REPORTAGE NIJMEEGSE VIERDAAGSE 

Zonder toeters,
zonder bellen

Geen officiële Vierdaagse dit jaar, dus gingen zo’n honderd doorgewinterde liefhebbers maar alleen op pad. Volkskrantfotograaf Marcel van den Bergh volgde ze op ‘de dag van Elst’. 

Sienie Kolvoort (73) liep de Nijmeegse Vierdaagse al 46 keer. En de 47ste pakken ze haar echt niet af, coronamaatregelen of niet. Dinsdag wandelt ze haar eerste 30 kilometer. We hebben het hier over een familietraditie: Kolvoorts vader was al een fervent Vierdaagseloper. In 1962 stond de hele familie zodoende op de Nijmeegse Vierdaagsecamping de Kwakkenberg, waar de toen 15-jarige Sienie haar latere echtgenoot leerde kennen. Hij is er inmiddels niet meer, maar Sienie wandelt nog altijd. ‘Het heeft iets meditatiefs.’

Ze is niet de enige loper die ondanks de afgelasting dit jaar toch stoïcijns de Nijmeegse Vierdaagse aflegt. Fotograaf Marcel van den Bergh reed dinsdag de route van ‘de dag van Elst’ af en kwam onderweg rond de honderd wandelaars tegen. Het Vierdaagsegevoel is niet hetzelfde, met langsrazende auto’s en zonder aanmoedigingen en muziek langs de kant, maar voor de doorgewinterde liefhebbers is het nog altijd beter dan de leegte van thuisblijven.

Ook Dennis de Ruyter (41) laat zich de Vierdaagse niet ontnemen. Hij loopt de route voor de 26ste keer, gewapend met de groen-oranje Vierdaagsevlag en negen vrienden. Ze kennen elkaar van de Vierdaagse, de meesten van hen ziet De Ruyter de rest van het jaar niet. Dinsdag vertrokken ze om 4 uur ’s ochtends vanaf de Wedren, zoals het hoort. De route van de 40 kilometer kennen ze na al die jaren uit hun hoofd.

‘Het helpt dat we die vlag bij ons hebben’, zegt De Ruyter. ‘Auto’s toeteren, mensen beginnen spontaan te klappen als je langskomt.’

Ook voor de dorpsbewoners langs de route is het ontbreken van de doortocht van duizenden wandelaars een gemis van een feestelijke traditie. Omdat de mens nu eenmaal een gewoontedier is, houden sommigen vast aan hun jaarlijkse Vierdaagseritueel: in Elst heeft een bewoner tien stoeltjes neergezet voor lopers om uit te rusten, in Valburg staat de lokale fotograaf als elk jaar op een keukentrapje klaar om passerende deelnemers vast te leggen.

En er is dit jaar een nieuw ritueel bij gekomen: aanwonenden van de route die een wc-rol of handdoek hebben vastgemaakt aan de Vierdaagsevlag, als teken dat lopers welkom zijn om gebruik te maken van het toilet. Want daarvoor zijn er dit jaar uiteraard geen voorzieningen.

Sienie Kolvoort was bang dat te veel lopers hetzelfde idee hadden als zij en heeft daarom geheel coronaproof de volgorde van de wandelroutes omgedraaid. Dinsdag loopt ze de dag van Wijchen, woensdag vervolgt ze met de dag van Elst. Nadeel daarvan is dat ze de code voor wc-gastvrijheid heeft gemist. Ja, bekent ze bij aankomst in Nijmegen: ze heeft onderweg dus één keer wildgeplast.