Beeldvormers Venetië

Hoog water in Venetië

De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid bepaalt. Deze week: Het acqua alta van Venetië.

Extreem hoog water in de straten van Venetië. Beeld Getty Images

Op 29 oktober bereikte het water in Venetië een hoogte van 1,56 meter boven zeeniveau. En om een idee te geven: rond een meter wordt ‘intens’ genoemd, tot 1,40 meter ‘zeer intens’. En alles boven de 1,40 meter zit in de categorie ‘exceptioneel’. Bij de waterstand van 29 oktober stond zo’n 65 procent van de stad blank; in de moderne metingen staat deze vloed op de vierde plaats.

Aan de Calle de li Monti, niet ver van het Piazza San Marco, ligt pizzeria-restaurant Nuova Valigia (‘Nieuwe koffer’), een typische toeristentent waar je voor minder dan een tientje al klaar bent. Op de foto van Stefano Mazzola, een fotograaf uit de streek, staat een werknemer van het restaurant op een stoel op het terras over het water uit te kijken. Verderop in de straat zien we toeristen richting een lunch of een avondmaaltijd waden – het is niet duidelijk hoe laat de foto is genomen. Achter de man ligt een uitklapbord op een van de tafels, om te voorkomen dat het wegdobbert.

Mazzola had een goede dag. Op de site van Getty Images, dat zijn foto’s verspreidde, is zijn wandeling te volgen. Op de dag van het acqua alta, zoals het verschijnsel lokaal wordt genoemd, liep hij het bekende toeristenrondje, over het San Marco Plein, naar de Rialtobrug, langs restaurant Nuova Valigia. Hij volgde een groepje toeristen die hun koffers boven hun hoofd hielden; bij de Rialtobrug legde hij een vader vast die een kinderwagen boven de golven uit probeerde te tillen. Mazzola richtte zich meer op de ontreddering van de dag dan sommigen van zijn collega-fotografen, die de aandacht wilden leggen op het feit dat het leven gewoon doorgaat.

Koffers moeten noodgedwongen boven het hoofd worden gedragen. Beeld Getty Images

In de dagen na 29 oktober zagen we beelden van toeristen die net hadden gewinkeld bij Louis Vuitton en hun tassen boven het water hielden, twee vrouwen aan de bar in een ondergelopen café en toeristen die rustig aan de pizza zitten terwijl de golven om hun enkels klotsen. ‘De meest romantische thermometer van de klimaatverandering en zijn gevolgen’, noemde Bert Wagendorp afgelopen week het hoge water in Venetië in deze krant. Dat romantische zit dan vooral in deze beelden, waarin we zien dat de toeristen zich gedragen als het orkestje aan boord van de Titanic. Het is natuurlijk altijd deel van de aantrekkingskracht geweest: dat iedere bezoeker het gevoel heeft dat die hele wonderbaarlijke stad elk moment door de golven verzwolgen kan worden.

‘Klimaatverandering’ mag hoog op de agenda staan, het is berucht moeilijk in beeld te brengen. Kijk, hier lag vroeger een gletsjer en nu, eh, niet. Behalve in Venetië dan, waar de camera kan vastleggen hoe toeristen zich gedragen als de bekende kikkers in een pan op het vuur: stad onder water, maar een midweek geboekt, dus een pizza margherita, graag.

Een week na het historisch hoge water kwam het bericht dat er bij het noodweer alleen al in het noord-oosten, waaronder de regio waarin Venetië ligt, Veneto, veertien miljoen bomen waren omgewaaid. De schatting kwam van de agrarische organisatie Coldiretti, waar ook het bosbeheer onder valt. In de wetenschapsrubriek Klopt dit wel? werd geconcludeerd dat het hier om ‘een redelijke schatting’ ging. Maar mochten de cijfers (veertien miljoen = veel) te abstract zijn dan moest de urgentie van deze Italiaanse ‘perfect storm’ op een andere manier worden benadrukt. Er werd een sterkte twist aan toegevoegd: ook het ‘vioolbos’ in het Paneveggio-park was getroffen. Het bos waar Antonio Stradivari het hout voor zijn violen al vandaan haalde. Niets minder dan het Italiaanse erfgoed stond op het spel; probeer dan nog maar eens een klimaatontkenner te zijn. Gelukkig vond de nieuwe Italiaanse regering – bleek uit het verslag van correspondent Jarl van der Ploeg – razendsnel de schuldigen: salonactivisten en ‘vorige regeringen’.

Het water in Venetië is weer gezakt. Check de ‘live cam Venice’-website en zie de toeristen krioelen. Net als altijd.

Een restaurant in Venetië helemaal vol met water. Beeld Getty Images
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden