Het recht op plezier

  Met haar foto’s van feesten en demonstraties wil de Amerikaanse fotograaf Adreinne Waheed een alternatief bieden voor de manier waarop zwarte mensen doorgaans in de media verschijnen.

Het verhaal dat ik wil vertellen, zegt de Amerikaanse fotograaf Adreinne Waheed (47), is een tegenverhaal. ‘Want wanneer zien jullie, de lezers van kranten en kijkers naar tv, nou beelden van zwarte mensen? Los van de sporters en zangers? Wanneer we slachtoffers zijn, of wanneer we daders zijn. Slachtoffers van politiegeweld. Daders van bendegeweld. Ik probeer iets tegenover de negativiteit te zetten. Plezier. Schoonheid. Magie. Mijn werk is een viering van bruine en zwarte mensen.’

Waheed heeft net een openbaar interview gegeven over haar werk in het Brooklyn Museum, waar zoals op elke eerste zaterdagavond van de maand de toegang gratis is. De bezoekers, voor het merendeel Afro-Amerikaans, zijn gekleed alsof ze uitgaan. Er is kunst, er is drank, er is muziek, en iedereen zuigt het op met een gretigheid die je overdag bij de betalende bezoekers niet altijd aantreft. Het is bomvol, ook bij de pentekeningen.

En daar vertelde ze dus over haar nieuwste boek, Black Joy & Resistance, een weerslag van haar reizen langs landingsplekken van de Afrikaanse diaspora, waar ze mensen fotografeerde tijdens feesten en demonstraties. Van het carnaval in het Braziliaanse Salvador tot een protest tegen de verhoging van schoolgeld in het Zuid-Afrikaanse Johannesburg. Van de Million Man March in Washington tot het AfroPunk festival in New York. In elke massa ziet ze de individuen, de mannen en vrouwen met een heel leven achter die ene foto.

En altijd is er die dubbele lading. Als de optocht serieus is, zoals bij een protest in Johannesburg, wordt er toch ook gezongen, gedanst, getrommeld. En als de parade feestelijk is, zoals bij de West-Indische optocht in Brooklyn, is de ondertoon tegelijk ook serieus dan wordt er een territorium afgebakend, om de gentrificatie tegen te gaan. Verzet is plezier, en plezier is verzet. ‘Wij vinden plezier, zelfs wanneer we in opstand komen’, zegt ze. ‘De machthebbers willen ons in bedwang houden, die zeggen dat onze cultuur verkeerd is, dat we ons moeten aanpassen en het rustiger aan moeten doen. Maar het plezier laat zich niet verdunnen. De simpele boodschap is dat plezier een mensenrecht is – de pursuit of happiness. Die jacht wil ik laten zien.’