De tekeningen van Jan Rothuizen

Tekenaar Jan Rothuizen bezoekt voor de Volkskrant plekken waar maatschappelijke dynamiek zichtbaar is. Zijn werken laten niet alleen zien wat er is, maar ook hoe mensen ermee omgaan en het ervaren.

10 januari 2023

MIJN FIETS

Volgens cijfers van de Stichting Landelijk Fietsplatform maken 11,1 miljoen Nederlanders samen jaarlijks 700 miljoen fietstochtjes. De meeste fietsers (52 procent) doen dat op een e-bike. 11 procent van de recreatieve fietsers fietst op een racefiets. Van deze groep is 79 procent man, met een gemiddelde leeftijd van 46 jaar. 83 procent van de racefietsers heeft een fietsbel.

5 oktober 2022

ROTTERDAM EN KLIMAAT

Nederland wil dat in 2030 de CO2-uitstoot met ten minste 55 procent is gedaald, als opmaat naar een klimaatneutraal Nederland in 2050. In deze tekening van Rotterdam laat Jan Rothuizen zien wat er nu al gebeurt om deze doelen te halen en tegelijkertijd toont hij hoe een klimaatneutrale stad er in 2050 uit zou kunnen zien.

24 augustus 2022

THUIS IN OSS

Op 1 juni 2022 had volgens het CBS 25,8 procent van de bevolking een migratieachtergrond. Daaronder vallen zowel mensen die in het buitenland zijn geboren (de eerste generatie), als degenen die in Nederland geboren zijn en van wie ten minste een van hun ouders immigrant was (de tweede generatie). De meeste mensen met een migratieachtergrond hebben hun herkomst in Turkije: 435.012 personen. Van deze personen valt 52,1 procent onder de tweede generatie.

In Museum Jan Cunen in Oss is nog t/m 28/8 de tentoonstelling De zachte atlas van Jan Rothuizen te zien.

12 juli 2022

BEVOLKINGSTOENAME

Amsterdam-Noord is het snelst groeiende stadsdeel van de hoofdstad. Het passeerde vorig jaar de 100.000 inwoners. Noord heeft daarmee een inwonertal vergelijkbaar met dat van steden als Venlo en Deventer. Door de bouwopgave zet deze groei door. Over 20 jaar moeten hier 150. 000 mensen wonen; een bevolkingstoename van 50 procent.

29 juni 2022

PALLIATIEVE ZORG

Hospices ontstonden in de 4de eeuw als rusthuizen voor vermoeide pelgrims. Tegenwoordig is een hospice een zorginstelling voor mensen die in de laatste weken of maanden van hun leven niet thuis of in het ziekenhuis kunnen of willen verblijven. De (palliatieve) zorg in het hospice richt zich op de kwaliteit van leven van patiënten en hun naasten door het voorkomen of verlichten van lijden. Palliatieve zorg is in de jaren zestig in Engeland ontstaan onder invloed van Cicely Saunders. Als verpleegkundige werd ze geraakt door het gebrek aan gepaste zorg voor terminale zieken. Op dit moment zijn er 188 hospices in Nederland.

2 maart 2022

TE HARD WERKEN

84 procent van de ondervraagde artsen in opleiding heeft altijd te veel werk, 48 procent vindt dat het werk vaak gehaast moet gebeuren. Dat blijkt uit het onderzoeksrapport Gezond en veilig werken (2020) van de beroepsvereniging De Jonge Specialist. 82 procent van de artsen in opleiding zegt overuren te maken; het merendeel (78 procent) krijgt hiervoor geen compensatie. 24 procent van de aio’s overweegt regelmatig tot vaak te stoppen met de opleiding. Desalniettemin is 98 procent van de respondenten trots op het werk dat hij of zij doet.

21 januari 2022

STEEDS EEN ANDER RONDJE

Stichting Wandelnet onderzocht vorig jaar hoe en of mensen wandelen tijdens een (thuis)werkdag in verband met corona. 96 procent maakt tot geregeld tot dagelijks een ommetje tijdens de (thuis)werkdag, variërend van circa 20 minuten tot ongeveer een uur. Het merendeel van de wandelaars probeert steeds een ander rondje te maken. De meeste geënquêteerden (77 procent) lopen alleen. De kleine groep die niet wandelt tijdens een (thuis)werkdag wijt dat aan hoge werkdruk of slecht weer.

1 december 2021

TOP 600

Op 1 mei 2011 begon Amsterdam met de aanpak van de 600 meest criminele veelplegers vanwege een toenemend aantal straatroven, woninginbraken en gewelddadige overvallen in Amsterdam.

De Top600 is een innovatieve samenwerking tussen de gemeente Amsterdam, politie, Openbaar Ministerie, reclasserings-, zorg- en jeugdorganisaties. Het doel is deze 600 criminelen met voorrang aan te pakken, vast te zetten, uit de criminaliteit te halen en een toekomstperspectief te bieden.

