Bij het echtpaar Morozovi vinden pleeg- en adoptiekinderen een nieuw thuis

Een Russisch echtpaar ontfermt zich over dertien pleeg- en adoptiekinderen in de exclave Kaliningrad. Fotograaf Ksenia Les kwam min of meer per toeval in contact met ‘het uitverkoren gezin’ en volgt het sindsdien.

Katja (16, midden) moet ervoor zorgen dat de kinderen in nette kleding aan het nieuwe schooljaar beginnen.

Herhaaldelijk sliep fotograaf Ksenia Les (1988) in het huis waar het Russische echtpaar Morozovi maar liefst dertien pleeg- en adoptiekinderen opvoedt. Het was niet eenvoudig hun vertrouwen te winnen, maar gaandeweg zagen ze haar niet langer als een buitenstaander. Les (1988), een Russische die in Berlijn woont, werd op den duur beschouwd als een ­familielid. The chosen family (‘het uitverkoren gezin’) heet haar project dat enkele jaren in beslag neemt – hoeveel, dat weet ze nog niet. ‘Het is intens maar fascinerend.’ Ze kwam min of meer per toeval in contact met Sergej en Larisa Morozovi uit Kaliningrad, een Russische exclave tussen Polen en Litouwen aan de Baltische zee.

Het echtpaar heeft het niet breed, maar kan dankzij een maandelijkse overheidssubsidie van 8.000 roebel (zo’n honderd euro) per kind ‘de familie’ onderhouden. ‘Het belangrijkste is dat ze opgroeien in een veilige omgeving’, zegt Les. Sommige kinderen zijn bij Sergej en Larisa terechtgekomen nadat hun ouders wegens alcoholisme en/of agressie de voogdij werd ontnomen, anderen zijn afkomstig uit weeshuizen. Hoezeer de kinderen hun nieuwe ouders waarderen, blijkt wel uit het feit dat de ouderen onder hen – die het huis verlaten – steevast in de weekends terugkomen. Soms met weerzin spreken kinderen over hun biologische ouders, in de trant van ‘mijn slechte moeder die drinkt’.

Toch worden ze niet zachtzinnig opgevoed, zegt de fotografe. ‘Vader Sergej heeft een militaire achtergrond, hij hecht zeer aan discipline. Dat is ook wat de kinderen nodig hebben.’ De fotograaf prijst de ­ouders des te meer omdat ze zich ontfermd hebben over kinderen die in Rusland vaak met de nek aangekeken worden. Adoptie is er volgens Les impopulair, terwijl er veel ­getraumatiseerde kinderen rond­lopen die ‘nieuwe’ ouders als Sergej en Larisa hard nodig hebben.

Larisa maakt de kinderen klaar voor het nieuwe schooljaar, 1 september. Ze hecht er grote waarde aan dat de kinderen er netjes uitzien, omdat hun voorkomen afstraalt op de hele familie.

Moeder Larisa met een deel van haar dertien pleeg- en adoptiekinderen. Sommige van hun biologische ouders verloren de voogdij door alcoholisme en/of agressie. Andere kinderen zijn afkomstig uit weeshuizen.

Vader Sergei, oud-militair, geldt als streng. De kinderen eten in een aparte ruimte, alleen de oudere kinderen mogen bij vader en moeder in de keuken aanschuiven. Hier serveert hij hen hun favoriete maal: noodles met gehakt.  

Iya (7) spant zijn spieren aan.

  • Lilja (14) and Katja genieten nu meer privacy dan toen ze jonger waren. Ze mogen hun kamerdeur dicht doen, laat opblijven en zo veel televisie kijken als ze willen.

  • Voordat de jongens naar bed gaan, test Katja hoe goed ze het alfabet kennen. Wie fouten maakt, moet push-ups doen.

De kinderen oefenen patriottische liederen ter voorbereiding op 9 mei, de dag waarop Rusland de overwinning op nazi-Duitsland door de Sovjet-Unie herdenkt.