Het dorp waar iedereen elkaar helpt

In het Gelderse Appeltern zorgt iedereen voor iedereen. Fotograaf Marcel van den Bergh portretteerde vrijwilligers in het dorp waar hij is geboren en getogen.

Fotograaf Marcel van den Bergh speelde al tijden met de gedachte grote woorden te vangen in, of te projecteren op, het kleine alledaagse. Alle politici hebben het over ‘leefbaarheid’. Die van het CDA veel over ‘zorgzaamheid’. Die van de VVD vaak over ‘zelfredzaamheid’. Soms zijn de grote woorden abstracties. Containerbegrippen. Loopt alles in alles over.

Mevrouw de voorzitter, in Nederland blijft de leefbaarheid op peil als de zorgzaamheid iets vanzelfsprekends is, de overheid kan niet voor alles en iedereen zorgen, en zelfredzaamheid behoeft nu eenmaal soms een steuntje in de rug: vandaar die afschaffing van de dividendbelasting.

  • Lia van den Bergh (71) is samen met vier anderen moestuinvrijwilliger.

  • Ad Toebast (L) en Stefan van Ooijen (beide 67) zijn de twee klusseniers, oftewel manusjes van alles.

     

De fotograaf hield het dicht bij huis. Hij zocht in het Gelderse Appeltern, waar hij geboren en getogen is, naar mensen achter de grote woorden. Om het een beetje leefbaar te houden, zorgt daar iedereen voor iedereen. Zelfredzaamheid wordt op de proef gesteld. Wie een pak melk wil kopen, moet naar Druten, 9 kilometer verderop in het rivierengebied. Dorpsbewoners kunnen voor een schappelijk bedrag de dorpsauto huren. Wie een dagje zonder melk of welk voedingsmiddel dan ook zit, kan hopelijk terecht bij de vrijwilligster die eens in de maand voor het dorp kookt. Anders valt er misschien iets te halen bij de moestuinvrijwilligster. ‘Het steekwoord is: samen’, zegt de fotograaf over zijn Appeltern. Hij portretteerde twaalf vrijwilligers onder de 840 inwoners. ‘En het is maar een greep. Ik had er zo tachtig kunnen maken.’

  • Karel van Grinsven (77) delft de graven op het katholieke kerkhof.

     

  • Dorothe Toebast (64) heeft zich hard gemaakt voor de ontwikkeling van een ontmoetingscentrum. Het is nu bijna af.

Appeltern heeft evenveel letters als Amsterdam. Maar duizend keer minder inwoners. Fotograaf Marcel: ‘Hier groeten ze nog op straat, vind ik mooi.’ Journalist Marcel: ‘Hier alleen als je een hond hebt.’ Fotograaf: ‘Eigenlijk ken ik zo langzamerhand ook iedereen hier.’ Journalist: ‘Bij mij op de kade zijn net mensen komen wonen die 10.000euro per maand aan huur betalen. Zullen ook wel weer passanten zijn.’ Fotograaf: ‘Ik blijf hier wonen.’ Journalist: ‘Bij mij staat de sociale cohesie nogal onder druk.’

  • Marsha Krijnen (48) kookt een keer in de maand voor dorpsbewoners die zich daarvoor kunnen inschrijven.

     

  • Mario van der Velden (59) is manusje van alles voor tennisvereniging Appal.

     

  • Wim van Leeuwen (66) is allround vrijwilliger en beheert de dorpsauto die voor inwoners zonder auto te huur is.

  • Mechlien van de Graaf (66) verzorgt en verspreidt het huis aan huis (dorps)blad Sermoentje.

  • Lara van de Hoef (48) organiseert veel voor de jeugd. Zo verzamelt ze samen met de kinderen zwerfvuil uit de uiterwaarden.
     

  • Tini Janssen Steenberg (57) zorgt voor het decor van de musical.

  • Vince van Ooijen (20) lobbyde twee jaar bij diverse instanties voor een kinderspeelveld.
     

  • Arnold van Ooijen (51) is vaak in overleg met de gemeente over dorpszaken.

Het Gelderse Appeltern.