Ik ben ongevaccineerd ...en wel hierom

Van angst voor bijwerkingen tot verzet tegen de overheid: zes ongevaccineerden over hun redenen om het coronavaccin te weigeren.

  •  ‘Vaak loop ik alsnog ergens naar binnen. Mijn kinderen zijn maar één keer jong, ik wil het niet missen.’

    Britt Ditmar (31)

  •  ‘Ik ken mensen die gevaccineerd zijn en zie geen verandering bij hen. Die prikken zijn dus niet zo duivels als ik dacht, maar ik ben nog steeds tegen.’

    Lisette Thooft (68)

  • ‘Ik heb soms moeite met autoriteit. Ik verzet me vooral tegen de manier waarop het debat wordt gevoerd. Je bent goed of fout.’

    Olaf van Baveo (40)

  •  ‘Vroeger zagen mensen me als een lieve, sociaal intelligente vrouw, maar ik voel me steeds meer gereduceerd tot dom en egoïstisch.’

    Gina (57) 

De Volkskrant sprak uitgebreid met vaccinatieweigeraars om hun beweegredenen in beeld te brengen en te zien welk effect hun keuze op hun dagelijks leven heeft. Over vaccinaties bestaan een heleboel terugkerende misvattingen. Wetenschapsredacteur Maarten Keulemans stelde in december een alfabet samen van ‘coronafabels en vaccinatieroddels’, waarin bijvoorbeeld de vrees voor langetermijneffecten van vaccins aan bod komt.

Britt Ditmar (31)
De Goorn

Werkt als zzp’er in de zorg en is sportinstructrice

Waarom bent u niet gevaccineerd?

‘Ik geloof in mijn immuunsysteem. Ik sport drie of vier keer in de week, ik eet plantaardig. De kans is heel groot dat ik er weinig last van heb als ik besmet raak. Waarom zou ik dan een vaccin nemen met een nieuwe techniek waarbij de effecten op de lange termijn onduidelijk zijn? Dat is een groter risico, denk ik. Helemaal als je telkens een nieuwe prik moet nemen.’

Heeft uw vaccinatiestatus invloed op uw werk?

‘Ik verzorg een gehandicapt meisje van 19, ik heb intensief contact met haar. Volgens de dokters zou zij kunnen overlijden van een griepje, maar toen ze corona kreeg, had ze alleen een snotneus. Ik ben haar gewoon blijven verzorgen toen ze ziek was, zonder mondkapje of iets. Of ik corona heb gehad, weet ik niet zeker, want ik heb me nog nooit laten testen, maar ik heb in ieder geval nergens last van gehad. Haar ouders staan er hetzelfde in als ik, dus ik kan gewoon blijven werken.

‘Daarnaast geef ik ook sportklasjes. Ik deed spinninglessen bij een sportschool. Toen de QR-code werd ingevoerd, vroeg ik: ‘Kunnen we het misschien door de vingers zien?’ ’Nee, ben je gek’, zei mijn werkgever, ‘we gaan de wet niet omzeilen.’ Sindsdien ben ik begonnen met bootcamps buiten. De groep groeit steeds meer, zeker nu de sportscholen dicht zijn.’

Maakt u zich zorgen over verdere beperkingen voor ongevaccineerden?

‘Het klinkt misschien gek, maar ik wist twee jaar terug al dat dit beleid er zou komen, een QR-code met meer voorrechten voor gevaccineerden. Dus ik schrik er niet meer van. Ik voel me al heel lang niet meer onderdeel van de maatschappij. Dat is best heftig. Ik focus me inmiddels op de parallelle samenleving. Ik weet op welke plekken ik nog welkom ben en probeer zo veel mogelijk gelijkgestemden op te zoeken. Anders voel je je een eenzame gek.’

Waar loopt u zoal tegenaan als ongevaccineerde?

‘Mijn dochter zit op handbal en mijn zoontje op zwemles. Bij het zwembad kom ik er niet in, daar zit een poortje bij de entree. Mijn ex brengt ons zoontje daar dus naartoe. Bij handbal weten de meeste mensen inmiddels ook dat ik geen QR-code heb. Laatst stond ik daar voor de deur met wat andere ouders. Ik zei nog: ‘Jongens, mag ik naar binnen, steunen jullie mij?’ Maar niemand reageerde. De coach zei blij tegen mij: ‘Waar is de QR nou als je hem nodig hebt?’ En toen deed hij als grap naar mij: bliep bliep!

‘Vaak loop ik gewoon alsnog naar binnen. Mijn kinderen zijn maar één keer jong, ik wil het niet missen. De laatste keer dat ik er was, stond er een vrouw achter de bar die zei: ‘Ik word hier zo moe van, ga maar daar zitten.’ Toen ging ik in een hoek zitten, ver van iedereen vandaan. Soms heb ik geen energie voor zo’n confrontatie. Dan blijf ik in mijn auto wachten op het parkeerterrein.

‘Ik draag ook nooit mondkapjes. Als ik op stap ben met Pam, het gehandicapte meisje voor wie ik zorg, heb ik een officiële uitzondering. Zij is zwaar autistisch en we communiceren met gezichtsuitdrukkingen. Soms loop ik met haar in de rolstoel door een winkel. Zij lacht veel en dan zegt iemand iets als: ‘Ik vind het een beetje ongepast dat je zo vrolijk doet en geen mondkapje draagt.’ Dan zeg ik alleen: ‘Heel fijne dag, mevrouw.’ En dan loop ik door.’

Hoe reageert uw omgeving?

‘Mijn vader en zijn vriendin zijn helemaal pro-vaccinatie. Zij is doktersassistent en zet ook vaccinaties. Ik ben de enige die niet gevaccineerd is aan mijn kant van de familie. Bij de familie van mijn vriend is het andersom, daar denken we allemaal hetzelfde over corona.

‘Met Kerst bij mijn familie hebben we het onderwerp vaccinaties vermeden. Anders slaat de sfeer om. Niemand had een zelftestje gedaan. Ook mijn oma niet. Die is 85 en is nergens bang voor, ze kust haar kleinkinderen gewoon op de mond.’

Wat vindt u van de manier waarop u wordt bejegend door de overheid?

‘Hoe meer ik onder druk word gezet, hoe minder ik geneigd ben om de prik te halen. Ik geloof allang niet meer dat dit beleid over gezondheid gaat. Dan laat je mensen niet vereenzamen, dan praat je mensen geen angst aan, zet je ze niet tegen elkaar op, dan benoem je niet elke dag hoeveel doden er zijn gevallen. Je moet mensen upliften, zorgen dat ze goed eten. Maar wat doet dit kabinet? De McDonald’s open, de sportscholen dicht.’

Bent u nog over te halen?

‘Nee. Er komt nooit een punt waarop ik denk: jas er maar een prik in.’

Rohan (34)

Is aan het solliciteren

Waarom bent u niet gevaccineerd?

‘Ik zit niet in de risicogroep. Ik eet gezond, ik rook of drink niet, ik sport veel. I’ll take my chances. Veel Nederlanders zeggen dan: je denkt niet aan het zorgpersoneel, als iedereen zo denkt zal de zorg telkens overbelast zijn. Dat zou kunnen, maar voor mij is de basis dat je niet aan een gezond lichaam moet sleutelen.

‘Mijn familie komt uit Nepal. Als ik daar kwam, werd ik weleens ziek en dan kreeg ik zo’n kruidengoedje. Heel smerig, maar het hielp wel. Ik ben niet heel erg van de alternatieve medicatie, maar ik geloof dat gezondheid begint bij gezond leven, niet bij pillen en prikken.

‘In Nepal is de dood bovendien meer dan in Nederland geaccepteerd als onderdeel van het leven. Zodra je bent geboren, ben je dood aan het gaan. Het is onlosmakelijk met elkaar verbonden. Een neefje van 30 van mij uit Nepal is overleden door corona. Dat is vreselijk, een groot gemis, maar het kan gebeuren. Het maakt mij niet banger voor corona.

‘En dan zeggen mensen: met het vaccin had hij het overleefd. Nogal onbeleefd vind ik dat. Je zegt toch ook niet over iemand die bij een auto-ongeluk is omgekomen dat die niet de weg op had moeten gaan? Ja, de kans was kleiner geweest dat hij was overleden als hij gevaccineerd was, maar je weet het nooit zeker.’

Wat vindt u van de manier waarop het debat over vaccinaties wordt gevoerd?

