Verdampingsbassins bij de testfabriek voor lithium op de Salar de Uyuni. Het testveld bestaat uit 17 rijen die elk weer tien bassins bevatten. De totale grootte van een rij kan oplopen tot een kilometer lang bij 500 meter breed.

Fotoserie Lithium

Lithium, het witte goud van Bolivia

Verdampingsbassins bij de testfabriek voor lithium op de Salar de Uyuni. Het testveld bestaat uit 17 rijen die elk weer tien bassins bevatten. De totale grootte van een rij kan oplopen tot een kilometer lang bij 500 meter breed. Beeld Cédric Gerbehaye

Door elektrische auto’s en smartphones smacht de wereld naar lithium. Fotograaf Cédric Gerbehaye toog naar Bolivia met de vraag: wat is het prijskaartje?

Moedermelk en tranen die over het landschap spoelden, afkomstig van een reus wier kind werd afgepakt. Zo ontstond volgens een lokale mythe de Salar de Uyuni, een indrukwekkende zoutvlakte op de hoogvlakten van Bolivia.

Deze witte leegte, sporadisch onderbroken door metershoge cactussen, is de grootste zoutvlakte ter wereld. En, niet onbelangrijk, hij herbergt de grootste bekende lithiumvoorraad op aarde. Laat die zachte metaalsoort nou een essentieel onderdeel zijn van veel hedendaagse accu’s, die in telefoons en elektrische auto’s zitten.

Arbeiders bij de testfabriek nemen in een verdampingsbassin een monster van de kristallen om de hoeveelheid lithium te kunnen vaststellen. Beeld Cédric Gerbehaye
Inheemse Aymara hakken zout uit de korst van de Salar de Uyuni om deze te verkopen. In de pekel diep onder de grond van de zoutvlakte zit het veel lucratievere lithium. Beeld Cédric Gerbaye

Dus krijgt de dorre zoutwoestijn in de ogen van de Boliviaanse overheid steeds meer weg van een glinsterende schatkamer. Eentje die het arme, Zuid-Amerikaanse land een financiële opkikker van jewelste kan geven. De winning is voorzichtigjes aan begonnen. Over een paar jaar moeten grote aantallen elektrische auto rondrijden dankzij Boliviaanse lithium.

Maar bereikt de beloofde voorspoed ook de Aymara, mensen die rond de Salar de Uyumi wonen en bijvoorbeeld werken als zoutdelver? Voorlopig blijven banen bij de lithiumwinning voor velen buiten bereik, ze missen een opleiding.

Wesley Deno (32) bekijkt de accu voor een nieuwe Audi eTron in de fabriek in Brussel. De accu bestaat uit 36 lithiummodulen. Beeld Cédric Gerbehaye
De kerk van Santurio de Tres Pozos. De inwoners van het dorp verzetten zich tegen de lithiumproductie in de velden bij hun gemeenschap omdat ze indruist tegen de gedachte van Pachama (moeder aarde). Beeld Cédric Gerbaye

Bovendien is de vrees dat de witte woestenij doorspekt raakt met rechthoekige uitdampbasins, nodig om lithium uit zijn zoutoplossing te doen neerslaan. En weet Bolivia raad met de hopen nutteloze zouten die bij de winning ontstaan?

Dat is weer relevant voor de sector waaraan de regio nu vooral verdient: toerisme. Want toeristen willen geen afvalhopen op hun vakantiekiekjes. Hoeveel lithium er ook nodig is voor de camera’s en telefoons waarmee ze die kiekjes maken.

Op Allerheiligen heeft de familie Cruz zich verzameld rond het graf van grootvader Pablo, op de begraafplaats van Uyuni. Beeld Cédric Gerbaye
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden