Medisch crowdfunden in cijfers

Elke dag worden nieuwe crowdfundcampagnes gestart, sommige succesvoller dan andere. Wat is de opbrengst van de acties? In welke landen willen de crowdfunders behandeld worden? We zochten het uit.

De opmars van medische crowdfunding

Dit verhaal is onderdeel van een groot onderzoek naar medische crowdfunding. Lees hier de 5 lessen die we leerden.

Op vier van de grootste crowdfundplatforms in Nederland onderzochten we ruim drieduizend medische crowdfundacties. Veel medische crowdfunding is niet voor een behandeling, maar voor bijvoorbeeld een traplift of een hulphond. Ook worden er acties gestart voor goede doelen, en vragen mensen geld voor cosmetische- en tandartsbehandelingen. 649 van de acties zijn voor behandelingen in het buitenland.

Medische crowdfunding wordt steeds populairder

Al jaren inventariseert Gijsbert Koren van crowdfundcijfers.nl verschillende inzamelingsacteis. Hij deed een grove telling in zijn database en zegt dat in 2015 nog maar zo’n 85 acties voor buitenlandse behandelingen werden afgerond. In 2018 zijn er alleen al op de sites die wij onderzochten 216 Nederlanders die een campagne beginnen voor een buitenlandse behandeling. Halverwege 2019 zijn zelfs al bijna evenveel acties gestart als in heel 2018, we vinden er 200.

Crowdfund-acties voor behandelingen in het buitenland

Vooral voor kanker en hersenaandoeningen

Veel crowdfundacties gaan over behandelingen van kanker en hersenaandoeningen, maar ook MS en Lyme komen voor. In de categorie 'overig' gaat het onder andere om huid- en longziektes, oogafwijkingen en ALS.

Een operatie in ‘het buitenland’

Vaak wordt er door de crowdfunders verwezen naar een centrum in de Verenigde Staten, een kliniek in Duitsland of een arts in België. De wens is niet altijd zo specifiek, ook voor behandelingen ‘in het buitenland’ of ‘in een ander land’ wordt geld opgehaald.

De meeste behandelingen zijn in de VS

De doelen zijn ambitieus

Het gemiddelde doelbedrag is in 2019 ruim 18.000 euro. Dat geld is voor de behandeling, voor reis- en verblijfkosten en andere onkosten.

De gewenste bedragen verschillen enorm. Laurena (geen achternaam bekend) vraagt een bescheiden bijdrage: 185 euro voor een bloedtest in Duitsland. Ze schrijft dat deze de ziekte Lyme kan aantonen, waar dat bij andere tests niet goed lukt. Dit doel heeft ze ruimschoots gehaald, de teller staat nu op 335 euro. Het hoogste doelbedrag is van Dorien de Kok, zij vraagt 1,5 miljoen voor een behandeling van darmkanker in Frankfurt. Na vijf maanden is er 160 euro gedoneerd.

58% van de acties heeft een doel van 10.000 euro of meer

Maar het streefbedrag wordt vaak niet gehaald

Minder dan één op de tien acties haalt het doel, in meer dan de helft van de gevallen wordt niet eens 10 procent opgehaald. De gemiddelde opbrengst is in 2019 zo’n 3000 euro, maar dat komt door een paar succesverhalen. De helft van de acties levert minder dan 300 euro op.

In minder dan 10% van de gevallen wordt het doel gehaald

De twee acties met de hoogste opbrengst

Het lukte het de familie van kankerpatiënt Kees Dam om maar liefst €650.000 in te zamelen voor zijn immunotherapie in Amerika. Bij het inzamelen hielp het dat Dam uit een hechte, kerkelijke gemeenschap in Zuid-Holland komt. Niet alleen vrienden en familieleden doneerden, maar ook de kerk en bedrijven uit het christelijke Oud-Beijerland. Het is daarmee de medische actie met één van de hoogste opbrengsten van Nederland.

Alleen Alexandra Haan haalde meer geld op, met alle campagnes voor haar dochter Benthe bij elkaar opgeteld. Benthe werd elf jaar geleden geboren met een zeldzame aandoening, waar in Nederland nauwelijks kennis over was. Alleen in Boston konden ze Benthes gezondheid garanderen, tegen een hoge prijs. Alexandra is sinds de geboorte continu bezig met het inzamelen van geld. Alexandra heeft het zelf nooit uitgerekend, maar waarschijnlijk heeft ze minstens een miljoen euro opgehaald, en de teller loopt nog steeds.

Onderzoek

Voor dit onderzoek verzamelden we ruim 3.000 acties van dreamordonate.com, doneeractie.nl, gofundme.com en getfunded.nl. Dit zijn niet alle acties, er zijn nog een paar platforms en de fondsenwerving gebeurt ook vaak op particuliere sites – bijvoorbeeld wanneer een crowdfunder een eigen stichting opricht.

Soms worden acties na enkele maanden verwijderd, deze hebben we niet mee kunnen nemen in de analyse. Uit navraag bij een aantal platforms blijkt dat dit om slechts 5 à 10 procent van de acties gaat.

De totale opbrengst die we weergeven kan lager zijn dan de werkelijkheid, er wordt op andere manieren ook geld geworven. Veel crowdfunders organiseren fundraisers en evenementen in hun omgeving waarvan de opbrengst rechtstreeks naar de ontvanger gaat. Soms vragen wervers om direct geld over te maken – op GoFundMe kan bijvoorbeeld alleen met creditcard betaald worden en niet met iDeal. Een ander voordeel van directe betalingen is het omzeilen van de kosten die de crowdfundsite rekent.


Wat we leerden

‘Wonderen bestaan’ en 4 andere lessen over medische crowdfunding