Van de Straat

Aflevering 6: Otto Snoek

Het is de fascinatie voor mensen en de manier waarop ze leven die elke straatfotograaf drijft. Rauw, ongekleurd en eerlijk. In een korte serie brengt de Volkskrant een ode aan deze oervorm van fotografie.

Sommige straatgezichten kunnen overal vandaan komen, sommige maar uit één stad. Kijk naar het werk van Otto Snoek en microseconden later word je al Rotterdam binnengezogen. Voor de enige echte metropool van Nederland zijn adjectieven in omloop als imposant, rauw, direct, onverhuld en internationaal. Weinigen wisten dat mengsel zo scherp in beeld te vangen als Otto Snoek, in 1966 geboren op het Noordereiland in de Nieuwe Maas.
Zoals een fan het formuleerde: van de foto’s van Snoek houden zonder van Rotterdam te houden is even onmogelijk als van Rotterdam houden zonder van het werk van Snoek te houden.

‘Rotterdammers zijn vaak puur, what you see is what you get. Weinig dubbelzinnigheid. Ik houd ervan!’, zei Snoek een paar jaar terug in een interview. Je kunt betogen dat deze fotograaf de essentie van Rotterdam weet vast te leggen doordat hij op een zelfde manier in het leven staat als stadsgenoten. Snoek is géén straatfotograaf die zich voor voorbijgangers verstopt of onzichtbaar maakt, die van een afstand de kat uit de boom kijkt of een uur wacht tot eindelijk de door hem gewenste combinatie van lichtval, mensen en huizen ontstaat.

Zijn werkwijze is vrijmoedig en spontaan. Vaak staat Snoek met zijn rug tegen de looprichting in, zijn camera in de aanslag. Vrijwel al zijn foto’s maakt hij op anderhalf tot drie meter afstand van zijn eerste onderwerp. Het fotografieblog Kronkeling schreef over hem: ‘Otto Snoek kijkt de Rotterdammer recht in de ogen en flitst hem nietsontziend in het gelaat.’

Een fotograaf die één en dezelfde stad al sinds de jaren tachtig fotografeert, legt en passant vast hoe die stad evolueert. We kunnen veilig stellen dat weinig Europese metropolen de laatste veertig jaar nog drastischer van aanzicht veranderden dan Rotterdam, de bevolking werd in rap tempo etnisch en cultureel gemengd, de gebouwen alsmaar hoger. In Snoeks jeugd was het centrum nog vrijwel leeg en de Blaak nog nauwelijks bebouwd. ‘Kun je het je voorstellen? Tegenwoordig wordt alles maar volgebouwd en moet het allemaal hoog. Ik heb er niks mee. Dat Rotterdam van Rem Koolhaas vind ik ontzagwekkend, maar ook onderkoeld en brutaal.’

Otto Snoek. Foto Koos Breukel

Aflevering 1: Matt Stuart legt het hedendaagse Londen vast.

Aflevering 2: Todd Darling voorziet samen met de gefotografeerde het beeld van tekst.

Aflevering 3: Usher Fellig fotografeerde de achterkant van Manhattan in de jaren veertig en vijftig.

Aflevering 4: Henri Cartier-Bresson voorzag de 20ste eeuw van iconische beelden

Aflevering 5: Alexander Petrosyan ziet het nieuwe Rusland

Aflevering 7: Tatsuo Suzuki ziet Tokio in zwart wit.