‘Het is erg binair. Het is het een of het ander, je bent gevaccineerd of niet, en daar wordt alles aan verbonden. Of je een goed mens bent. Of je ergens toegang toe krijgt. Maar zo simpel ligt het niet. Gevaccineerden kunnen ook anderen besmetten. Ik leef gezonder dan de gemiddelde persoon. Maar als je superongezond bent, fastfood eet, drank en drugs gebruikt, maar wel gevaccineerd bent, ben je een topgozer.

‘Nu roept men dan dat ik egoïstisch ben, maar waarom is degene die twee pakjes sigaretten per dag rookt dat niet? Ook nog in het bijzijn van zijn kind? Of iedereen die toch met te veel alcohol achter het stuur gaat zitten? Allerlei zaken die ons ook dood kunnen maken of onnodig een ziekenhuisbed kunnen vullen.’

Waar loopt u tegenaan als ongevaccineerde?

‘Ik ben momenteel aan het solliciteren. Dat levert soms opmerkelijke momenten op. Ik sprak een leidinggevende die zei dat hij op zoek was naar iemand met mijn ervaring. ‘Ben je gevaccineerd?’, vroeg hij vooraf. Nee, zei ik. We maakten een afspraak voor een digitale meeting de volgende dag. Vijf minuten van tevoren belt hij mij op en zegt hij dat hij iemand anders heeft gevonden met meer ervaring.

‘Ik weet niet of het te maken had met het feit dat ik niet gevaccineerd ben, maar ik vermoed van wel. Het klopte niet. Ik heb ook weleens gedacht dat ik niet werd aangenomen vanwege mijn huidskleur. Dat is een gevoel. Je kunt het nooit bewijzen.

‘De afgelopen maanden heb ik bijna dagelijks gesport. Zeker als je zonder werk zit, is het fijn om je goed en sterk te voelen, sociale contacten te hebben en nuttig bezig te zijn. Toen de QR-code werd ingevoerd bij sportscholen, hield dat op.

‘Ik heb me heel vaak laten testen. Een keertje om naar een sportschool te gaan, maar ook voor sollicitaties, een keertje toen ik met mijn kind naar een indoorspeeltuin ging, in totaal wel veertig keer, denk ik. Een van de medewerkers bij de teststraat zei dat hij mij vaker ziet dan zijn gezin.

‘Ik wil absoluut geen gevaar voor andere mensen zijn. Ik houd me netjes aan alle basisregels en vraag ook altijd aan iedereen: wil je afstand houden, wil je knuffelen, zeg het maar.

‘Met Kerst heeft iedereen van onze familie zich getest. De meesten deden een zelftestje, anderen maakten een afspraak via Testen voor Toegang. Op Kerstavond en Tweede Kerstdag zijn we samengekomen, eerst met acht man en daarna met tien. En we hebben het niet over corona gehad. Het was even alsof het niet bestond.’

Bent u nog over te halen? En zo ja, hoe?

‘Als er een vaccinatieplicht komt, wat kan ik dan nog doen? Ik ga niet onderduiken. Ik heb een koopwoning, een vrouw, een kind. Als ik hen niet meer kan onderhouden, dan moet ik wel. Ook wil ik een sociaal leven kunnen behouden en kunnen reizen. Maar zolang het een vrije keuze blijft, heb ik mijn keuze wel gemaakt.’

De echte naam van Rohan is bij de redactie bekend. Een paar details in zijn verhaal zijn op verzoek aangepast omwille van herkenbaarheid.

Maya Thierens (71)
Arnhem

Gepensioneerd homeopathisch arts

Waarom heeft u zich niet laten vaccineren?

‘Ik sluit niet uit dat mensen met een kwetsbare gezondheid gebaat zijn bij dat vaccin, maar zelf vertrouw ik liever op mijn immuunsysteem. Ze zeggen namelijk wel dat het vaccin veilig is, maar volgens mij weet niemand wat de effecten ervan over drie, vier, vijf jaar zullen zijn. Dat ze nu ook nog jonge kinderen willen gaan vaccineren, vind ik verschrikkelijk.’

Hoe reageert uw omgeving op uw besluit?

‘Ik heb een paar vriendinnen die niet gevaccineerd zijn, met hen kan ik er goed over praten. Verder begin ik er zo min mogelijk over. Met mijn zoon, die wel gevaccineerd is, heb ik veel moeizame discussies gehad waarbij we allebei het gevoel hadden dat we elkaar niet konden bereiken. Heel naar was dat. Daarom hebben we afgesproken om het niet meer over corona te hebben.

‘Laatst had ik ook een vervelende ervaring. Ik kwam iemand tegen van mijn gymclub. Ze vroeg waarom ik al een tijdje niet was geweest. Toen ik vertelde dat ik geen QR-code heb, deinsde haar man heel overdreven achteruit. Dat was bedoeld als grapje, maar ik vond het toch niet fijn.’

In hoeverre voelt u zich beperkt door de coronamaatregelen?

‘Mijn actieradius is heel klein geworden, omdat ik geen zin heb om me voor alles te laten testen. Er was ook een tijd dat ik mijn broer in Frankrijk en mijn zus in Duitsland niet kon opzoeken. Soms voelt het alsof we niet meer in een democratie leven, maar in een dictatuur.

‘In het Neurenberg-proces is ooit vastgelegd dat we geen gedwongen medische handelingen meer mogen ondergaan, maar daar lijken we weinig van te hebben geleerd. En ja, ze beweren nu wel dat er voorlopig geen 2G-beleid en geen prikplicht komt, maar ik vertrouw de overheid niet meer. Dat vind ik het erge aan deze situatie: dat ik zo wantrouwend ben geworden.’

Wat vindt u van de manier manier waarop het debat over ongevaccineerden wordt gevoerd?

‘Ik word heel naar van de polarisatie. Iedereen neemt elkaar de maat en praat elkaar angst aan. Ik neem daarom steeds minder media tot me, dat geldt ook voor de alternatieve media waarin deskundigen aan het woord worden gelaten die zeer betrouwbaar op mij overkomen, maar die helaas op andere plekken worden genegeerd.

‘Ik ken alle argumenten voor en tegen vaccinatie nu wel en wil verder uit het welles-nietes blijven. Ik kan heel angstig worden van waar het met de maatschappij heen gaat. Gelukkig heb ik een psychotherapeut die me helpt om daarmee om te gaan. Als ik bij hem ben geweest, voel ik me weer rustig.’

Zou er iets kunnen gebeuren waardoor u toch besluit een prik te nemen?

‘Ik weet natuurlijk niet hoe ik zal reageren als ik nog verder zal worden uitgesloten van de maatschappij, maar op dit moment zeg ik: nee. Ik voel heel sterk dat het vaccin niet goed voor mij is. Ik heb mijn kinderen al laten weten dat ik, mocht ik corona krijgen, sowieso niet naar de ic wil. Ik wil niet onnodig een ic-bed bezet houden, dat kan beter naar een jonger iemand gaan die nog een heel leven voor zich heeft. Om mijn gezondheid te ondersteunen heb ik etherische oliën in huis gehaald die goed schijnen te helpen tegen corona. Als ik toch ernstig ziek word, dan hoop ik dat ik het overleef. En anders overleef ik het niet.’

Gina (57)
Haarlem

Werkt in de GGZ

Waarom heeft u zich niet laten vaccineren?

‘Ik zou wel een vaccin willen, maar ik durf het nog niet aan. Mijn lijf reageert heel onvoorspelbaar op medicijnen. Ik krijg vaak allergische reacties. Daar heb ik meerdere chronische kwalen aan overgehouden. Mijn huisarts vindt dat ik het vaccin moet nemen, omdat de kans op bijwerkingen heel klein zou zijn. Dan denk ik: tja, dat heb ik vaker gehoord.

‘Wat voor mij ook meespeelt, is dat er steeds weer nieuwe ontdekkingen worden gedaan over die vaccinaties. Dat ze sneller uitgewerkt zijn dan gedacht. Dat jonge mannen het risico lopen op een ontstoken hartspier. Daardoor voel ik me gesterkt in mijn besluit, want wie weet komt er nog meer naar boven.’

Hoe reageert uw omgeving op uw besluit?

‘Ik ervaar veel onbegrip. De meeste mensen doen wel alsof ze naar me luisteren, maar ze luisteren niet echt. Als ik heb uitgelegd wat mijn beweegredenen zijn, volgt er altijd een ‘ja maar’. Of, als ik iemand een poosje later weer tegenkom: ‘Ben je nou nog steeds niet gevaccineerd?’ Ik heb meegemaakt dat ik met een goede bekende uitgebreid over mijn worsteling had gesproken, en dat diezelfde persoon vervolgens op Facebook schreef dat alle ongevaccineerden dom zijn. Ik heb maar besloten het onderwerp zo veel mogelijk te mijden. Alleen mijn man, die wel gevaccineerd is, stelt zich begripvol op. Hij vindt dat ik gewoon moet doen waar ik me prettig bij voel.’