22 september 2021

NATUUR OP RECEPT

Een natuurervaring heeft aantoonbaar gunstige effecten op het herstel bij stress en ziekte. Op de Shetlandeilanden in het Verenigd Koninkrijk schrijven artsen daarom sinds 2018 wandelingen in de natuur voor als behandeling bij psychische aandoeningen. Als erkenning van deze ‘groene recepten’ heeft de Britse regering onlangs aangekondigd er ruim 4,5 miljoen euro in te gaan investeren, als onderdeel van het herstelplan na covid-19.

29 april 2021

THUISWERKEN

Nederlandse thuiswerkers zitten tijdens hun werk 7,1 uur. In hun vrije tijd komt daar nog eens 4,2 uur bij. Voor de coronacrisis zat diezelfde groep mensen 6,6 uur tijdens werk en 3,3 uur in hun vrije tijd. Aldus Onderzoeksbureau TNO. Nederland prijkt bovenaan de Europese ranglijst van ‘langst zittenden’: 32 procent van de bevolking zit dagelijks meer dan 8,5 uur. In de Europese Unie is dat gemiddeld slechts 12 procent. Het grootste deel van het zitten doen Nederlanders op hun werk.

16 maart 2021

WENSKIND

In een Mesopotamisch wetboek uit 1780 v. Chr. wordt het concept van adoptie al genoemd. De Romeinen adopteerden vooral om erfopvolging te regelen. In de Middeleeuwen verdween de wettelijke adoptie in Europa. In de 19de eeuw werd adoptie gezien als een kinderbeschermingsmaatregel. De eerste moderne adoptiewet werd in 1851 in de Verenigde Staten aangenomen. In ­Nederland is adoptie pas sinds 1956 wettelijk geregeld via de Adoptiewet.

29 januari 2021

NEDERWIEDEWIEDEWIET

Cannabis, de Latijnse benaming voor hennep, werd in 1913 verboden in Nederland. Sinds 1976 is het voor recreatief gebruik te koop in coffeeshops. Medicinale cannabis is al achttien jaar op recept verkrijgbaar bij de apotheek.

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam, het Openbaar Ministerie en de politie presenteerden begin januari een plan om buitenlandse toeristen te weren uit de Amsterdamse coffeeshops met als doel een ander soort toerist aan te trekken.

1 december 2020

ALZHEIMER

De ziekte van Alzheimer is in Nederland de meest voorkomende vorm van dementie. Mensen met alzheimer krijgen problemen met hun ­geheugen en uiteindelijk steeds meer moeite met dagelijkse vaardigheden. In Nederland hebben ruim 280 duizend mensen dementie. Daarvan zijn er twaalfduizend jonger dan 65. Het aantal mensen met dementie zal als gevolg van de vergrijzing toenemen.

4 november 2020

DRUK MET BEZORGERS

De Belangenvereniging voor Pakketdistributie schat dat er elke dag 6.350 pakketbezorgers rondrijden in Nederland. 2.275 daarvan zijn in loondienst. Het grootste deel van de pakketten wordt echter uitbesteed aan onderaan­nemers, die op hun beurt 4.300 pakketbezorgers in loondienst hebben. Daarnaast is er nog een klein deel dat zzp’er is. ­Zoals Osman in ­Amsterdam-Oost.

7 oktober 2020

JONGE DAKLOZEN

Het aantal jonge daklozen (18 tot 30 jaar) in Nederland is de afgelopen 10 jaar volgens cijfers van het CBS verdrievoudigd tot ruim 12.600. Daklozen jongeren die zonder papieren in Nederland verblijven zijn niet meegerekend. Volgens hulp­organisaties belanden vanwege de coronacrisis meer jongeren op straat omdat het thuis escaleert en tijdelijk onderdak vinden in deze ­periode moeilijker is.

30 juni 2020

HEMBRUGTERREIN ZAANDAM

Het Hembrugterrein in Zaandam, aan het Noordzeekanaal, is 45 hectare groot en telt 140 gebouwen, waaronder vijftig gemeentelijke en rijksmonumenten. Vanaf 1895 werd hier munitie vervaardigd, opgeslagen en getest. In 2018 is het complex verkocht aan een projectontwikkelaar, die er naast minimaal duizend huur- en koophuizen ook bedrijven, winkels en kantoren wilde bouwen. De Raad van State vernietigde evenwel dit bestemmingsplan voor de herontwikkeling van het terrein. De ­gemeente Zaanstad moet nu een nieuw plan maken - met minder woningen. Dat kan nog jaren duren.

4 maart 2020

VAN DORP NAAR STAD NAAR...

In 1900 was Heerlen een agrarisch dorp met 6.600 inwoners. Tussen 1900 en 1970 groeide de plaats in Zuid-Limburg door de exploitatie van steenkool uit tot het commerciële hart van de oostelijke mijnstreek, met 75 duizend inwoners en moderne warenhuizen. Na de sluiting van de mijnen bleef aanvankelijk het aantal inwoners stijgen; in 2000 kende de stad 95 duizend inwoners. In de loop van deze eeuw neemt de groei gestaag af. Op dit moment wonen er 87.400 mensen in Heerlen en liggen de huizenprijzen 40 procent lager dan de landelijke gemiddelde huizenprijs.

24 januari 2020

CLUBHUIS

Nederland telt volgens de laatste tellingen van het Centraal Bureau voor de Statistiek 26.510 sportverenigingen. In 2009 waren dat er nog 28.700. Dat het aantal daalt, komt door de verschuiving van sportvereniging naar sportschool. Voor veel mensen is het voordeel van fitness dat je zelf kunt bepalen wanneer en hoe vaak je sport.

11 december 2019

STRIJKKWARTET

Het strijkkwartet was in de nasleep van de Tweede Wereldoorlog doodverklaard door jonge Europese componisten, net als het pianotrio, het blaaskwintet en andere burgerlijke muziek uit de 19de eeuw. De toekomst was aan de kersverse elektronica. En kijk nu eens.

30 juni 2020

LOVE HOTELS

Zogeheten love hotels bieden privacy voor seksuele activiteiten. Het zijn discreet ingerichte hotels, zodat er zo min mogelijk contact is met personeel of andere bezoekers. Love hotels zijn vooral populair in Azië en Latijns- en Zuid-Amerika. In Nederland bestaan officieel geen love hotels, maar hier is wel sprake van hotelprostitutie. Foxxy (haar werknaam), woordvoerder van de belangenvereniging voor en door sekswerkers Proud, zei tegen dagblad De Stentor: ‘Niet alleen hotels zijn in opkomst als werkplek, ook Airbnb is populair, omdat de klant dan naar een adres in een gewone straat kan, wat veel meer discretie biedt.’

13 november 2019

INTERNETTOEGANG

Wereldwijd hebben zo’n 5,15 miljard mensen een mobiele telefoon of een tablet met toegang tot het internet. Dat is 66 procent van de wereldbevolking. Volgens onderzoek van het Pew Research Center (een Amerikaanse denktank) heeft in Nederland 88 procent van alle inwoners een smartphone. Alleen in Zuid-Korea (85 procent) en Israël (87 procent) heeft een bijna vergelijkbaar hoog percentage inwoners een smartphone. In landen met opkomende economieën, zoals India, heeft 24 procent een mobiel apparaat. In Columbia is online gaan met je telefoon of tablet voor veel mensen te duur. Daarbij is er buiten de grote steden vaak geen bereik.

8 oktober 2019

VERDWIJNEND GROEN

Voor 47 procent van de Nederlanders is het bos de favoriete soort landschap, aldus een onderzoek van de Universiteit Wageningen. Daarvoor zou idealiter 23 procent van het Nederlands landschap bos moeten zijn; ruim twee keer zo veel als het huidige bosareaal van 11 procent, dat Nederland nu rijk is.

Maar in plaats van dat het toenam, verdween tussen 2013 en 2017 1.350 hectare (2.700 voetbalvelden) aan bos in Nederland.

17 juli 2019

MAROKKAANSE MIGRATIE

Het is vijftig jaar geleden dat Nederland en Marokko een wervingsverdrag ondertekenden waarin de Marokkaanse arbeidsmigratie naar Nederland werd geregeld. Via dit officiële wervingscontract kwamen vanaf 1969 zo'n vierduizend mannen naar Nederland. Er woonden hier toen al twintigduizend Marokkanen. Zij waren vanaf 1960 individueel naar Nederland gekomen. In 1973 ging de grens voor migratie formeel weer dicht. Nu wonen er 400 duizend Marokkanen in Nederland.

21 juni 2019

HUT EN HAARD

Hoewel maar 3,5 procent van de circa 50 miljoen Colombianen inheems is, zijn er 87 verschillende etnische gemeenschappen met hun eigen taal, geschiedenis en tradities. 32 van deze groepen worden bedreigd met uitsterven. De grootste bedreiging voor inheemse volken zijn de illegale goudmijnen, ontbossing, de verbouw van cocaïne en cocaïnelaboratoria. Deze criminele praktijken vinden plaats op de afgelegen plekken waar juist deze mensen wonen.

1 mei 2019

BOERENVERSTAND

In 2018 is in Nederland een recordaantal hectaren landbouwgrond biologisch gecertificeerd. Vooral in de melkveehouderij schakelden veel boeren om, als gevolg van een tekort aan biologische melk. Biologische landbouw maakt nu 3,8 procent uit van de totale landbouw in Nederland. In Oostenrijk en Zweden is 20 procent van de landbouw biologisch. Nederland blijft achter bij de Europese ontwikkelingen omdat ons land kampioen is in kostenefficiënte landbouw en daardoor moeite heeft te veranderen.

3 april 2019

HOTELSTOP

Het aantal hotelkamers in Amsterdam is sinds 2008 met 60 procent toegenomen. Voor het evenwicht tussen bezoekers en bewoners van de stad geldt er sinds 2017 een ‘hotelstop’. Hierdoor is het op de meeste plekken in Amsterdam onmogelijk nog een hotel of pension te beginnen. Toch zullen er de komende jaren nog 8.000 hotelkamers bijkomen. Dat betreft in bijna alle gevallen vergunningen die vóór 2017 zijn verstrekt. Daarbij stonden vorig jaar op AirBnb nog 20 duizend Amsterdamse adressen.

7 maart 2019

WOON-WERKVERKEER

Nederland is het enige land ter wereld met meer fietsen dan inwoners. Naar schatting hebben we samen 23,8 miljoen fietsen, wat neerkomt op gemiddeld 1,3 fiets per inwoner. Vorig jaar zijn er ook voor het eerst meer (nieuwe) elektrische fietsen gekocht dan normale stadsfietsen. Er rijden inmiddels 2,3 miljoen e-bikes rond. Desondanks blijft de auto het meest gebruikte vervoermiddel om mee naar het werk te gaan. Bij afstanden van 15 kilometer of meer gebruikt ruim 80 procent de auto. Alleen bij afstanden tot 5 kilometer nemen Nederlanders vaker de fiets dan de auto naar hun werk.

7 februari 2019

BINNEN- EN BUITENMENSEN

In de wintermaanden brengen Nederlanders 89 procent van hun tijd binnen door. Volgens een onderzoek van de Wageningen Universiteit blijft een kwart van hen minstens één dag per week thuis zonder buiten te komen. Toch noemt meer dan de helft van de Nederlanders zichzelf een buitenmens.

10 januari 2019

BEELDENTUIN

Vorig jaar bezochten 397.312 mensen het Kröller-Müller Museum in Nationale Park De Hoge Veluwe. De drukste maand was augustus, (55823), en het rustigst januari (12510). Woensdag 31 oktober was door het mooie najaarsweers de drukste dag van het jaar met 3081 bezoekers. De rustigste dag was donderdag 18 januari, met 147 bezoekers.

Van de Nederlandse bezoekers komt iets meer dan de helft voor de Van Gogh-collectie, en 30% speciaal voor de beeldentuin.

25 oktober 2018

KAMERVRAGEN

Vanaf 2019 wordt er 4,8 miljoen euro uitgetrokken om alle scholieren een bezoek aan de Tweede Kamer te laten brengen. Per dag kunnen duizend middelbare scholieren de Tweede Kamer bezoeken. ‘Mensen worden niet als democraten geboren’, zegt minister Ollongren van Binnenlandse Zaken, ‘en dit is een leuke manier om erover te leren’. Nu bezoekt 40 procent van de leerlingen het parlement.

11 oktober 2018

BOERENKOFFIE

Nederlanders drinken ongeveer 150 liter koffie per jaar. Eind 17de eeuw was het hier nog een exclusieve drank voor de gegoede burgerij. Begin 18de eeuw werd de koffie goedkoper en kwamen de eerste koffiehuizen op. Vanaf 1750 dronk men in Nederland voor het eerst meer koffie dan bier.

Onderzoeksbureau Datlinq telde in 2017 bijna zevenhonderd koffiebars in Nederland. Een groei van zo’n 50 procent ten opzichte van vijf jaar eerder.

5 juli 2018

VERGETEN

De ziekte van Alzheimer is de meest voorkomende vorm van dementie. Mensen met alzheimer krijgen geheugenproblemen en steeds meer moeite met dagelijkse vaardigheden. In Nederland hebben 270 duizend mensen dementie, van wie 12 duizend jonger zijn dan 65. Het aantal dementiegevallen zal door de vergrijzing stijgen tot 690 duizend in 2055. De kans dat een man dementie krijgt is 1 op 5. Bij vrouwen is dit 1 op 3, omdat vrouwen gemiddeld ouder worden.

7 juni 2018

RUIMER ADEMEN

Yoga is vijfduizend jaar geleden in India ontstaan vanuit de behoefte een te worden met de natuur en zo de gezondheid te verbeteren. In Nederland beoefenen ruim 400 duizend mensen maandelijks yoga. De grootste groep hiervan zijn vrouwen van middelbare leeftijd. De populairste vormen van yoga zijn meditatieyoga en hathayoga (heel fysiek). Opkomende nieuwe yogastijlen zijn naked yoga en, samen met je hond.