af: de rebellen hebben geen vliegtuigen.

Russische tv: Oekraïne ligt dwars
Wie naar de Russische tv kijkt, krijgt ook de indruk dat het niet de pro-Russische rebellen, maar de Oekraïense autoriteiten zijn die de komst van buitenlandse experts naar het rampgebied belemmeren. Ook de internationale gemeenschap laat het volgens de Russische tv afweten. 'We nodigen hen al drie dagen uit, maar ze komen gewoon niet', klaagde een vertegenwoordiger van de rebellen zondag op RT tv.

Izvestija, na de val van het Sovjetbewind een van de meest vrijzinnige kranten, maar nu weer braaf aan de leiband van het Kremlin, roerde nog luidruchtig de oorlogstrom. In de krant beschuldigt de publicist Viktor Militarjov het Westen van hypocrisie. Het verschil tussen Rusland en het Westen is volgens hem dat voor Russische diplomaten niet de nationale belangen voorop staan. De westerse machthebbers streven volgens Militarjov van oudsher wel hun eigen nationale belangen na. 'Andere volken worden door de westerse elites uitsluitend gezien als voorwerpen en materiaal.'

Volgens hem is het associatieverdrag van de Europese Unie met Oekraïne, dat de aanleiding tot het conflict tussen Kiev en Moskou vormde, niets anders dan een nieuwe vorm van de 'Drang nach Osten' en de strijd om 'Lebensraum' uit het nazi-tijdperk. Daarom moet Moskou volgens hem 'vanuit een machtspositie met het Westen' praten. 'Het is onmogelijk wederzijds begrip te vinden bij de heersende elites in het Westen.'

Zeldzaam kritisch geluid
De krant Kommersant is een van de weinige bladen die een tamelijk kritische toon aansloeg. De krant waarschuwde dat het verloop van het onderzoek naar de ramp bepalend zal zijn voor de toekomstige verhoudingen tussen Rusland en het Westen.

In het stuk voorspelt militair analist Aleksandr Golts dat Rusland opnieuw als het 'Rijk van het Kwaad' zal worden gezien, als blijkt dat de rebellen het toestel hebben neergehaald.

'De brokstukken van de Boeing vallen op Rusland' luidt de kop boven het artikel, maar het is de vraag of het veel Russen serieus aan het denken zal zetten. De zakenkrant heeft maar een beperkt lezerspubliek.