Wat doet die kritiek met u?

‘Ik probeer er niet te veel van in de stress te raken, maar dat lukt me niet altijd. Laatst zat ik in een online werkoverleg en werd er weer stevige kritiek geuit op ongevaccineerden. Toen schoot ik toch wel even vol. Vroeger zagen mensen me als een lieve, sociaal intelligente vrouw, maar ik voel me steeds meer gereduceerd tot dom en egoïstisch.

‘Het lijkt wel alsof mensen ter plekke bang van me worden zodra ik vertel over mijn keuze. Vrienden van me wilden niet langskomen met Kerst omdat ze het risico te groot vonden, zelfs nadat ik had toegezegd dat ik me zou laten testen. Alsof ik een wandelend coronavirus ben. Terwijl ik juist heel voorzichtig doe, bij de eerste de beste snotneus blijf ik thuis en doe ik een test. En wie is er nu eigenlijk egoïstischer? Ongevaccineerden die zich keurig aan de coronaregels houden, of gevaccineerden die alles doen waar ze zin in hebben omdat ze toch niet meer zo ziek zullen worden?’

In hoeverre voelt u zich beperkt door de coronamaatregelen?

‘Spontaan leuke dingen doen zat er de afgelopen twee jaar niet echt in. Als mijn man en ik door de stad liepen en een cafeetje binnen wilden om iets te drinken, dan moest ik me eerst laten testen en wachten op de testuitslag. Dus dan gingen we maar naar huis. Zaten we op een terras en moest ik plassen, dan had ik ook een probleem. De zomervakanties hebben we doorgebracht in ons chaletje op de Veluwe, omdat we een vliegvakantie te veel gedoe en te riskant vonden.

‘Ik vraag me weleens af hoelang ik dit volhoud, al heb ik vooral het gevoel dat ik mijn man tekort doe. Zeker als dat 2G-beleid alsnog wordt ingevoerd, kunnen we niks meer. Mijn man is er rustig onder. Hij zegt: ‘Ik heb je liever gezond thuis dan ziek in het restaurant.’’

Wat vindt u van de manier waarop het debat over ongevaccineerden wordt gevoerd?

‘Wat meer nuance zou ik op prijs stellen. Ik vind het niet fijn om over één kam te worden geschoren met de wappies. Bovendien wordt nu steeds gedaan alsof de pandemie wordt veroorzaakt door de groep die niet gevaccineerd is. Maar als dat zo zou zijn, zouden er wel minder mensen op de ic liggen, denk ik.’

Zou er iets kunnen gebeuren waardoor u toch besluit een prik te nemen?

‘Ik heb al veel momenten van twijfel gehad. Toen een vriendin doodziek werd van corona. Toen de maatregelen weer strenger werden. Toen de omikronvariant werd ontdekt. Toch kom ik niet over die hobbel heen. Dat zou kunnen veranderen als dat nieuwe Novavax-vaccin op de markt komt. Dat klinkt veelbelovend. Zodra het er is, ga ik weer met mijn huisarts praten.’

De achternaam van Gina is op haar verzoek om privacyredenen weggelaten, maar wel bij de redactie bekend.

Olaf van Bavel (40)
Den Bosch

Werkt als docent engels

Waarom bent u niet gevaccineerd?

‘Ik wantrouw de prik niet, ben ook niet bang voor bijwerkingen. De eerste vaccinatie heb ik gewoon gehaald. De tweede prik kwam niet uit, ik was toen net drie dagen vader van een tweede zoon. Ik heb de afspraak verzet, maar in de tussentijd kreeg ik steeds minder zin om nog langer mee te werken aan dit systeem. Ik voelde me in het nauw gedreven en kreeg het idee dat ik werd gezien als de boeman.

