Van de Straat

Aflevering 8: Guus Dubbelman

Het is de fascinatie voor mensen en de manier waarop ze leven die elke straatfotograaf drijft. Rauw, ongekleurd en eerlijk. In een korte serie brengt de Volkskrant een ode aan deze oervorm van fotografie.  

Mensen vergapen zich aan sterren op schermpjes, posters en glanzend glossy-papier, maar de échte sterren van deze wereld, weet Volkskrant-fotograaf Guus Dubbelman, die zie je op straat. Typisch voor echte sterren is dat ze niet weten dát ze sterren zijn.

‘Straatfotografie is de hoogste vorm van fotografie’, zegt Dubbelman. We leven in tijden waarin mensen staren naar smartphones, zich spiegelen aan gefotoshopte lichamen en zichzelf online zo mooi mogelijk proberen te regisseren. Dubbelman weet als geen ander hoe zonde dat is. De laatste veertig jaar hanteerde hij zijn camera in minstens veertig landen op straat. Ga naar buiten en wees jezelf, luidt zijn advies aan de moderne mens. ‘Mensen hebben geen idee hoe mooi ze zijn.’

Guus Dubbelman stuurt met elke foto altijd een beschrijving mee: ‘Verenigde Staten, New York City, 10-7-1993. Een jong stelletje van Porto Ricaanse afkomst, reist terug naar huis na een dag aan het strand.’

‘Kameroen, Douala, 1-4-2010. Eto’o is overal in ­Kameroen, de sterspeler wordt aanbeden in eigen land, zeker in zijn ­geboortestad Douala. Arbeiders aan het werk voor een grote beeltenis van de speler.’

'Sovjet-Unie, Moskou, 28-9-1989. Een stel kijkt wantouwend naar de fotograaf in de nadagen van een Imperium.' 

Nu is de kunst van de straatfotograaf mensen zich ook ‘mooi’ te laten voelen. Wie bekend is met het werk van Dubbelman, weet dat voorbijgangers bij hem vaak dermate op hun gemak zijn dat ze meer van zichzelf laten zien dan aan ­zomaar een fotograaf. Dat mag je gerust letterlijk nemen. Toen Dubbelman door Buenos Aires liep, reed een enigszins aangeschoten stel op de brommer langs – de Argentijnse die haar linkerborst ontblootte, deed dat vermoedelijk even spontaan als de Cubaanse die in zicht van Dubbelman haar oksel toonde. De kokkin van Mohammed Ali – de superster met wie Dubbelman een jarenlange vriendschap onderhield – zei het hem lang geleden al: omdat jij van de mensen houdt, houden de mensen ook van jou.

‘Cuba, Havanna, 21-8-1998. Een Cubaan heeft zijn schoenen laten poetsen en leest nog even zijn krantje, veel sociale structuren in Cuba zijn hetzelfde gebleven, ondanks 50 jaar socialisme.’

'Verenigde Staten, New York City, 10-7-1993. Een nanny troost een meisje in een van de vele parken op Manhattan.'

‘Argentinië, Buenos Aires, 15-8-2001. Een stelletje op een motor wil net wegrijden, ik vraag of ik een foto mag maken. ‘Waar kom je vandaan, Amsterdam, oh daar mag je vrij joints roken. Ze rijden weg, ze trekt haar borst bloot, een Rolling-Stonesbeeltenis komt vrij, hij doet het na. Ze rijden weg, hun geluk tegemoet?’

Door het oeuvre van Dubbelman heen loopt zijn liefde voor zwarte mensen en landen waar het leven zich op straat afspeelt, waar niemand naar het theater hoeft omdat mensen ‘cabaret met elkaar’ opvoeren. Hij was vaak in Afrika, maar zijn favoriete land was Cuba – niet vanwege de lange rijen voor de staatswinkels, maar vanwege de affiniteit van de bewoners met fotografie. Het leek daar of mensen op straat voor hem kláár zaten.

'Cuba, Havana, 20-9-2015, Een tiener paartje geeft elkaar een kusje tijdens het skateboarden.' 

‘Cuba, Havanna, 26-12-1991. Een Cubaanse gaat trouwen, haar ouders en familie maken haar nog even mooi voor zij het Trouwhuis binnentreedt.’

Aflevering 1: Matt Stuart legt het hedendaagse Londen vast.

Aflevering 2: Todd Darling voorziet samen met de gefotografeerde het beeld van tekst.

Aflevering 3: Usher Fellig fotografeerde de achterkant van Manhattan in de jaren veertig en vijftig.

Aflevering 4: Henri Cartier-Bresson voorzag de 20ste eeuw van iconische beelden

Aflevering 5: Alexander Petrosyan ziet het nieuwe Rusland

Aflevering 7: Tatsuo Suzuki kijkt naar alle soorten inwoners van Tokio.

Aflevering 8: Guus Dubbelman zijn beschouwing op de wereld.

Aflevering 9: Alan Schaller ziet het licht.