Een onwaarschijnlijk, prachtig perspectief op de menselijke vergankelijkheid.
Een onwaarschijnlijk, prachtig perspectief op de menselijke vergankelijkheid. ©

Homo sapiens is akelig overtuigend en spectaculair

Film (documentaire) - Homo Sapiens

Een prachtig perspectief op de menselijke vergankelijkheid. Zonder commentaar werken de spectaculair beklemmende beelden ongehinderd op je in.

Homo sapiens

Documentaire
Regie:
Nikolaus Geyrhalter
97 min., in 7 zalen

Geen enkele apocalyptische speelfilm haalt het qua einde-der-tijden-sfeer bij Nikolaus Geyrhalters nieuwe filmessay. Alsof de mensheid daadwerkelijk niet meer bestaat, zo voelt diens Homo Sapiens aan.

Oostenrijker Geyrhalter (Our Daily Bread) speurde van Fukushima tot Bulgarije naar gebouwen, straten en zelfs complete stadswijken waar de bewoners vaak spoorslags zijn verdwenen, en filmde die verweesde plekken in lange, statische shots. Zodoende schept hij een akelig overtuigende wereld zonder ons, waarin de natuur, de dieren en het verval de triomferende hoofdpersonages zijn. Terwijl de tableaus geregeld worden onderbroken door tien seconden zwart - welkome adempauzes waarin het voorafgaande even kan bezinken - geeft Geyrhalter nergens toelichting; steeds moet je gissen naar wat je ziet en wat er ter plekke is gebeurd. 

De afwezigheid van commentaar maakt de film nog desolater, maar zorgt ook dat de vaak spectaculair beklemmende beelden ongehinderd op je kunnen inwerken: van door beton stekend gras gaat het naar een door autowrakken overspoelde grot, een half onderwater gelopen achtbaan, een wegroestend oorlogsfregat.

Het eindresultaat is een verstikkend maar ook onwaarschijnlijk prachtig perspectief op de menselijke vergankelijkheid, dat gaandeweg een heimwee-achtig verlangen opwekt. Liep er maar eindelijk eens een mens het beeld binnen - iemand!