‘Er worden telkens vrijheden afgepakt en ik mis een gedegen onderbouwing. De meeste mensen kijken toe hoe er een tweedeling ontstaat in de maatschappij. Ik wil verontwaardigd blijven over de uitsluiting en solidair zijn met hen die niet gevaccineerd zijn. Als ik een QR-code krijg, ben ik bang dat het me dan wat makkelijker wordt gemaakt, waardoor ik vergeet hoe vervelend het is voor mensen die om wat voor reden dan ook niet willen of kunnen vaccineren.’

Gaan uw hakken in het zand door de manier waarop u wordt aangesproken door de overheid?

‘Dat zou kunnen, ja. Ik heb soms moeite met autoriteit. Ik verzet me vooral tegen de manier waarop het debat wordt gevoerd. Je bent goed of fout. Vaccinaties worden gezien als de heilige graal, maar blijken nu toch niet waterdicht. En werken ook niet goed tegen nieuwe varianten.

‘Ik vind een open debat hierover heel belangrijk. Niet meteen oordelen. Goed luisteren naar elkaar. Ik spreek er ook weleens met mijn leerlingen over. In sommige klassen zijn er leerlingen die de mening van hun ouders overnemen: als je niet bent gevaccineerd, dan ben je slecht. Dat vind ik jammer, de samenleving is nu al zo gepolariseerd.

‘Aan mijn leerlingen leg ik uit dat de vaccinaties werken als een plakje gatenkaas: het houdt zeker grote delen van het virus tegen, maar niet alles. Voor mondkapjes, handen wassen, testen en afstand houden geldt hetzelfde. Als je al die plakjes over elkaar legt, wordt de kans steeds kleiner dat het virus er nog tussendoor kan glippen.’

Wordt u beperkt in uw bewegingsvrijheid?

‘Wij zijn jonge ouders, we zijn veel aan huis gekluisterd. En zeker nu er een volledige lockdown is, merk je er niets van dat je geen QR-code hebt. Soms deed ik een PCR-test als ik ergens heen wilde gaan, maar dat gebeurde niet vaak. De laatste weken zijn mijn vrouw en ik veel grieperig en verkouden geweest, dat heb je met jonge kinderen, en dan doen we om de dag een zelftestje. Dat doe ik graag, om er zeker van te zijn dat ik anderen niet besmet.’

Waar loopt u tegenaan als ongevaccineerde?

‘Een van de minder leuke dingen die ik heb meegemaakt, was toen mijn vrouw en ik een oppas hadden geregeld voor onze jongens en samen even de stad ingingen. Een terras kan nog wel, dachten we, maar daar moest je ook een QR-code hebben. We werden weggestuurd door een jonge bediende. Je voelt je dan een paria. Als witte, redelijk welvarende man ben ik natuurlijk bevoorrecht, dat gevoel van uitsluiting ben ik dus niet gewend.

‘Verder zijn het de gesprekken met vrienden, familie of collega’s die lastig kunnen zijn. Als ik zeg dat ik niet volledig ingeënt ben, heb ik het idee dat er meteen negatief over mij wordt gedacht. Je moet je verdedigen. Je krijgt te horen dat je asociaal bent. Met een familielid had ik rond Kerst een moeilijke discussie. Hij zei dat hij geen respect heeft voor mijn keuze. Hij wilde niet echt luisteren naar mijn argumenten. Daar werd ik wel pissig van.’

Bent u nog over te halen?

‘Voor mij zou het vervelend zijn als ze een vaccinatie gaan verplichten in het onderwijs. Dan zou ik waarschijnlijk wel die tweede prik nemen. Principieel ben ik ertegen om me te laten dwingen. Als ik voor de keuze gezet word, kies ik er toch wel voor om dan docent te blijven. Zo’n rebel ben ik nou ook weer niet.

‘Met mijn vrouw heb ik het er soms wel over. Om ons toch nog te laten inenten. Zij wil wachten tot ze klaar is met borstvoeding geven, over een paar maanden. Als zij er klaar voor is, dan ga ik met haar mee, dan laten we ons beiden vaccineren. Ik wil haar niet opjagen. Ieder mens moet zich vrij voelen om die keuze te maken.’

Lisette Thooft (68)
Rotterdam

Werkt als rebalancer en publicist

Waarom heeft u zich niet laten vaccineren?

