Nico Dijkshoorn: waar mijn enorme afkeer van de panfluit vandaan komt
© de Volkskrant

Nico Dijkshoorn: waar mijn enorme afkeer van de panfluit vandaan komt

Het echte vergrijp van André Rieu? Roemenen laten spelen op een panfluit

Er liep een onderzoek naar André Rieu. Toen ik dat via via opving, dacht ik eerst dat het over zijn kapsel ging. Ik ervaar het haar van Rieu al tientallen jaren als aanstootgevend. Ik ken iemand hier in Leiden die er elke dag precies uitziet als Phil Collins. Zijn haar, maar ook de iets te grote jasjes en het geruite vestje. Dat is om gek van te worden. Als ik in een winkel achter hem sta, wil ik met allebei mijn handen heel hard door die twee plukken eendendons boven op zijn hoofd wrijven.

Rieu is ook zo'n geval. Die boetseert elke ochtend zijn haar als Joachim Streichel, een verwarde componist uit de 18de eeuw. Dat heeft iets treurigs. De zanger van The Cure doet het ook. Die komt als een heel gewone jongen 's middags de Ahoy binnen lopen, daarna doet hij wat lippenstift naast zijn mond, drukt twee kooltjes op zijn ogen en gaat met zijn haar in een bak vloeibaar asfalt hangen. Daarna zingt hij met de ogen scheel naar het plafond gericht.

Roemenen op een panfluit laten spelen, dát is het werkelijke vergrijp

Dat onderzoek naar Rieu blijkt over iets heel anders te zijn gegaan. Het vermoeden bestond dat hij in 2015 twaalf Roemeense panfluitspelers had laten optreden die jonger waren dan 16 jaar. Rieu heeft geen boete gekregen voor het faciliteren van kinderarbeid, maar daarmee komt hij wel heel makkelijk weg.

Roemenen op een panfluit laten spelen, dát is het werkelijke vergrijp. Iedereen die, in ons Nederland, een klimaat creëert waarin het heel normaal is dat het vaderland wordt overstroomd met Roemeense panfluitspelers, zou zijn ogen uit zijn kop moeten schamen. Alsof wij in Nederland zelf geen prachtige instrumenten hebben. Wat is er mis met twee lepels tegen elkaar slaan? Met je vuist ritmisch op een stuk jonge kaas beuken? Waarom Roemenen met een panfluit inhuren? Rieu had ook kunnen kiezen voor dertig mensen uit Dokkum die met hun witte handen op een chocoladecake slaan.

Een panfluit klinkt op zijn best als een stervende dictator

Maar nee, meneer koos voor de Roemeense panfluit. Dat is raar. Ik ken Roemenië heel goed en daar haten ze de panfluit. Als je daar op straat wordt betrapt met meer dan drie stukken hout in je hand, ga je op de bon. En ze hebben gelijk. Ik had het hier enkele weken geleden over de Keltische fluit, maar dat is een hemels klinkende harp vergeleken bij de panfluit.

Een panfluit klinkt op zijn best als een stervende dictator. Denk daar maar aan, als u geen idee hebt hoe een panfluit klinkt. Robert Mugabe die in zijn laatste zucht nog snel een gouden troon, afgebiesd met neushoornhoef bestelt. 'Pfffoeeefff.'

Mijn vader besloot dat hij ook een panfluitkoning was

Die enorme afkeer vindt zijn oorsprong - het zal eens niet - in mijn jeugd. Mijn moeder draaide onafgebroken een langspeelplaat van Los Incas. Zij luisterde, midden in de kamer, naar haar favoriete lied El cóndor pasa. Ik lag op mijn kamer en kauwde, met al mijn vullingen, op zilverpapier. Liever die pijn dan te moeten luisteren naar panfluitmuziek.

En wat ik al vermoedde: mijn vader besloot dat hij ook een panfluitkoning was. Ik zag hem in de hoek van de kamer vier stukken bamboe aan elkaar lijmen, ik hoorde hem er in uitademen en ik zei: 'Net Chet Baker zonder heroïne.' Hij begreep dat als een aanmoediging. Een week later droeg hij zijn haar als een Inca.