Een verontrustende terrorisme-thriller, maar prachtig gevisualiseerd
©

Een verontrustende terrorisme-thriller, maar prachtig gevisualiseerd

Film (thriller) - Nocturama

Bonello legt de broeiende, richtingloze onvrede onder een groep jongeren prachtig vast. Sommige critici beschuldigen Bertrand Bonello ervan dat hij het terrorisme romantiseert.

Ze hebben een plan, dat zie je zo. Een aantal jongeren reist met de metro. Compleet verschillende types zijn het, bourgeois studenten en jongeren uit de banlieues. Het zijn overduidelijk bekenden, maar ze groeten elkaar niet. Ze halen iets op, leveren iets af, kijken op hun telefoons. Ze lopen stevig door.

Wat het doel is van deze strak georganiseerde, zwijgend uitgevoerde choreografie, wordt in Nocturama pas na een minuut of twintig duidelijk. Ze plegen een serie minutieus gecoördineerde aanslagen in Parijs.

Nocturama
Thriller
Regie: Bertrand Bonello
Met Finnegan Oldfield, Vincent Rottiers, Hamza Meziani, Manal Issa
130 minuten, in 6 zalen.

Toen regisseur Bertrand Bonello Nocturama schreef, in 2014, waren de terroristische aanslagen in Parijs nog niet gepleegd. Nu drukken de herinneringen daaraan onbedoeld een stempel op zijn film: het is onmogelijk om er níét aan te denken. Maar eigenlijk maakt dat deze terrorisme-thriller juist provocatiever en verontrustender.

In het eerste deel van het tweeluik, dat doet denken aan Gus Van Sants Elephant, volgt Bonello de jongeren tijdens de uitvoering van het plan. Korte flashbacks lijken te hinten op de beweegredenen, maar bevredigend zijn die verklaringen niet. Persoonlijke motieven blijven achterwege.

In het tweede deel, als de groep na de aanslagen bij elkaar is gekomen in een gesloten warenhuis, raakt het 'waarom' al helemaal op de achtergrond. 'Ik wist niet dat ik tot zoiets in staat was', zegt een van de jongeren verwonderd. 'Het moest een keer gebeuren', becommentarieert een buitenstaander laconiek.

Alleen al de beelden van de explosies zijn van een schoonheid die nog maar moeilijk is te verkroppen

Sommige critici beschuldigen Bonello ervan dat hij met zijn kritiekloze visie het terrorisme romantiseert. De gedachte is begrijpelijk, omdat Nocturama visueel zo prachtig is. Alleen al die beelden van de explosies, die de jongeren op televisie bekijken, zijn van een schoonheid die nog maar moeilijk is te verkroppen. En in het warenhuis dolen ze door prachtige, artificiële decors en tussen dure kleding. Op een bijna ongepast coole soundtrack doden ze de tijd door te genieten van de decadentie en consumptiedrift waar ze ogenschijnlijk tegen in opstand kwamen.

Maar precies dat onderstreept de leegte en de zinloosheid van hun revolte. Wat Bonello vooral vastlegt is de broeiende, richtingloze onvrede onder een groep jongeren. Een generatie die zich in deze film aangetrokken voelt tot het ideaal van de glorieuze revolutie die in de Franse geschiedenis verankerd zit. Het levert een gevoel van onbehagen op, dat blijft naspoken in het hoofd.