‘Omdat ik die vaccinaties een afschuwelijk rotproduct vind. Ze werken maar tijdelijk en gedeeltelijk en dan zijn er ook nog al die verhalen over bijwerkingen. Nu ben ik al een heel eind opgeschoven in mijn denkbeelden over het vaccin. Een jaar geleden dacht ik bij wijze van spreken nog dat je na een prik je ziel zou verliezen of radiografisch bestuurd zou worden vanuit Wuhan. Inmiddels zijn een paar mensen in mijn omgeving gevaccineerd en zie ik bij hen geen veranderingen. Die prikken zijn dus niet zo duivels als ik dacht, maar ik ben nog steeds tegen. Iets dat zo snel in elkaar is geflanst door een corrupte industrie, dat kan volgens mij gewoon niet goed zijn.’

Bent u niet bang om corona te krijgen?

‘Integendeel, ik hoop juist dat ik besmet raak, dan kan ik eindelijk een QR-code krijgen en weer gewoon naar de film. Toen mijn dochter corona had, heb ik haar bewust uitgebreid geknuffeld en ik trek ook al mijn kleinkinderen op schoot, maar vooralsnog helaas zonder resultaat. Bovendien heb ik een alternatieve opvatting over ziekte: ik geloof dat je ziek wordt nadat je op zielsniveau een conflict hebt opgelost. Dat zie ik niet als een probleem dat bestreden dient te worden, maar als een broodnodige update van je systeem. Kennelijk zijn we nu met zijn allen aan een bewustzijnsverandering bezig en krijgen daarom zo veel mensen corona.

‘En ja, daar vallen ook doden bij, maar de dood is wat mij betreft niet per se iets slechts. Al die mensen die hun leven maar willen rekken, begrijp ik niet, want je levenskwaliteit wordt alleen maar minder. Ik heb vorig jaar een verklaring bij mijn huisarts gedeponeerd waarin staat dat ik, mocht ik corona krijgen, afzie van een reguliere behandeling. Er zijn vast meer mensen die liever zo’n verklaring invullen dan te worden onderworpen aan een prikplicht, mocht die er ooit komen. Dat heb ik ook in een brief aan Mark Rutte geschreven. Daarop kreeg ik een reactie van een medewerker van Rutte dat er echt geen prikplicht komt.’

Hoe reageert uw omgeving op uw besluit?

‘De meeste van mijn familieleden zijn gevaccineerd, maar ze respecteren mijn besluit. Toen we met twintig mensen Kerst vierden, is het de hele avond niet over corona gegaan. Verder zit ik in een bubbel van wappies. Van mijn vijfduizend Facebook-vrienden denken de meesten zoals ik. En in mijn werk als rebalancer – ik geef massages en counseling – trek ik vooral gelijkgestemden aan. Die polarisatie waarover ik zo vaak lees in de krant, zegt mij dus niets.’

In hoeverre voelt u zich beperkt door de coronamaatregelen?

‘Ik houd me daar zo min mogelijk aan. Ik vind ze niet verantwoord. Toen ik de directeur van de WHO hoorde zeggen ‘We should be very, very worried’, dacht ik: die man is gek, crimineel of allebei. Want als wetenschappelijk onderzoek iets heeft uitgewezen, dan is het volgens mij dat angst en stress funest zijn voor de gezondheid. Toen vervolgens iedereen werd opgeroepen om zo min mogelijk contact met elkaar te hebben en later ook nog de sportscholen werden gesloten, terwijl de slijterijen en snackbars open mochten blijven, wist ik het zeker: dit gaat niet over gezondheid, maar over controle.

‘En controle door mensen die daar niet goed mee omgaan, vind ik heel eng. Voor mij appelleert dat aan een oud gevoel van machteloosheid, van toen ik als 2-jarige hard stond te huilen in mijn spijlenbedje en er niemand kwam. Toen ik dat eenmaal doorvoelde, ben ik expres vrienden gaan opzoeken in Amsterdam. Op de snelweg zag ik overal borden met de tekst ‘Blijf zo veel mogelijk thuis’. En ik dacht: dat doe ik dus lekker niet.’

Zou er iets kunnen gebeuren waardoor u toch besluit een prik te nemen?

‘Ik heb mijn principes, maar ik ga niet tot het gaatje. Mijn dochter en haar man zijn bezig een huis in Portugal te kopen. Mochten de maatregelen zo streng worden dat ik haar alleen nog mag bezoeken als ik gevaccineerd ben, dan neem ik alsnog een prik.’