Van de straat

Aflevering 9: Alan Schaller

Het is de fascinatie voor mensen en de manier waarop ze leven die elke straatfotograaf drijft. Rauw, ongekleurd en eerlijk. In een korte serie brengt de Volkskrant een ode aan deze oervorm van fotografie.

Op veel beroemde straatbeelden zien we menselijke interactie, chemie tussen voorbijgangers of een vonk die overspringt tussen de fotograaf en de mensen die hij vastlegt. Typisch voor iconische beelden waarin mensen op straat contact maken, is vaak wel dat ze decennia oud zijn, genomen werden op plekken met weinig kantoortorens en veel onverharde wegen of door fotografen met een speciaal oog voor verbinding en toenadering.

Geheel is anders is de straat bij de Britse fotograaf Alan Schaller (31). Hij hanteerde zijn camera het afgelopen decennium in diverse 21ste-eeuwse metropolen. Kenmerkend voor zijn straatbeelden is het ontbreken van elke vorm van toenadering of verbinding tussen voorbijgangers. Bij Schaller is de straat getransformeerd in een laboratorium van eenzaamheid, isolement en vervreemding. Gezelschap komt op zijn foto’s niet voor, zijn voorbijgangers zijn alleen. Wat Kafka deed in zinnen, doet Schaller in foto’s, zeggen ze: het blootleggen van de donkerste gedaante van de moderne tijd.

Neem het woord donker bij Schaller vooral ook letterlijk. Hij is niet kleurenblind maar door de jaren ‘in zwart en wit gaan zien’, zegt de fotograaf. Haal kleuren weg en ineens zie je de essentie van een bepaalde plek op een bepaald moment. De beelden op deze pagina zijn afkomstig uit Schallers serie Metropolis, door de fotograaf zelf omschreven als ‘een serie over hoe we worden gekleineerd door de moderne tijd en hoe we erin verdwalen’ Hij ziet een rechtstreeks verband met de digitale revolutie. ‘We zijn uiteindelijk sociale wezens, en is moeilijk níet te zien hoe verloren raken in de online wereld en het grote-stads-bestaan.’ Deze foto’s zijn mijn interpretatie van het begrip disconnectie.’ In zijn eerstvolgende project staan voorbijgangers met smartphones centraal.

Aflevering 1: Matt Stuart legt het hedendaagse Londen vast.

Aflevering 2: Todd Darling voorziet samen met de gefotografeerde het beeld van tekst.

Aflevering 3: Usher Fellig fotografeerde de achterkant van Manhattan in de jaren veertig en vijftig.

Aflevering 4: Henri Cartier-Bresson voorzag de 20ste eeuw van iconische beelden

Aflevering 5: Alexander Petrosyan ziet het nieuwe Rusland

Aflevering 6: Otto Snoek fotografeert zijn Rotterdam.

Aflevering 7: Tatsuo Suzuki kijkt naar alle soorten inwoners van Tokio.

Aflevering 8: Guus Dubbelman zijn beschouwing op de wereld.